Ba ngày sau, sự thay đổi ở Gióng đã rõ rệt tới mức không ai trong làng còn có thể phủ nhận. Từ một đứa trẻ nằm im suốt ba năm, giờ nó đã có thể tự đứng dậy, bước đi chập chững nhưng vững vàng, và vóc dáng cứ mỗi ngày lại lớn hơn hẳn ngày trước, nhanh tới mức khiến người ta phải dụi mắt nhìn lại lần thứ hai.

Tin tức lan xa hơn cả ranh giới làng Phù Đổng. Người ở làng bên cũng kéo tới xem, mang theo đủ thứ, từ vài nắm gạo tới một con gà nhỏ, ai cũng muốn tận mắt chứng kiến điều kỳ lạ mà cả vùng đang bàn tán.

Đám trẻ con trong làng, ban đầu còn sợ hãi giữ khoảng cách, dần dần bạo dạn hơn, tới gần chơi cùng Gióng mỗi buổi chiều. Chúng không quan tâm tới những lời đồn đoán của người lớn, chỉ thấy có thêm một đứa bạn mới, dù đứa bạn ấy lớn nhanh tới mức chỉ vài ngày đã cao hơn hẳn cả bọn.

"Anh Gióng ơi, mai anh có còn chơi được với tụi em không?" một đứa bé trai chừng năm tuổi hỏi, giọng ngây thơ không chút lo lắng như người lớn.

Gióng cười, xoa đầu đứa bé. "Anh không biết chắc, nhưng anh sẽ cố."

Bà Yên đứng nhìn cảnh ấy từ xa, lòng vừa ấm áp vừa chua xót, biết rằng những buổi chiều chơi đùa giản dị như thế này rồi sẽ không còn được bao lâu nữa.

Nhưng không phải ai cũng vui vẻ với chuyện này.

"Nhà tôi cũng nghèo, cũng thiếu ăn, sao lại phải nhịn miệng đi cho một đứa trẻ nhà người khác," bà Cả Miên, một người sống ở đầu làng, nói lớn tiếng ngay giữa chợ, không ngại ai nghe thấy. "Nếu nó thật sự là con nhà trời, sao trời không tự nuôi nó lớn, lại để dân đen chúng ta còng lưng góp gạo?"

Vài người xung quanh gật gù đồng tình, dù không dám nói to như bà. Tin đồn này tới tai bà Yên qua lời kể của bà Tám, khiến bà càng thêm lo lắng, dù trong lòng cũng hiểu phần nào lý lẽ của bà Cả Miên không hẳn là sai.

Tối hôm đó, khi Gióng đã lớn thêm gần gấp đôi so với buổi sáng đầu tiên nó cất tiếng nói, bà Yên ngồi bên con, lòng nặng trĩu một câu hỏi bà chưa biết nên hỏi ai.

"Con có biết," bà nói khẽ, "không phải ai cũng vui khi thấy con lớn lên như vậy không?"

Gióng, giờ đã có thể ngồi thẳng lưng và nhìn thẳng vào mắt mẹ, gật đầu chậm rãi. "Con biết ạ. Con nghe được cả những lời không hay, dù họ không nói trước mặt con."

"Vậy con nghĩ sao?"

"Con nghĩ," Gióng trả lời sau một lúc im lặng, "họ nói đúng một phần. Con không thể ép ai phải thương con cả. Nhưng con cảm thấy, nếu không có ai đứng về phía con, con sẽ không đi được xa."

Câu trả lời ấy, từ miệng một đứa trẻ mới cất tiếng nói được vài ngày, khiến bà Yên lặng người. Bà bắt đầu nhận ra, con trai mình, dù còn nhỏ tuổi, đã hiểu rõ một điều mà chính bà còn đang mơ hồ: rằng hành trình phía trước sẽ không hề dễ dàng, và không phải cứ mở miệng xin là sẽ có người cho.

Sáng hôm sau, bà Cả Miên, có lẽ vì áy náy trước những lời nói của mình bị lan truyền quá xa, ghé qua nhà bà Yên, mang theo một ít khoai lang, vẻ mặt vừa ngượng ngùng vừa cứng đầu.

"Tôi không phải không thương thằng bé," bà nói, giọng vẫn còn chút gay gắt. "Chỉ là tôi thấy lo, nếu ai cũng nghĩ mình nghèo mà vẫn phải cho, thì tới lúc nhà mình cũng đói, ai sẽ cho lại mình đây?"

Bà Yên đón lấy chỗ khoai, không trách móc, chỉ nói khẽ: "Tôi hiểu chị. Tôi cũng sợ y như chị vậy, chỉ là tôi không có lựa chọn nào khác để sợ theo cách của mình."

Bà Cả Miên nhìn bà một lúc, rồi bỏ đi không nói thêm gì, nhưng ánh mắt bà, khi nhìn qua Gióng đang ngồi trong sân trước khi rời đi, đã bớt phần gay gắt hơn lúc mới tới.

Chiều hôm đó, đám trẻ con lại tới rủ Gióng chơi như thường lệ, nhưng lần này Gióng đã cao lớn tới mức không còn ngồi xổm chơi cùng chúng được nữa, chỉ có thể đứng nhìn, thỉnh thoảng cúi xuống đỡ một đứa bị ngã. Bọn trẻ không thấy phiền, vẫn cười đùa quanh chân nó như quanh một cái cây lớn mới mọc giữa sân.

Bà Yên đứng trong nhà nhìn ra, nhận thấy rõ hơn bao giờ hết rằng khoảng cách giữa con trai mình và những đứa trẻ cùng tuổi đang lớn nhanh không kém gì vóc dáng của nó. Bà không biết nên vui vì con khỏe mạnh, hay buồn vì con đang mất đi thứ mà mọi đứa trẻ khác vẫn còn được giữ.