"Alô." Tôi nói, đứng ngoài cửa căn 704 lúc gần nửa đêm, gió lùa qua hành lang mang theo hơi lạnh cuối tháng Tám.

"Thư đấy à." Ông Lộc lên tiếng, giọng còn vương chút ngái ngủ nhưng tỉnh táo ngay khi nhận ra tôi. "Chú vừa đặt lưng xuống lại không ngủ được, cứ nghĩ mãi câu cháu nói lúc chiều. Cháu bảo cháu nghĩ ra rồi, là nghĩ ra cái gì vậy?"

Tôi tựa lưng vào tường hành lang, nhìn ánh đèn vàng cũ hắt trên nền gạch bông đã mòn, và nói ra điều mình đã nghĩ tới nghĩ lui suốt cả buổi tối, một ý tưởng còn chưa thành hình rõ ràng nhưng đã đủ chắc để tôi dám nói ra thành lời.

"Cháu nghĩ mình không cần phải chọn giữa việc giấu hết hay nói hết, chú ạ." Tôi nói, chậm rãi, cố diễn đạt cho đúng điều mình đang cảm nhận hơn là điều mình đã tính toán sẵn. "Cháu nghĩ tới một cách khác. Không phải công khai ồn ào, cũng không phải im lặng mãi mãi. Cháu nghĩ tới việc mình làm một điều gì đó, để tưởng nhớ chú Nhân một cách đàng hoàng, nhưng không cần biến nó thành một câu chuyện trên báo hay trên mạng."

Đầu dây bên kia im lặng một lúc, không phải im lặng khó chịu, mà giống như ông đang thử hình dung ra điều tôi vừa nói.

"Ý cháu là sao, nói rõ hơn cho chú nghe được không." Ông hỏi, giọng có chút tò mò lẫn thận trọng.

"Cháu chưa hình dung được hết, thật ạ." Tôi thú nhận. "Nhưng cháu nghĩ tới một buổi gì đó nhỏ thôi, có gia đình chú, có bà cháu, có mấy người ở chung cư từng biết ít nhiều về chuyện này, cùng nhau thắp một nén hương cho chú Nhân, ngay tại chỗ chú ấy từng làm việc. Không báo chí, không đăng lên đâu cả, chỉ là để cái tên đó có một chỗ được nhắc tới thật sự, giữa những người liên quan, chứ không phải chỉ nằm im trong một tập hồ sơ cũ nữa."

"Một buổi tưởng niệm." Ông lặp lại, giọng trầm xuống, như đang nếm thử từng chữ trong đầu. "Chú chưa từng nghĩ mình sẽ có ngày được làm việc đó cho bố, cô ạ. Hai mươi bảy năm nay, gia đình chú thậm chí còn không có một ngày giỗ đúng nghĩa, vì không ai biết chắc bố mất ngày nào, chỉ biết ngày công ty báo tin ông bỏ việc."

Tôi nghe câu đó, lòng nhói lên một cái. Tôi chưa từng nghĩ tới chi tiết nhỏ nhặt nhưng đau lòng đó: một gia đình không có ngày giỗ, vì cái chết của người thân họ chưa từng được thừa nhận là một cái chết.

"Cháu biết chính xác ngày đó, chú ạ." Tôi nói khẽ. "Hai mươi tháng Mười Một, năm chín chín. Nếu chú muốn, mình có thể lấy đúng ngày đó."

Ông không trả lời ngay, và tôi nghe rõ tiếng ông hít vào một hơi thật sâu qua điện thoại, như đang cố giữ mình không khóc giữa cuộc gọi khuya.

"Dạ." Tôi đáp. "Cháu không dám chắc nó đủ, chú ạ. Có khi chú thấy vậy vẫn chưa công bằng, còn nhẹ quá so với những gì gia đình mình đã chịu. Cháu chỉ nghĩ, việc phơi hết mọi thứ ra ánh sáng chưa chắc đã là cách duy nhất để một điều gì đó được chữa lành."

Ông im lặng khá lâu, đủ lâu để tôi bắt đầu hối hận vì đã lỡ nói ra một ý tưởng còn quá non nớt. Nhưng khi ông lên tiếng lại, giọng ông đã khác, mềm hơn hẳn.

"Chú cần nghĩ thêm." Ông nói. "Nhưng nghe cháu nói, chú thấy... không tệ. Chú chưa từng nghĩ tới một cách như vậy. Cứ nghĩ là phải chọn một trong hai, im lặng hoặc ầm ĩ, chưa từng nghĩ có thể có cách khác ở giữa."

Tôi thở phào nhẹ, cảm giác căng thẳng trong ngực dịu xuống một chút, dù biết đây mới chỉ là bước đầu tiên trong một việc còn rất nhiều thứ chưa rõ ràng.

"Vậy để cháu bàn thêm với anh Kỳ, với bà cháu, xem mọi người nghĩ sao." Tôi nói. "Sáng mai cháu xuống gặp chú, mình cùng nghĩ tiếp, được không ạ."

"Được." Ông đáp. "Chú chờ cháu."

Cúp máy xong, tôi đứng lặng ngoài hành lang một lúc lâu, nhìn xuống bàn tay mình, ngón út vẫn còn ngắn hơn các ngón kia vì thói quen cắn móng mỗi lúc lo lắng, giờ đã bớt hẳn so với hai tháng trước. Tôi nghĩ tới quãng đường mình đã đi từ đêm mưa đầu tiên nghe một nhịp khẽ dưới hầm, tới giờ đứng đây với một ý tưởng còn mơ hồ nhưng thật lòng, một cách để không phải chọn giữa hai thái cực mà tôi biết cả hai đều có cái giá riêng.

Trong nhà, tôi nghe tiếng bà trở mình qua khe cửa hé mở. Tôi bước vào nhẹ nhàng, không đánh thức bà, chỉ ngồi xuống mép giường một lúc, nhìn gương mặt bà chìm trong giấc ngủ, hơi thở đều đều, và tự nhủ sáng mai sẽ là lúc kể cho bà nghe về con đường thứ ba này, một con đường tôi còn chưa biết có đi được trọn vẹn hay không, nhưng ít nhất, lần đầu tiên trong hai tháng qua, tôi cảm thấy mình không còn phải chọn giữa hai điều đều khiến mình sợ hãi.