Trời chưa sáng, Sophea đã thức. Sàn nghiêng nhẹ vì nước hạ: cái chén nhôm trên giàn trượt đi nửa ngón tay, thùng phuy dưới sàn rền thấp hơn mọi đêm. Đêm qua cô ngủ một giấc tới gần sáng, không thức giữa chừng lần nào.

Trên giàn, bốn cái chén úp cạnh nhau, miệng chúi xuống. Dưới mép cái thứ tư còn đọng một giọt nước. Má đã rửa.

Cô đi ra mé trái, quỳ xuống chỗ sàn thấp hơn. Cô lấy dưới gầm giàn ba tấm ván vụn, nâu, mốc, dày mỏng khác nhau, nhét từng tấm dưới chân cột. Tấm thứ ba vừa khít.

Cô nhấn gót bàn tay lên tấm ván, mạnh hơn lần nào. Tấm ván không nhúc nhích. Cô không kê lại lần thứ hai.

"Mày dậy sớm," má nói từ bếp.

"Con vô bờ, má."

"Vô bờ làm chi?"

"Con đi coi."

"Coi cái gì?"

"Con chưa biết."

Má không hỏi nữa. Bà múc cháo ra một chén, để trên bệ, rồi ngồi xuống bậc bếp, ngón tay cong đặt trên đầu gối.

"Anh Hai đi rồi hả má?"

"Đi hồi gà gáy. Tiền để trong hộp thiếc."

"Gạo còn bao nhiêu?"

"Hai chục ký. Tới Tết đủ."

Cô ăn hết chén cháo, rửa chén, úp lên giàn cạnh bốn cái kia. Ngoài mé trước có tiếng máy nổ phành phạch, rồi tắt.

Ông Bảy Cạn bước lên bè lúc trời vừa hửng, vai vác cái máy nén khí sơn đỏ, tay xách cuộn ống cao su. Ông đặt máy xuống sàn, thở ra, nhìn tấm ván cô vừa kê.

"Kê rồi hả con?"

"Dạ, rồi."

"Gõ thử coi."

Cô gõ. Tấm ván đứng yên.

"Được." Ông gật. "Nước hạ là hũ hụt hơi. Tui coi mấy cái hũ rồi con hẵng đi."

"Ông xuống bao lâu?"

"Con khỏi đếm. Hũ ít, ông xuống chút xíu." Ông giật dây, máy nổ, rền đều. "Con cầm ống, nhả ra từ từ cho nó khỏi gập."

Ông ngậm đầu ống, ngồi mép sàn, trượt xuống nước. Cô ngồi xổm cạnh cuộn ống, hai tay giữ khúc giữa, nhả ra từng sải theo cái đầu hói đang chìm. Ống rung trong tay cô, đều, theo nhịp máy.

Một lúc, ống giật hai cái. Cô nhả thêm một sải. Cái cọc dưới chân cô lún xuống một chút, rồi nâng lên.

Cái đầu hói nổi lên ở mé bên kia, nước bùn chảy ròng ròng xuống cằm. Ông nhả ống ra khỏi miệng, bám mép sàn, cô qua kéo ông lên.

"Hũ nào cũng giữ," ông nói.

"Hũ thứ chín sao ông?"

"Chỗ trét hồi năm ngoái còn chắc. Con khỏi lo cái đó."

"Tắt máy hả ông?"

"Tắt đi con."

Cô tắt. Sàn thôi rung. Ông ngồi bệt một lúc, cuộn ống cao su thành vòng, rồi nhìn cô, như nhìn một cái hũ vừa bơm xong.

"Còn tới Tết."

Ông không nói thêm. Ông vác máy lên vai, bước xuống xuồng, và chèo đi.

Cô vô nhà, lấy hai cuộn vải cũ trong rương, ngồi ở ngưỡng cửa quấn quanh hai bàn chân, vòng từ mắt cá xuống gót. Má ngồi bậc bếp nhìn cô quấn. Bà không hỏi vì sao.

