Cánh cổng kho sổ kêu cót két mỗi khi gió lùa qua khe, gỗ sẫm, bản lề khô dầu. Người nhà họ Vũ đứng ngoài cổng từ lúc nào, áo nâu, nón cầm trước bụng, đầu cúi thấp. Hai tay lão giơ ra một phong thư dán sáp đỏ trầm.

Khuê dừng bước ở bậc cổng. Ngoài bì có hai chữ, nét cha cô, nét sổ cuối kéo thẳng xuống, dứt khoát.

"Thưa cô," người nhà nói. "Lão gia dặn trao tận tay."

"Bác đi đường có xa không?"

"Thưa, không xa. Lão gia dặn đợi cô đọc rồi mới về."

"Bác ăn cơm chưa?"

"Thưa cô, tôi ăn rồi."

"Ăn rồi cũng ngồi nghỉ. Gốc cây kia có bóng."

"Thưa, tôi đứng quen."

Cô cầm phong thư. Sáp còn nguyên, dấu triện nhà họ Vũ in rõ từng nét. Cô không bóc ngay. Cô đứng đó một lúc, sáp lạnh dưới ngón cái, rồi ngoắc móng tay vào mép, nghe sáp nứt tách một tiếng.

Thư ngắn, chỉ ba dòng. Nét chữ vuông, dứt khoát, mực đen.

Phía nam xa, gió bấc dữ, đường biển không phải đường của con. Cha đã gửi thư lên Phòng xin cho con ở lại. Cái chìa con giữ, cha không đòi lại; con đừng đi.

Cô đọc hai lần. Lần thứ hai, ngón tay cô trượt từ chữ này sang chữ khác như dò từng bậc thang.

"Thưa cô, lão gia có hỏi cô có khỏe không."

"Lão gia tự hỏi, hay dặn bác hỏi?"

"Thưa... lão gia dặn."

"Bác chờ ở đây. Tôi gửi lời."

Cô gấp thư, nhét vào tay áo, bước vào kho sổ. Kho mát, sổ xếp tầng tầng sát nóc, mùi giấy ẩm và mùi bụi quyện nhau, chân cô giẫm lên nền gạch bóng mỡ tay người đi qua mấy chục năm.

Thư lại già ngồi sau bàn, trước mặt trải tờ danh sách dài, mực nâu, mỗi dòng một tên, bút treo lơ lửng giữa hai ngón tay. Bên cạnh ông, một chén trà nguội, váng trà đã đóng mỏng trên mặt, ruồi bò quanh miệng chén. Ông không ngẩng lên khi cô vào. Cô đứng nơi cửa, chắp tay.

"Cha cô có thư lên Phòng," ông nói. "Tôi gạch tên cô được."

"Thưa, xin ông đừng gạch."

"Tế Tửu cũng không ép."

"Thưa, con xin đi."

"Vì sao?"

"Vì con chép tờ sắc ấy. Người chép thì người đọc."

Ông đặt bút xuống mép nghiên, nhìn cô qua cặp kính xệ. Rất lâu.

"Cô nói giống Tế Tửu."

Cô không đáp.

"Tôi không bảo là xấu." Ông xoay tờ danh sách cho cô nhìn. "Dòng thứ mười một. Cô thấy tên cô chứ?"

"Thưa, con thấy."

"Ở cạnh tên thằng Uẩn."

"Thưa, con thấy."

"Hai đứa trẻ nhất danh sách. Tôi không thích." Ông gõ ngón tay lên mép bàn. "Người già nhất, trừ Tế Tửu, là một phu khuân, năm mươi tuổi, hắn biết đường."

"Thưa, người phu ấy tên gì?"

"Tên không quan trọng. Hắn khuân hòm, hòm nặng thì hắn chửi, hắn chửi đúng chỗ." Ông ngừng một nhịp, kính trượt xuống. "Cô học hắn một chút."

"Thưa, con học chửi?"

"Học nói điều mình thấy, không cần nói to." Ông lật tờ danh sách. "Đoàn đi hạ tuần tháng Mười, khi gió bấc đã chắc. Người ghe nói vậy."

"Thưa, người ghe nói thế nào?"

"Gió bấc chắc thì ghe xuôi nam dễ. Còn tới nơi ngày nào, họ không hứa."

"Thưa, hộp sắc đi chung ghe với Tế Tửu?"

"Hộp đi theo người ký nhận. Cô ký rồi thì cô ôm."

"Thưa, con nhớ."

"Cha cô viết cho tôi hai trang. Tôi đọc hết."

"Thưa, ông ấy viết gì?"

"Viết rằng con gái ông ấy sức yếu, tay hay run."

"Thưa, tay con không run."

"Tôi biết. Tôi duyệt chữ cô, chữ không run." Ông nhìn qua kính. "Nhưng cha thì lo cho con. Cha nào cũng viết một trang lo, một trang cầu."

"Thưa, ông có lo không?"

"Tôi lo cho cái sổ danh sách." Ông cầm lại bút. "Lão già này chỉ biết gạch với không gạch. Cô muốn đi, tôi để tên."

"Thưa, con xin cảm ơn."

"Đừng cảm ơn tôi. Cảm ơn thì tôi đổi ý." Ông cười nhạt.

Cô đứng thẳng, hai tay chắp trước bụng. Sợi chỉ đỏ ở cổ tay trái lộ ra dưới ống tay áo trắng. Thư lại già liếc nó, rồi liếc đi chỗ khác.

"Mai đoàn thử gạo, thử nước, thử đồ. Cô mang theo cái gì thì ghi vào danh mục."

"Thưa, con ghi rồi."

"Ghi sớm thế?"

"Thưa, đêm rằm con viết."

"Đêm rằm." Ông gật chậm. "Đêm rằm tháng Tám người ta viết thơ. Cô viết danh mục."

Cô cúi chào, lui ra.

Ngoài cổng, người nhà họ Vũ vẫn đứng đó, nón cầm trước bụng, hơi gió lùa làm tà áo lão bay. Khuê mượn cái nghiên đá của người gác cổng, đặt lên mặt đá cạnh gốc cây, mài vài vòng, mực loãng, nước ánh lên một vệt xám. Cô trải giấy, viết một dòng, nét đều.

Cô thổi khô, gấp lại, dán sáp bằng ngọn nến người nhà đưa. Cô nhấn con dấu nhỏ của cô, không phải con dấu họ Vũ.

"Thưa cô, lão gia hỏi cô có gửi gì về cho ông không."

Cô lắc đầu.

"Không gì ạ?"

"Không gì."

Lão cúi chào, không hỏi thêm, nhận thư bằng hai tay, nhét vào ngực áo, quay đi, bước chân nặng. Lão đi dọc con đường lát gạch ra cổng ngoài, nón đội lên, lưng còng nhỏ dần giữa hàng sĩ tử đang chen vào Giám.

Cô đứng nhìn tới khi lưng lão lẫn vào đám đông.

Đêm đó, ở Phòng Tinh Giản, cô mở tráp năm thứ. Cô lấy phong thư cha trong tay áo, đặt vào, dưới tờ biên bản đối chiếu. Cô đóng nắp, cài chốt.

Cô đưa tay phải lên cổ tay trái, xoay sợi chỉ đỏ một vòng.