Con cá khô đặt xuống lá bàng nghe một tiếng khẽ, đuôi cứng chạm lá. Ngày lẻ, sáng mười chín tháng Hai, Mũi Vá cúng. Cá nằm ngay chân tấm bảng vôi trắng, hai cọc tre đứng thẳng hai bên.

Mệ Vén ngồi cạnh, lưng gập, hai tay vá khoảng không. Môi bà mấp máy, thử, hai lần, ba lần. Rồi một tiếng khàn thoát ra, như tiếng cửa mục.

"Con... ăn chưa?"

Kình bật dậy khỏi chỗ ngồi.

"Mệ nói được rồi!"

"Ăn chưa?"

"Rồi mệ. Con ăn từ sáng."

"Tiếng mệ khàn quá."

"Khàn mới nói được. Trơn thì trượt."

"Có đau không mệ?"

"Hết rồi thì khỏi đau."

Nó ngồi xổm trước mặt bà, nói liền một hơi, không kịp thở. Nó đã nghĩ hai đêm, nó nói. Cây kim. Mắt rộng. Con cá. Chắc tên Bà có chữ lưới, chữ kim, hay chữ cá. Chắc là...

"Bà Lưới? Bà Kim? Bà..."

Mệ Vén đập bàn tay vào miệng nó. Mạnh. Bàn tay gầy khô, mà cú đập nghe bốp.

"Đừng đoán."

"Con đoán thôi mà mệ."

"Đoán sai là kêu người khác." Mệ rút tay về, hơi thở khò khè. "Kêu người khác thì người khác tới."

"Người khác là ai?"

Mệ nhìn nó. Mắt đục, không chớp.

"Con muốn biết thiệt à?"

Kình nghĩ. Sau lưng nó, sóng vỗ lên chân mũi đất một nhịp, rồi rút. Nó lắc đầu.

"Rứa thì đừng đoán."

"Dạ."

"Hứa đi."

"Con hứa."

Mệ gật, rồi quay lại với đôi tay vá của bà. Cộc ngồi trên vai Kình, chân đạp nhẹ vào xương quai xanh nó, không nói.

Trưa, ông Trùm Lạc chặn nó ở bãi. Ông đứng chắn lối từ chái lưới ra bến, lưng thẳng, cái thẻ tre gõ vào lòng bàn tay, đều như nhịp bước.

"Có người thấy đuốc trên tháp hai đêm."

Kình không chối.

"Trẻ con lên tháp thì cha mẹ nó chịu," ông Trùm nói. "Cậu lên thì tui chịu. Tui không chịu nổi thêm cái chi trước rằm tháng Sáu."

"Con lên coi chữ."

"Chữ trên tháp là chữ của Giám. Giám đang coi. Cậu khỏi coi."

"Dạ."

"Cậu dạ nghe dễ quá."

"Ở xóm thợ người ta cũng nói vậy."

"Xóm thợ ở đâu?"

"Ngoài kinh."

"Ngoài kinh người ta nghe lời hay không nghe lời?"

"Người ta dạ rồi làm ngược."

Ông Trùm nhìn nó thật lâu. Gió từ biển thổi vạt áo dài sờn chỉ của ông bay lên một góc. Thẻ tre ngừng gõ. Rồi khóe miệng ông giật một cái, không thành nụ cười.

"Thằng này thật thà một cách khó chịu."

"Con không cố."

"Tui biết cậu không cố. Cái đó mới khó chịu." Ông Trùm quay đi, cầm thẻ tre chỉ lên mũi đất. "Đuốc nữa thì tui không nói một lần. Tui nói với anh Sỏ."

"Dạ."

"Dạ nữa là tui đánh."

"Dạ, con nghe."

"Cậu biết chữ?" ông Trùm hỏi, quay lại nửa chừng.

"Biết chút."

"Ai dạy?"

"Thầy con."

"Thầy đó giờ ở mô?"

"Ở xa."

