Khuê nướng một quả bắp trên than, xoay đều giữa hai ngón tay như xoay quản bút.

Mẹ Piên đã vô buồng nằm. Toòng ngủ ở nhà hàng xóm. Gian giữa còn ba đứa quây quanh bếp, ngọn lửa thu nhỏ cho đỡ phí củi, than hồng nằm dưới lớp tro mỏng. Cộc ngồi trên vai Kình, mắt lim dim, cái khúc tay cụt kẹp dưới cằm.

"Bắp cháy rồi," Piên nói.

"Chưa. Muội chờ nó sẫm màu đều."

"Sẫm đều thì cháy hết."

"Cháy đều khác cháy lệch." Khuê xoay thêm một vòng. "Muội đang tìm điểm cháy đều."

"Mình ăn bắp, không ăn điểm." Piên chồm tới, giật lấy quả bắp, bẻ đôi, chia cho hai người. Khuê nhận nửa phần, nhìn nó, nhai thử.

"Hợp lý," cô nói.

"Ngon không?"

"Hợp lý." Khuê nuốt. "Muội xin hỏi huynh một việc."

"Hỏi."

"Sổ đoàn chỉ ghi: thần đèo khước sắc, tùy hành có nói chuyện. Chỉ vậy. Muội muốn nghe huynh kể."

Kình nhìn than hồng. Nó ngừng nhai. "Nghe làm gì?"

"Muội đang chép sổ đoàn. Muội cần biết điều sổ không có."

"Tui kể được. Mà nhớ chưa chắc đúng."

"Huynh kể điều huynh nhớ."

Nó kể. Thần đèo là ông già gầy, râu như cỏ khô, ngồi bó gối trên tảng đá cạnh khe. Nó hỏi ông ăn chưa. Ông nói chưa ai hỏi ông câu đó trước khi đưa giấy. Ông kể tiếng nhạc ngựa bà Then giờ thưa như ngựa què. Rồi ông hỏi: vô sổ rồi, ông có còn cho bà Then qua không? Nó nói thật.

"Thật là sao?" Khuê hỏi.

"Tui nói không. Vô sổ rồi thì ổng phải đòi giấy, bà Then không có giấy. Ổng không cho qua."

"Rồi?"

"Rồi ổng im. Rồi tui nói nhỏ với ổng." Kình hắng giọng, nói chậm, giữ nguyên từng chữ. "Ông không muốn vô thì thôi, con không để ai ép ông."

Bếp lửa nổ lép bép.

Khuê đặt nửa quả bắp xuống đĩa, ngay ngắn, song song với mép đĩa. "Huynh hứa."

"Tui nói vậy."

"Đó là lời hứa, huynh. Huynh hứa thay cho Giám một việc Giám không cho."

"Tui hứa thay cho tui."

"Người ta không phân biệt đâu, huynh."

"Ai?"

"Người nghe. Người đọc sổ. Người ngồi trên." Khuê nhìn thẳng. "Lời một sĩ tử đỗ Hương, giắt thẻ bài Giám, nói ở đèo của đoàn kiểm kê, thì là lời của Giám. Huynh nói cho mình, họ nghe là cho Giám."

"Nhưng tui nói nhỏ với ổng. Ông Thạc đâu có nghe."

"Huynh nói nhỏ, nhưng huynh nói."

"Ai nghe đâu. Ông Thạc đứng xa, thầy Đức ngồi trên ngựa. Piên ở gần thì Piên nghe. Piên nghe cũng như tui nghe."

"Thần nghe."

"Thần nghe thì thần giữ."

"Còn ai?"

"Cộc." Kình liếc vai. "Nghe hả?"

"Tao nghe," Cộc nói, mắt vẫn nhắm. "Tao nghe mà tao không viết."

"Cộc không viết," Khuê nói, "nhưng người khác có thể đã viết."

"Ai?"

"Muội chưa nói là ai. Muội chỉ nói có thể."

