Bà Yên đứng sững, ôm chặt con trong tay, nhìn thằng bé đang cựa quậy dữ dội hơn bất cứ lúc nào trong ba năm qua, mặt đỏ bừng, như đang cố hết sức làm một việc gì đó cực kỳ khó khăn.

"Con sao vậy, con làm sao vậy," bà lắp bắp, giọng run lên, không biết nên mừng hay nên sợ trước sự thay đổi đột ngột này.

Đoàn sứ giả đã đi được nửa đường ra khỏi làng. Người đàn ông mặc áo quan, tên là Đinh Toàn, đang bước những bước mệt mỏi, trong lòng đã tính sẵn câu trả lời sẽ nói với triều đình khi về tới nơi: làng này, như bao làng khác, không có ai.

Đúng lúc đó, một âm thanh vang lên từ phía sau đoàn người, không lớn, nhưng đủ rõ để mọi người đang có mặt đều quay đầu lại.

"Mẹ ơi."

Cả con đường như chững lại một nhịp. Bà Yên đứng chết trân, không tin vào tai mình. Suốt ba năm, đây là lần đầu tiên bà nghe được giọng nói của con trai, một giọng nói còn non nớt nhưng rõ ràng đến kỳ lạ, không hề líu ríu như một đứa trẻ vừa tập nói lần đầu.

"Mẹ ơi, cho con gặp sứ giả," thằng bé nói tiếp, giọng vẫn bình tĩnh, mắt nhìn thẳng về phía đoàn người đang dừng lại, quay đầu nhìn lại.

Đinh Toàn, dù đã đi rao khắp nơi nhiều tháng trời, chưa từng gặp cảnh tượng nào như thế này. Ông ra hiệu cho đoàn dừng lại, bước tới gần, ánh mắt vừa nghi hoặc vừa tò mò.

"Đứa trẻ vừa nói gì vậy?" ông hỏi, nhìn bà Yên rồi nhìn xuống thằng bé trong tay bà.

Bà Yên không biết trả lời sao, chỉ đứng im, tay run rẩy ôm chặt con hơn.

"Con muốn đi đánh giặc Ân," Gióng nói, lần này giọng dõng dạc hơn hẳn, đủ để những người đứng gần đó cũng nghe rõ. "Con cần một con ngựa sắt, một cây roi sắt, một bộ áo giáp sắt. Có những thứ đó, con sẽ đánh lui được giặc."

Một khoảng lặng bao trùm cả con đường. Vài người bật cười, nghĩ đây chỉ là trò đùa của một đứa trẻ ốm yếu chưa từng biết đi. Nhưng Đinh Toàn không cười. Ông đã đi đủ nhiều làng, nghe đủ nhiều lời từ chối khéo léo, để nhận ra sự khác biệt giữa một câu nói đùa và một câu nói ra từ một nơi rất sâu, rất thật.

"Cháu bé này," Đinh Toàn nói, giọng thận trọng, "cháu năm nay mấy tuổi?"

"Ba tuổi," bà Yên trả lời thay con, giọng vẫn còn run.

Đinh Toàn nhìn thằng bé một lúc lâu, rồi nhìn sang bà Yên. "Ba tuổi mà chưa từng nói một lời nào cho tới hôm nay, đúng không?"

Bà Yên gật đầu, không giấu được nước mắt đang chực trào.

"Ta không dám hứa gì," Đinh Toàn nói, giọng chậm rãi, cân nhắc từng chữ. "Nhưng ta sẽ ghi lại chuyện này, mang về trình lên trên. Nếu quả thật cháu có gì đặc biệt, sẽ có người tới tìm hiểu kỹ hơn."

"Con cần thức ăn," Gióng nói thêm, giọng vẫn giữ nguyên sự bình tĩnh lạ thường của một đứa trẻ ba tuổi. "Con đói lắm. Càng ăn được nhiều, con sẽ càng lớn nhanh, càng sớm đủ sức đi đánh giặc."

Đinh Toàn cau mày, không hiểu hết ý câu nói ấy, nhưng có một điều ông cảm nhận được rất rõ, dù không giải thích được bằng lý lẽ thông thường: đứa trẻ này không nói dối, và có lẽ, chính bản thân nó cũng không hoàn toàn hiểu hết những gì đang xảy ra với mình.

Đám đông đứng xem, ban đầu còn xì xào bàn tán, dần dần im hẳn, không khí nặng nề khác hẳn sự tò mò lúc trước. Một vài người bắt đầu lùi lại, như thể vừa chứng kiến điều gì đó không thuộc về thế giới bình thường của họ.

"Thằng câm ba năm nay bỗng nói được, còn đòi đánh giặc," một người đàn bà đứng gần đó thì thầm với người bên cạnh, giọng vừa kinh ngạc vừa có chút e dè. "Chuyện này không bình thường đâu."

"Biết đâu là điềm lành," người kia đáp lại, nhưng giọng cũng không chắc chắn lắm.

Bà Yên nghe hết những lời xì xào ấy, cảm thấy một nỗi bất an mới len vào lòng, khác hẳn nỗi bất an quen thuộc bà vẫn mang suốt ba năm nuôi một đứa con câm lặng. Trước đây, người ta thương hại bà, hoặc lảng tránh bà. Giờ đây, ánh mắt họ nhìn bà và con trai đã đổi khác, pha lẫn cả tò mò lẫn một chút sợ hãi mơ hồ.

Đinh Toàn quan sát phản ứng của đám đông, rồi quay sang bà Yên, hạ giọng. "Chị nên đưa cháu về nhà trước đã. Chuyện này để ta lo liệu, không cần phải đứng đây giữa bao nhiêu ánh mắt như vậy."

Bà Yên gật đầu, cúi chào ông một cách vội vã, rồi bế con quay về, cố không nhìn thẳng vào những gương mặt đang dõi theo hai mẹ con suốt quãng đường về nhà.

Tối hôm đó, sau khi đoàn sứ giả đã rời làng, bà Yên ngồi bên con, nấu một nồi cháo đặc hơn mọi ngày, dù nhà chẳng còn dư dả gì. Gióng ăn hết veo, rồi đòi thêm, ăn nhiều gấp ba bốn lần sức một đứa trẻ bình thường có thể ăn.

Bà nhìn con ăn, lòng vừa mừng vừa lo lẫn lộn, không biết rằng đây chỉ mới là bữa ăn đầu tiên trong một hành trình còn dài phía trước, một hành trình sẽ đòi hỏi bà phải cho đi nhiều hơn một nồi cháo rất nhiều lần.