Đôi đũa tre chị Mận xếp lên mâm kêu lách cách, xếp xong lại gỡ ra, xếp lại. Mâm cơm đã dọn từ chập tối. Cá kho, rau luộc, chén mắm. Không ai động đũa.

Kình ngồi trên cái thúng úp trước chái lưới, cái mái chèo gác ngang đùi. Trăng rằm lên khỏi mặt biển, tròn và trắng như cái đĩa sành.

Thằng Ghẹ ngồi xổm đối diện, hai tay ôm gối. Nó nhìn Kình từ lúc trăng chưa lên.

"Anh không lên?"

"Không."

"Anh là học trò ông thầy mà."

"Ừ."

"Vậy sao anh không lên?"

Kình không trả lời. Nó xoay cái mái chèo trên đùi một vòng.

"Hồi chiều ai cũng nhìn anh," Ghẹ nói. "Tui thấy. Ông Trùm nhìn. Mấy bà nhìn. Ông Học chính cũng nhìn."

"Ông Học chính nhìn cái bàn."

"Ổng nhìn cái bàn rồi ổng nhìn anh. Tui thấy mà."

"Mày thấy nhiều quá."

"Tui ngồi sát anh. Tui không thấy anh thì tui thấy ai."

Anh Sỏ ngồi xổm ở góc sân, hút thuốc vấn. Đốm lửa đầu điếu đỏ lên, tối đi, đỏ lên. Anh nói vào đêm, không nhìn ai.

"Ông thầy chữa tay vợ tau. Ông thầy ký cho làng tau mất Bà." Anh nhả khói. "Tau không biết bỏ cái nào."

Chị Mận đặt đôi đũa cuối cùng xuống mâm.

"Thì đừng bỏ cái nào."

"Nói thì dễ."

"Dễ thì làm đi."

Anh Sỏ không đáp. Đốm lửa đỏ lên một lần nữa. Rồi anh quay sang Kình.

"Mi biết trước không?"

Kình nhìn anh.

"Biết."

"Từ hồi nào?"

"Từ tháng Năm."

"Mi ngủ chái nhà tau từ tháng Hai. Ăn cơm vợ tau. Mi biết mà mi không nói."

"Thầy xin em để thầy tự nói, anh."

"Ổng xin thì mi nghe."

"Dạ."

Anh Sỏ nhìn nó lâu. Rồi anh dụi điếu thuốc xuống đất.

"Ừ," anh nói. "Tau mà là mi, chắc tau cũng nghe."

Chị Mận đứng dậy, bưng mâm vào.

Cộc trên vai Kình im từ chiều. Giờ nó nói, nhỏ, sát tai.

"Mày không lên là đúng hay sai tao không biết."

Kình chờ.

"Mày đứng đây là đúng."

Khuya. Trăng lên cao. Ghẹ ngủ gục trên chiếu ngoài hiên, Kình chưa ngủ.

Có tiếng sành vỡ ở đầu bãi.

Một tiếng giòn, gọn, như ai đập chén xuống đá. Rồi tiếng người. Mấy giọng đàn ông, thấp, lẫn vào nhau.

Ghẹ bật dậy trước cả Kình. Nó không hỏi. Nó chạy, chân trần, ở trần, chạy thẳng về phía đầu bãi.

Kình vác mái chèo chạy theo.

Trước chòi nhà thuốc có năm sáu bóng đàn ông Mũi Vá. Trăng soi rõ mặt từng người. Cái vò sành đựng nước ở cửa chòi đã vỡ, mảnh vương trên cát, nước thấm thành một vệt đen.

Một người đứng đầu, cầm một hòn đá trong tay. Anh Rớ. Kình biết mặt. Anh hay ngồi vá lưới cuối dãy, ít nói, câu mực giỏi như cha anh.

Ghẹ đã đứng chắn trước cửa chòi. Hai tay nó dang ra, ngực trần, xương sườn nhô lên dưới trăng. Nó nhỏ xíu trước mấy cái bóng ấy.

"Ông thầy đang ngủ."

Anh Rớ nhìn nó.

"Ngủ được hả?"

"Ông thầy ngủ. Anh đừng ném."

"Cha tau năm ngoái," anh Rớ nói. Giọng anh không to. Giọng anh run. "Ông Sẻ năm kia. Năm nào cũng một người. Từ cái năm ông ấy ký."

"Ba tui năm nay không bị," Ghẹ nói.

"Năm nay chưa hết."

Kình bước tới. Nó đứng cạnh Ghẹ, trước cửa chòi. Cái mái chèo nó chống xuống cát, đầu chèo hướng lên trời. Nó không giơ lên.

Anh Rớ nhìn nó.

"Mi tránh ra, thằng vác mái chèo. Mi không phải người ở đây."

"Tui không phải người ở đây," Kình nói. "Thằng Ghẹ là người ở đây."

Anh Rớ nhìn thằng Ghẹ. Thằng Ghẹ không hạ tay.

"Anh Rớ," Ghẹ nói. "Hồi tui sáu tuổi anh dạy tui lặn."

Anh Rớ không đáp. Hòn đá trong tay anh không giơ lên. Cũng không hạ xuống. Nó nằm đó, trong lòng bàn tay anh, như một con cá chết.

Mấy người đàn ông sau lưng anh không ai nói gì.

Có tiếng chân chạy trên cát. Anh Sỏ chạy tới, áo chưa kịp mặc. Anh không nói câu nào. Anh đi thẳng tới chỗ anh Rớ, nắm lấy cổ tay anh, cái cổ tay đang cầm đá.

Anh Rớ nhìn anh Sỏ.

Anh Sỏ không kéo mạnh. Anh chỉ nắm. Rồi anh quay người, dắt anh Rớ đi, như dắt một người say về nhà.

Anh Rớ đi theo. Hòn đá vẫn trong tay anh.

Mấy người còn lại đứng một lúc. Rồi từng người lùi về bóng tối giữa các chái lưới. Không ai chạy. Không ai quay lại.

Không có ai từ Bàu Mặn.

Kình đứng nguyên chỗ. Ghẹ hạ tay xuống. Hai tay nó run, nó giấu ra sau lưng.

"Anh," nó nói. "Tui đứng có được không?"

"Được."

"Tui sợ muốn té đái."

"Tui cũng vậy."

"Anh nói xạo."

"Tui không nói xạo."

Ghẹ nhìn nó, rồi nhìn cái mái chèo nó còn chống trên cát. Tay Kình nắm cán chặt tới mức các ngón tay không mở ra được ngay.

Trong chòi, đèn sáng lên.

Ánh đèn vàng lọt qua khe vách, rọi những vệt mảnh lên cát. Thầy không ra. Cửa chòi không mở.

Kình đứng sát vách, nhìn qua khe.

Thầy cầm cái chổi rơm. Ông quét những mảnh sành văng vào trong, qua khe cửa, trên nền đất. Ông quét chậm. Từng nhát. Ông gom chúng lại thành một đống nhỏ ở góc, cạnh chân phản.

Có một hòn đá lăn vào trong chòi lúc nào không biết, nằm ngay chân phản. To bằng nắm tay, xám, có một vệt trắng như vân muối.

Thầy cúi xuống nhặt hòn đá. Ông phủi cát trên nó bằng vạt áo. Ông đặt nó lên xấp đơn thuốc trên phản, đè lên cho gió khỏi lật giấy.

Rồi ông thổi tắt đèn.