Ông Trùm không hỏi thêm. Cái thẻ tre gõ vào lòng bàn tay một nhịp, rồi ông đi.

Chiều, Kình ra mé nước. Nước rút xuống, để lại một dải cát ướt phẳng, sáng bóng, in cả mây. Mấy con cua nhỏ chạy ngang qua, để lại những vệt chân kim, rồi chui vào lỗ. Ở xa, hai chiếc thúng chai đang đi vào bờ, người trong thúng đứng, mái ngắn khuấy nước, bóng đen nhỏ trên nền trời đục. Nó ngồi xuống, rút cây thước gãy quấn dây gai ra khỏi lưng, dùng đầu nhọn khắc ba hình.

Đường thẳng, lỗ tròn ở đầu. Ô vuông nhỏ, ô vuông nhỏ. Con cá chui.

Nó khắc sâu hơn lần vẽ trên cát khô. Khắc cái ô rộng sâu nhất, đi đi lại lại một đường, hai đường, ba đường, như ngón tay nó nhớ cái ô ấy rõ hơn mọi thứ trong tay.

Cộc ngồi trên một cái thúng úp gần đó, hai chân sau thõng, lưng quay ra biển xám.

"Mày vẽ cho ai coi?"

"Cho con coi."

"Mày coi rồi."

"Coi thêm cho khỏi quên."

Cộc không nói tiếp. Nó ngồi, nhìn hình, nhìn Kình, nhìn hình. Gió thổi tóc Kình bay qua mắt, nó không gạt.

Đêm, Kình kéo lưới lần thứ năm. Trăng chưa mọc, mấy ngọn đuốc rơm cắm dọc bãi, ánh đỏ nhảy trên mặt cát. Mười mấy người đàn ông đứng thành hai hàng, dây lưới thô nặng quấn tay, chân đạp xuống đất, kéo theo nhịp hò của anh Sỏ. Kình đứng giữa họ, mái chèo dựng sau lưng, hai tay kéo.

Lần này nó kéo đúng chiều. Dây trượt qua lòng bàn tay, bỏng, nhưng nó không buông. Lưới lên khỏi mặt nước, nặng, ướt, một đống bạc quẫy trong ánh đuốc.

"Anh kéo hết ngược chưa?" Ghẹ hét từ đầu hàng bên kia.

"Hết rồi!"

"Tui đếm! Hai tuần mới hết ngược!"

"Ghẹ đếm sai!"

"Tui đếm đúng!"

"Câm đi, hai đứa bây," có người trong hàng quát, rồi cười.

"Bữa ni đủ phần," anh Sỏ nói.

"Đủ phần?"

"Mi nghe không hiểu hay mi không tin?"

"Con không tin."

"Tin hay không thì phần cá của mi cũng nằm đó."

Kình nhận nguyên một phần cá đầu tiên nó tự kéo được ở Mũi Vá. Ông Trùm đổ vào nón, đầy, nặng. Nó đem ra chia. Một phần cho chị Mận. Một phần cho mệ Vén. Một phần nó nướng ăn. Nửa con đặt lên vai, nơi Cộc ngồi.

"Của cha."

"Tao đâu có xin."

"Con cho, không phải cha xin."

"Cho thì tao nhận."

Nó ăn phần của nó chậm, từng miếng, xương nhổ ra lòng bàn tay. Mệ Vén ngồi cạnh, tay vá, miếng cá trên đùi chưa động tới. Chị Mận ở chái bên kia, ăn một mình, quay lưng ra ngoài. Không ai nói gì cho tới khi đuốc tắt.

Sáng hôm sau, Kình ra mé nước.

Sóng đã lên qua chỗ ba hình. Cây kim mất. Con cá mất. Cát phẳng, ướt, sáng, như chưa có ai chạm.

Chỉ còn cái ô vuông rộng, nằm giữa dải cát, mép đã nhòe, lõm xuống vì nó khắc sâu nhất.