Thứ Hai, giờ nghỉ trưa, Nam ngồi một mình ở quán cà phê dưới toà nhà công ty, laptop mở sẵn, không phải để làm việc mà để lập một file Excel mới. Cột đầu ghi ngày giờ giao dịch xuất hiện, cột hai ghi số tiền, cột ba ghi quán, cột bốn để trống, chờ điền kết quả đối chiếu sau khi bữa ăn thật sự diễn ra. Anh đặt tên file rất thẳng: "doi_chieu_app.xlsx", không hoa mỹ, đúng phong cách một người làm kiểm toán quen gọi mọi thứ đúng tên của nó.

Quán cà phê giờ trưa đông nghẹt dân văn phòng, tiếng máy xay đá xen với tiếng gọi món qua loa, mùi cà phê rang trộn với mùi nước hoa của ai đó ngồi bàn kế bên. Nam chọn góc trong cùng, chỗ có ổ cắm điện, thói quen của người hay ngồi lại lâu hơn giờ nghỉ trưa cho phép. Anh gõ số liệu vào từng ô, tay vẫn còn thói quen gõ ngón trỏ lên bàn phím theo nhịp trước khi chuyển sang cột kế.

Anh nhắn cho Lâm, hỏi thẳng cách tính năng "gợi ý chia tiền tự động" của app hoạt động ra sao, mong nghe được một câu trả lời kỹ thuật đủ để giải thích được cái giao dịch tối thứ Năm.

Lâm trả lời khá nhanh, gõ dài, giọng văn quen thuộc của một người thích khoe hiểu biết.

Về cơ bản là app học theo pattern chi tiêu cũ của nhóm, dùng để gợi ý ai nên trả bao nhiêu cho lần sau, kiểu machine learning nhẹ thôi, không có gì ghê gớm. Cái vụ hôm bữa chắc do model học sai, nhìn lịch sử rồi tự tạo một dự đoán, xong nó lại tự động confirm luôn thay vì chỉ gợi ý, chắc tao code lỗi chỗ nào đó khiến bước xác nhận bị bỏ qua.

Câu trả lời nghe hợp lý, đủ để một người bình thường gật đầu cho qua. Nhưng Nam làm nghề đọc số liệu để tìm chỗ không khớp, và có một câu hỏi anh thấy cần hỏi tiếp.

Vậy pattern nó học từ đâu ra? Chỉ từ lịch sử chi tiêu của tụi mình từ 2024 tới giờ thôi à?

Lần này Lâm trả lời chậm hơn hẳn. Ba chấm nhấp nháy tắt đi rồi hiện lại hai lần trước khi có tin nhắn tới.

Ừ, gần như vậy. Có thêm ít data tham khảo lúc tao mới code thôi, không quan trọng lắm.

"Không quan trọng lắm" là một câu trả lời mà bất kỳ ai làm kiểm toán cũng sẽ đóng khung lại, gạch chân, và hỏi tiếp trong lần gặp sau. Nam không truy tiếp qua tin nhắn, chỉ gõ lại "ok" rồi đóng điện thoại, quay về ly cà phê đã nguội một nửa.

Anh nghĩ về Lâm suốt bữa trưa còn lại. Hai người quen nhau từ hồi lớp bảy, cùng ngồi ăn chịu ở quán bà Tư không biết bao nhiêu lần, cùng đi thi đại học chung một buổi sáng mưa tầm tã, đứng đợi xe ôm dưới mái hiên trường thi vì cả hai đều quên mang áo mưa. Nam biết rõ cách Lâm nói khi Lâm tự tin về một điều gì đó: nói nhanh, nói nhiều, dùng cả chục từ tiếng Anh chen vào không cần thiết, kiểu như đang thuyết trình trước nhà đầu tư dù chỉ đang trả lời một đứa bạn thân trong nhóm chat. Và anh cũng biết cách Lâm nói khi Lâm đang né một câu hỏi: câu trả lời ngắn lại, chậm lại, kết bằng một cụm hạ thấp mức độ quan trọng của chính điều vừa nhắc tới, giống hệt cách một khách hàng hay nói "khoản đó nhỏ thôi, anh khỏi ghi vào báo cáo cũng được" mỗi khi Nam đào tới đúng chỗ họ không muốn đào.

Buổi chiều, Nam quay lại làm việc, nhưng đầu óc cứ quay về câu "có thêm ít data tham khảo lúc tao mới code thôi". Ít data tham khảo là gì. App bắt đầu code từ 2023, theo lời Lâm từng kể lúc mới launch, khoe khoang trong nhóm suốt cả tuần. Dữ liệu tham khảo nào có thể có trước khi nhóm bắt đầu dùng app cho quỹ chung từ 2024.

Tối hôm đó, đúng như đã hẹn từ trước cả tuần lễ chuyện giao dịch ma, Lâm nhắn riêng cho Nam, hỏi cuối tuần này có rảnh không, ghé "quán cậu tao" chơi, lâu rồi không ghé.

Nam đọc tin nhắn, hơi bất ngờ vì thời điểm. Không phải Lâm chưa từng rủ đi quán cũ, nhưng lần này lời mời tới ngay sau một cuộc trò chuyện về nguồn gốc dữ liệu app, và ngay sau khi chính Lâm là người né tránh câu hỏi kỹ hơn. Có thể là trùng hợp. Có thể không.

Được, mấy giờ? Nam gõ lại, ngắn gọn như thường lệ.

Nam đặt điện thoại xuống bàn, nhìn ra cửa sổ phòng trọ, ánh đèn đường vàng hắt vào tường. Anh mở lại file Excel vừa lập buổi trưa, thêm một dòng ghi chú nhỏ ở cột cuối cùng, chỗ để trống cho những suy nghĩ chưa thành dữ liệu chính thức.

Anh đọc lại dòng chữ mình vừa gõ, rồi tắt máy, đi ngủ sớm hơn mọi khi, dù biết chắc mình sẽ không ngủ ngon.