Canh hai. Kình quỳ bên bếp tàn, trải tấm vải nâu ra trên đùi.

Cái muỗng sứt, cán có ba chữ quay vào trong. Con dấu sừng trắng nằm sát bên. Mẩu giấy chép đường rạch nằm dưới cùng, gấp tư, nó không mở. Nó gấp bốn góc vải lại. Cán muỗng ló ra một đầu như mọi lần. Vạt áo cũ gói chồng ra ngoài. Rồi sợi chỉ đỏ đã bạc, quấn quanh, một vòng, hai vòng, ba vòng.

Hai nút cũ còn chặt. Nó sờ từng nút, kéo thử. Không lỏng.

Nó không thắt thêm nút nào.

Nó giắt cái bọc vào lưng quần, chỗ quen, kéo vạt áo vá phủ xuống. Thẻ bài đỗ Hương vẫn nằm trong túi áo, cấn vào hông.

Góc nhà, cái kén chăn của thầy Đức ngáy đều. To. Đều như từ chập tối tới giờ không đổi nhịp.

Thầy Khiêm ngồi dựa vách gian trong, mắt mở. Thầy không nằm. Kình không biết thầy ngồi đó từ lúc nào. Thầy vẫy nó lại gần, chìa ra một gói giấy dầu nhỏ, buộc chỉ.

"Thuốc ho," thầy nói. "Cho con."

"Con có ho đâu thầy."

"Rồi con ho. Đường xuống lạnh." Thầy đặt gói thuốc vào lòng bàn tay nó, khép mấy ngón tay nó lại. "Đừng bán."

Kình suýt cười. Khóe miệng nó kéo lên, nó giữ lại.

"Dạ. Con không bán."

"Áo thì bán được. Thuốc thì không."

"Dạ."

"Ngậm, đừng nhai. Một ngày hai viên. Ho ra máu thì đừng ngậm nữa, đi tìm thầy thuốc."

"Ho ra máu mà đi tìm thầy thuốc thì người ta bắt con, thầy."

"Thì để người ta bắt." Thầy Khiêm nhìn nó. "Bắt mà còn sống thì được."

Thầy không nói thêm. Thầy dựa lưng vào vách, nhắm mắt. Hai bàn tay thầy đặt trên gối, run nhẹ.

Khuê ngồi bên bếp tàn, quay lưng về phía nó. Tráp giấy trên đùi. Cô không quay đầu, chỉ nghiêng mặt một chút, nói nhỏ vừa đủ nghe.

"Lính ngủ ở mé tây chân đèo. Muội nghe Uẩn than rét. Hắn than chỗ đó gió lùa."

"Mé tây."

"Mé tây."

Kình nhìn lưng cô. "Khuê không đi?"

"Muội có việc của muội."

"Việc gì?"

Khuê không đáp. Cô cúi xuống nắp tráp, ngón tay miết lên vân gỗ.

"Khuê."

"Huynh đi đi. Đừng hỏi muội lần thứ ba."

Kình đứng dậy. Mẹ Piên nằm ở góc trong, quay mặt vào vách, không trở mình. Toòng ngủ ôm chùm xóc nhạc nhỏ.

Nó đi ra cửa.

Piên đứng ở đầu cầu thang, ngoài hiên, ôm cây đàn ba dây trước ngực. Đêm ba mươi, không trăng. Cô đứng đó như đã đứng lâu rồi.

Hai đứa nhìn nhau.

"Kình đi đi," Piên nói.

"Piên giữ mặt ngoại giùm tui."

"Piên giữ."

Không ai nói thêm. Kình bước xuống cầu thang. Chín bậc. Bậc thứ năm kêu. Nó không ngoái lại.

Bến suối đầu bản tối om. Mấy cái bè nứa của người bản buộc vào cọc, nằm im trên nước. Cái mái chèo dựng vào cột bến, dựng thẳng, như ai đó đặt cẩn thận. Xâu ớt khô Toòng treo vẫn lủng lẳng ở đầu cán.

Kình đứng nhìn nó.

"Ổng để cho mày," Cộc nói trên vai.

"Ổng để quên."

Cộc im một nhịp. "Ừ. Ổng để quên."

Kình cầm mái chèo lên, vác vai phải. Nặng. Nặng hơn nó tưởng. Hồi ở bến sông Cái, nó thấy thầy Đức vác cái này nhẹ hều, như vác cây sào. Cán gỗ lạnh, bóng chỗ tay thầy cầm. Xâu ớt khô quẹt vào má nó.

"Nặng không?" Cộc hỏi.

"Nặng."

"Ổng vác từ sông Cái lên tới đây."

"Con biết."

"Mày vác ngược lại."

"Ờ."

"Mày tính vác về đâu?"

"Về ghe."

"Ghe ở sông Cái. Xa lắm."

"Thì đi xa."

"Lính đi đường đó."

"Thì tui đi đường khác." Kình xốc lại mái chèo, cán vắt qua gáy, đầu cán chĩa sang phía Cộc ngồi. "Cha ngồi yên. Mái chèo quẹt cha bây giờ."

"Mày quẹt tao thì tao cắn."

"Cha cắn được hả?"

"Tao còn răng. Tao còn một tay với đủ răng."

Nó đi. Qua chân nương Pò Fầy, đường mòn đất đỏ, mấy gốc ngô khô đứng hai bên. Sương bắt đầu xuống, mỏng.

Sau lưng nó, từ phía nhà sàn, tiếng đàn tính vang lên.

Ba dây. Dây thứ ba cao, trong, nó nhận ra ngay. Rồi tiếng hát. Giọng Piên. Không phải câu ngoại. Một đường hát khác, chậm, đều, nó không hiểu lời, mà nó biết đó là hát cho người đi đêm. Tiếng hát nghe như đi trước nó, chứ không ở sau. Như có người cầm đuốc đi trước nó vài bước, mà nó không thấy đuốc, không thấy người.

Kình bước theo tiếng hát.

"Con nhỏ hát cho mày đi," Cộc nói nhỏ.

"Tui biết."

"Hát đi đêm. Hồi xưa má mày cũng hát cho tao chèo đêm. Ví dầu."

"Rồi cha có chèo lạc không?"

"Không. Bả hát hay." Cộc ngừng. "Con nhỏ này hát cũng hay."

"Hay bằng má không?"

"Tao không so. So thì má mày giận."

"Má đâu có nghe được."

"Ờ," Cộc nói. "Mà tao không so."

Nó đi qua suối, đá trơn mà chân nó không trượt. Nó đi lên dốc, mái chèo vướng cành, nó nghiêng người lách. Tiếng hát dẫn nó qua chỗ nào phải rẽ, chỗ nào phải bước dài. Cộc trên vai không nói câu nào. Hai cái tai dựng đứng.

Lên tới lưng chừng dốc đèo, tiếng đàn sau lưng nhỏ dần. Nhỏ dần. Còn một sợi, mỏng như sợi tơ.

Rồi tắt.

Kình đứng ở mép đèo Khau Lồm, thở dốc. Gió đèo lạnh buốt, lùa qua áo vá. Phía mé tây, dưới chân đèo, có mấy đốm lửa trại đỏ lờ mờ.

Trên phiến đá ở khe núi, chỗ tờ sắc đóng bốn cái đinh, ông thần đèo già ngồi bó gối. Ông không nói gì. Ông không hỏi nó đi đâu.

Ông giơ một bàn tay khô như vỏ cây lên, chỉ về một lối mòn nhỏ mé đông, khuất sau bụi cỏ tranh.