"Mang cái nón," má nói.

"Dạ."

"Nắng trên bờ không có mái che."

"Con biết."

"Biết thì đi. Trưa mày về ăn cơm không?"

"Con chưa biết, má."

"Chưa biết thì tao nấu dư."

Ngoài mé, một cái thau nhôm trôi ngang. Thằng Vuth ngồi giữa, một tay chống sào, một tay giữ cái cặp trên đầu.

"Chị Sophea! Con đi học!"

"Chị thấy."

"Hôm nay con học phân số!"

"Phân số khó thì hỏi thầy."

"Con hỏi chị được không?"

"Hỏi thầy. Chị đi vô bờ."

"Chị vô bờ chi vậy?"

"Chị đi coi."

"Coi xong chị kể con nghe nghen!"

Nó chống sào. Cái thau xoay một vòng, rồi trôi đi.

Cô cởi dây xuồng, bước xuống, cầm cây sào. Má đứng dậy ở bậc cửa, cái nón trên tay, ngón phải cong giữ vành. Bà gật, một cái, nhỏ.

"Đi," má nói.

Cô chèo. Xuồng ra khỏi luồng, qua mấy cây cọc ranh của làng, vô vùng nước rộng. Mặt nước nâu, đầy, thấp hơn hôm qua. Cô không đếm nhát chèo.

Bờ hiện ra từ xa như một đường chỉ, rồi thành một dải, rồi thành đất. Cô thấy hàng cây chiếc cắm gốc trong bùn, một cái cầu ván, và con lộ đất đỏ chạy ngang đầu cầu. Mặt trời mới lên khỏi rặng cây phía sau lưng cô.

Cô cặp xuồng, buộc dây vô cọc. Cô bước lên cầu ván, rồi từ cầu ván bước xuống đất.

Đất không động. Hai bàn chân quấn vải đặt trên mặt đất cứng, và đất không chao, không nghiêng, không rền.

Cô đi lên lộ. Đất đỏ, khô, có mấy ổ gà còn đọng nước mưa đêm. Cô đi, và không đếm bước.

Đầu lộ có một bà bán trái cây ngồi dưới gốc me, cái thúng dưới chân, mấy trái ổi và một nải chuối xếp trên mẹt.

"Con đi đâu đó?" bà hỏi.

"Con đi coi, bà."

"Con ở bè hả?"

"Dạ, ở bè."

"Đi một mình?"

"Dạ, một mình."

"Lên bờ lâu chưa?"

"Mới hồi sáng."

"Đi coi thì đi từ từ." Bà cười. "Đường này dài, đi tới huyện chưa hết."

"Bà bán ổi hả bà?"

"Ổi với chuối. Con cầm một trái đi. Ổi dư."

"Dư thì bà để bán."

"Bán không hết. Ngày nào cũng dư."

Cô nhận trái ổi, xanh, cứng, mát tay. Cô cắn một miếng, vị chua chạy lên mũi, và cô nhai chậm. Bà bán trái cây gật đầu, rồi quay lại cái thúng.

Cô đi tiếp. Lộ chạy thẳng giữa hai hàng cây, cột điện nghiêng nhẹ.

Bắp chân cô đau từ lúc nào cô không biết. Cơn đau lên theo mỗi bước, từ gót, từ mắt cá, lên tới đầu gối. Cô không dừng.

Mặt trời lên tới đỉnh đầu, rồi qua. Nó xuống thấp dần ở phía trước mặt, chiếu thẳng vô mắt cô. Cô kéo vành nón xuống, đi tiếp, chưa ngồi xuống lần nào từ lúc bước lên cầu ván.

Hai bên đường, ve kêu trong tán lá. Một con trâu ngoài ruộng thở ra một hơi dài. Xa xa, bánh xe máy lạo xạo trên đá.

Phía sau lưng, nước hạ thêm một ngón tay.