Sáng hôm sau, thằng con lớn cô Sáu Cội đã tắt thở từ nửa đêm. Mười bốn tuổi, khỏe mạnh nhất nhà, ăn cơm chiều còn cười đùa với em, vậy mà tới gà gáy đầu đã lạnh cứng người, da tái xanh như người chết đuối dù chẳng hề đụng tới nước.

Bà Tám Đảnh ngồi bên xác, tay run run vấn lại mảnh khăn trắng, mặt không giấu được vẻ hoảng loạn. "Tui cắt thuốc nam đủ thứ bài tui biết. Không bài nào cầm được. Người nó mất nước nhanh quá, nhanh hơn bất cứ bệnh nào tui từng gặp."

Bảy Nhâm đứng ngoài hiên cùng vài người hàng xóm, không ai dám bước hẳn vào trong. Cô Sáu Cội ngồi thụp xuống đất, ôm đứa con nhỏ còn lại vào lòng, không khóc thành tiếng, chỉ rung lên từng đợt.

"Biện Nhâm," Ông Cả Ngoạn từ đâu bước tới, giọng khàn đặc vì thức trắng đêm, "ông biên lại giùm tui, coi như một ca chết vì bệnh, không rõ tên bệnh. Để sau này còn có cái mà đối chiếu."

Bảy Nhâm gật đầu, lấy cuốn sổ nhỏ vẫn mang theo bên người, ghi vội mấy dòng: tên, tuổi, ngày giờ, triệu chứng theo lời kể của Bà Tám Đảnh. Tay ông không run, nhưng lòng ông thấy có gì đó lạnh đi khi viết xuống chữ cuối cùng của một đời người mới mười bốn tuổi.

Buổi trưa, một chiếc ghe nhỏ từ hướng Long Kiến ghé vào bến cồn, chở muối và vải đổi lấy cá khô như thường lệ nửa tháng một lần. Người lái ghe tên Sáu Thoàn, dân buôn quen mặt cả vùng, vừa cập bến đã nghe chuyện, mặt biến sắc.

"Trời đất, bên đây cũng có rồi hả?" Sáu Thoàn xuống ghe, giọng gấp gáp. "Tui mới ở dưới Long Kiến lên, dưới đó người ta chết như rạ gần cả tháng nay. Nhà nào cũng có người bệnh, có nhà chết sạch không còn ai chôn."

Đám đông đứng quanh bến xì xào. Cả Quờn, đứng gần đó, hỏi lớn: "Vậy dưới đó người ta làm sao mà chống đỡ? Có thầy thuốc nào hay không?"

Sáu Thoàn hạ giọng, nhìn quanh như sợ nói to sẽ mang họa. "Có chuyện lạ lắm. Người ta đồn có một ông đạo, mới tới vùng Kiến Thạnh chưa lâu, ăn mặc rách rưới như dân nghèo, nhưng chữa bệnh cho ai cũng khỏi, không lấy một đồng. Người ta gọi ổng là Phật Thầy. Chỉ cho uống nước lã có khấn nguyện, vậy mà người sắp chết cũng tỉnh lại."

"Nước lã mà chữa được dịch tả?" Cả Quờn nhếch mép, giọng nghi hoặc. "Nghe cứ như chuyện đồn thổi cho vui miệng lúc đói."

"Tui cũng không dám chắc," Sáu Thoàn xua tay, "tui chỉ nghe người ta kể lại vậy thôi. Nhưng mà lạ là, dân dưới đó bây giờ kéo nhau về phía Kiến Thạnh đông lắm, ai cũng muốn coi thử có thiệt không."

Bảy Nhâm đứng nghe từ xa, trong lòng vừa dấy lên chút hy vọng mong manh, vừa dè dặt không dám tin hẳn. Ông đã sống đủ lâu để biết tin đồn giữa mùa đói khát thường phồng lên gấp mấy lần sự thật, giống như cách một chuyện nhỏ qua vài miệng kể đã hóa thành chuyện khác hẳn.

"Xóm mình có ai tính đi coi thử không?" một người hỏi.

"Đi đường sông từ đây xuống đó cũng phải một ngày một đêm," Sáu Thoàn đáp. "Mà giờ ai cũng lo trong xóm có bệnh, đi vắng ai coi nhà coi cửa."

Cả Quờn khoát tay, giọng chắc nịch. "Chuyện đồn đại chưa biết thực hư, đi xa mất cả ngày trời trong lúc xóm đang rối, tui thấy chưa cần vội. Mình cứ lo cho yên trong này trước đã."

Không ai phản đối lớn tiếng, nhưng Bảy Nhâm để ý thấy vài ánh mắt không đồng tình, chỉ là chưa ai đủ can đảm nói ngược lại người có tiếng nói lớn trong xóm.

Ghe Sáu Thoàn dỡ hàng xong, đổi được ít cá khô rồi vội vàng nhổ sào rời bến, không dám nán lại lâu như mọi lần. Trước khi ghe khuất khỏi khúc quanh Vàm Sậy, Sáu Thoàn còn ngoái lại dặn với: "Xóm bây coi chừng nguồn nước uống. Long Kiến người ta nói dịch lây qua nước, ai đụng nước sông chỗ có người bệnh là dễ dính lắm."

Bảy Nhâm nhìn xuống dòng nước Vàm Sậy đang chảy rì rào qua chân cồn, nơi cả xóm vẫn múc nước nấu ăn, giặt giũ, tắm rửa mỗi ngày không hề đắn đo. Ông chợt nhận ra, từ giờ trở đi, có lẽ không còn thứ gì trên cồn nhỏ này còn được xem là bình thường như trước nữa.

Tối đó, về tới nhà, ông kể lại cho Út Thà nghe chuyện ông đạo ở Kiến Thạnh, cả chuyện Sáu Thoàn dặn dò về nguồn nước. Út Thà ngồi nghe chăm chú, tay vẫn không ngừng vá lại chỗ rách trên vạt áo.

"Cha nghĩ chuyện ông đạo đó có thiệt không?" cô hỏi.

Bảy Nhâm ngẫm nghĩ một lúc lâu mới đáp. "Cha không biết. Cha chỉ biết, người ta đói quá, sợ quá, thì cái gì nghe có vẻ cứu được mình, người ta cũng muốn tin. Chưa chắc vì nó thiệt, mà vì người ta cần nó thiệt."

"Vậy còn miễu Ông Năm Chèo, hồi chiều nghe nói bà Tám Đảnh nhắc tới hả cha?"

Bảy Nhâm dừng tay đang cời lại bếp lửa, không trả lời ngay. Ông nhớ tới cái miễu nhỏ bỏ hoang ở mũi cồn, mái sụp một góc, năm này qua năm khác chẳng ai buồn sửa lại, chỉ có dân chài ngang qua đôi lần cắm cây nhang cho có lệ trước khi giăng câu ở khúc nước xoáy gần đó.

"Miễu đó bỏ không đã lâu rồi con. Cha nghĩ chắc bà Tám chỉ nói vu vơ lúc rối trí thôi." Ông nói, nhưng trong lòng, câu nói của Bà Tám Đảnh vẫn cứ lởn vởn không dứt, như một hạt cát nhỏ lọt vào chỗ không nên lọt vào.