Kình ngừng nhai. Nó nhìn cô, rồi nhìn xuống quả bắp trong tay, như quả bắp đang có chuyện cần khai.

"Muội làm tui rầu."

"Muội xin lỗi."

"Đừng xin lỗi. Muội nói đúng. Mà nói đúng thì tui rầu."

Kình nhún vai. Nó cầm nửa quả bắp, cắn một miếng. Hạt bắp nổ trong miệng, ngọt gắt, hơi cháy. "Thì thôi kệ."

"Huynh."

"Muội tính tui phải làm sao? Rút lại hả?"

"Muội không tính. Muội chỉ nói."

"Vậy nói xong rồi."

Piên đứng dậy. Cô nói: "Piên đi lấy củi." Giọng đều, không nhìn ai. Cô bước ra cửa sau, tiếng chân đi xuống bậc thang phụ, lộp cộp rồi mất.

Lâu.

Khuê nhìn theo cánh cửa sau một lúc. Rồi cô quay đầu, nhìn Kình.

"Piên đi lâu."

"Củi ở xa. Phải ra bãi."

"Muội thấy Piên khác."

"Khác sao?"

"Muội chưa biết."

"Piên mệt." Kình xoay nửa quả bắp trong tay. "Dì Lường ho dữ. Hai ba đêm nay Piên thức hoài. Đừng làm Piên buồn."

"Muội không làm Piên buồn."

"Vậy thôi."

Khuê không nói gì. Cô nhìn xuống đĩa bắp, rồi nhìn cánh cửa sau thêm một lần nữa.

Trên vai Kình, Cộc mở một mắt, nhìn Khuê rồi nhìn cửa sau.

"Con nhỏ này tinh," nó nói, nhỏ, đủ cho Khuê nghe.

"Muội nghe," Khuê đáp, cũng nhỏ.

"Hai đứa nói gì vậy?" Kình hỏi.

"Không có gì."

"Có gì."

"Tao khen Khuê tinh."

"Muội cảm ơn." Khuê nhận lời khen như nhận một tờ giấy, hai tay, rồi cất vào ống tay áo. "Nhưng muội chưa đủ tinh."

"Đủ chưa đủ gì?"

"Đủ để biết." Cô dừng. "Muội sẽ tinh thêm."

Cộc khẽ cười trong cổ họng, tiếng khàn, rồi lại khép mắt. Gió ngoài sân thổi qua khe sàn, ngọn lửa nghiêng đi một chút rồi đứng thẳng lại.

Piên về khi bắp đã nguội. Bó củi cô ôm ướt sương, vỏ cây còn dính lá mục, hai bàn tay lem tro xám tới cổ tay mà cô chưa rửa. Cô ngồi xuống bên bếp, mắt đỏ mà không ai hỏi, và đẩy từng que vô lửa, ngọn trước, gốc sau, tay thoăn thoắt.

Cửa buồng mở. Mẹ Piên bước ra, chân trần, áo chàm choàng ngoài. Bà không nói gì. Bà ngồi xuống bên bếp, đưa bàn tay gầy rút từng que củi ra khỏi lửa, từng que một, quay đầu chúng lại, rồi đẩy gốc vô trước. Mấy que đang cháy, đầu đỏ rực, bà cầm bằng đầu ngón tay không sợ bỏng.

Piên nhìn. Cô không đỡ. Cô không nói, hai bàn tay nắm lại trên đầu gối, ngón cái giấu trong lòng bàn tay.

Mẹ Piên làm xong, vỗ nhẹ vô lưng bàn tay con gái, một cái, rồi đứng dậy đi vô buồng. Cửa khép.

Ba đứa ngồi im thật lâu. Củi gốc cháy chậm, ngọn lửa tròn lại, lên cao, bắt đầu liếm kiềng ba chân.

Kình ngó nó một hồi. Nó nói, giọng bâng quơ.

"Lửa liếm kiềng là mai nắng hả Piên?"

"Ừ."

Piên nói chữ đó mà mắt vẫn dán vô ngọn lửa, không quay đầu lại.