Nhưng ông trời cũ không để Lành đến miệng con mắt dễ dàng. Nó dồn toàn lực ngăn cậu, vì nó biết, cái neo và lẫy mới là thứ duy nhất có thể nhốt nó lại.

Từ con mắt, những xúc tu ánh sáng vàng đục vươn ra, quật vào Lành, vào dân, vào mọi ngọn lửa. Đây không còn là đồng-dại hay âm binh, đây là chính ông trời cũ, một vị thần nguyên thủy, ra tay. Mỗi xúc tu quét qua đều để lại một vệt cháy xém trên mặt đất, không phải lửa, mà một thứ ánh sáng nóng rát đến mức làm cong vênh cả những phiến đá lát bến sông vốn đã đứng vững hàng trăm năm.

"Giữ đường cho anh Lành!" Khằm hét, dẫn dân chài chắn trước những xúc tu sáng. Dân thường, tay cầm ngọn lửa nhỏ, kết thành hàng rào sống, mỗi ngọn lửa đẩy lùi một xúc tu. Một người ngã, người khác bước lên thay. Lửa tắt, người bên cạnh châm lại.

Không ai bảo ai, nhưng cứ mỗi lần một người ngã xuống, lập tức có một người khác lao tới đỡ lấy chỗ trống, không phải vì lệnh, mà vì một sự đồng lòng đã ăn sâu vào máu thịt từ bao đời, cái bản năng của một dân tộc quen sống dựa vào nhau qua bao mùa lũ lụt, bao trận giặc giã. Tiếng hô hoán, tiếng gọi nhau, tiếng trẻ con khóc thét xen lẫn vào nhau, dệt thành một tấm lưới âm thanh dày đặc bao trùm cả bến sông.

Thủy Tinh dựng những bức tường nước khổng lồ, chắn cho Lành tiến. Hội Đồng Đèn dùng chín mươi chín ngọn đèn tạo một hành lang ánh sáng dẫn cậu ra bến. Ông Vọng, chuộc tội, bắc giá lần cuối, dùng chính sức đồng trắng lừng lẫy của mình chống lại ông trời cũ, mở đường cho Lành.

"Đi đi, người giữ đèn!" Ông Vọng hét, giữ một xúc tu sáng khổng lồ. "Ta giữ nó! Đi làm cái neo! Hoàn thành cái mà ta đã thất bại năm mươi năm trước!"

Gương mặt già nua của ông nhăn lại vì đau đớn, mồ hôi lẫn máu rỉ ra từ khóe mắt, nhưng ông vẫn gồng người, hai tay giữ chặt lấy luồng sáng đang cố vùng thoát, như một người cha già lấy thân mình chắn cửa cho đứa con chạy thoát khỏi cơn hỏa hoạn.

Lành tiến, từng bước, qua hành lang ánh sáng, qua hàng rào người, qua những bức tường nước, dưới cơn quật của ông trời cũ. Cả một dân tộc, cả các thần, cùng mở đường cho một thằng bé giữ đèn đi đến miệng con mắt.

Đây là tinh thần Thánh Gióng, không phải một anh hùng đơn độc, mà cả một dân tộc vùng dậy, mỗi người góp một phần, hợp thành một sức mạnh khổng lồ đẩy lùi giặc. Phù Đổng Thiên Vương xưa lớn lên nhờ cơm gạo của cả làng, giờ Lành tiến lên nhờ lửa của cả nước.

Từng bước một, cậu cảm nhận rõ sức nặng của hàng nghìn ngọn lửa đang dồn vào mình, không phải một gánh nặng, mà một luồng sức mạnh ấm áp nâng đỡ, như thể chính bàn chân cậu đang bước trên vai của cả một dân tộc đang cúi mình chịu đựng.

Cậu nhớ lại ngày đầu tiên cầm mái chèo đưa vong qua sông, khi ấy cậu chỉ nghĩ mình đang làm một việc cô độc, một cái nghề bị người đời xa lánh. Giờ đây, giữa lằn ranh sống chết này, cậu mới thấm thía rằng chưa từng có giây phút nào cậu thực sự đơn độc, chỉ là cậu chưa đủ tinh mắt để nhìn thấy những bàn tay vô hình vẫn luôn nâng đỡ mình từ phía sau.

Con mắt phía dưới vẫn gào rú không ngừng, xúc tu sáng vươn dài, quằn quại như thể chính nó cũng đang hoảng loạn trước cảnh tượng một dân tộc đồng lòng chống lại mình. Nước sông cuộn lên thành từng lớp sóng dữ dội, va vào bờ đá vỡ tan thành bọt trắng xóa, phản chiếu thứ ánh sáng vàng đục nhuộm cả mặt sông thành một tấm gương vỡ nát, lấp lánh và dữ tợn cùng lúc.

Cuối cùng, qua bao hy sinh, Lành đến được mép bến, đến miệng con mắt khổng lồ đang mở dưới Mắt Sông. Cậu đứng đó, ngọn Đèn Cái và lẫy mới trong tay, nhìn xuống con mắt rực cháy.

Phía sau lưng cậu, cả bến sông vẫn còn vang vọng tiếng thở dốc, tiếng gọi nhau, tiếng những ngọn lửa nhỏ lách tách chống chọi trong gió, nhưng tất cả bỗng lùi lại thành một thứ âm thanh xa xăm, như thể cậu đang đứng giữa hai thế giới, một bên là sự sống đang gào thét níu giữ, một bên là vực sâu đang chờ nuốt chửng. Cậu hít một hơi thật sâu, cảm nhận từng thớ thịt trong người run lên, không phải vì sợ, mà vì cậu biết mình sắp bước qua ranh giới cuối cùng của cả một hành trình dài.

Đã đến lúc.