Giọng sư Ôn dừng lúc những nắm nhang dọc mé sân cháy được một nửa. Loa rè một tiếng, rồi im. Sân chùa nổi nằm trong một thứ yên mà Sophea chưa nghe bao giờ, yên tới mức cô nghe được tiếng tàn nhang rơi.

Sư Ôn nhấc cái bình đồng bên chân, nước thánh sóng sánh trong đó. Một sư già đưa ông một cành lá, xanh, còn ướt. Ông nhúng cành lá vô bình, quay mặt về phía đám đông, và vảy.

Nước bay thành một vòng hạt nhỏ, rơi xuống tóc, xuống vai người ta. Một hạt rơi trên má cô, lạnh. Một hạt rơi trên mu bàn tay đang nắm lan can.

"Mở cửa địa ngục," ông nói.

Giọng ông qua loa không cao, không thấp, như người mở cửa nhà buổi sáng. Ông đặt bình xuống bên chân, buông cành lá, và đứng im.

Người ta quay ra phía mặt nước, người này theo người kia. Bà Tám, ông Bảy Cạn, ông Chín Lưới, ông Ba Hội. Không ai nói gì, và không có gì hiện lên. Mặt nước đen, phẳng, chỉ gợn khi gió đổi.

Sophea nhìn ra như mọi người. Cô đếm.

Năm nhà.

Mười một bước.

Một cái cửa.

Cô đếm lại. Ba con số đứng cạnh nhau như ba cái chén trên mâm, và cô thấy chỗ chúng khớp.

Cô nghĩ đúng một câu. Câu ấy không to, không nhỏ, nằm trong đầu cô như một hạt sạn nằm trong chén cơm.

Cô đếm hơi thở cho chân đứng yên. Một, hai, ba. Tới mười một thì cô không nhớ mình đang ở số nào. Cô bắt đầu lại, và tới mười một thì lại hụt.

Cô có thể bước lên. Cô có thể giơ tay, xin ông khép lại cái cửa ông vừa mở. Khoảng ván giữa cô và cột loa không xa, nhưng lần này cô không biết là mấy bước.

Cô không bước. Cô nắm lan can, cái dăm khi nãy vẫn nằm trong lòng bàn tay. Cô không nói với ai.

"Xong," sư Ôn nói qua loa. "Cám ơn bà con."

Đám đông thở ra một lượt. Người ta đứng thẳng lên, chắp tay lần cuối, và tiếng nói trở lại, nhỏ, rì rầm. Một cái ghế kéo trên ván.

Thằng Vuth tỉnh dậy trong lòng bà Tám, dụi mắt.

"Xong rồi hả chị?"

"Xong."

"Con ngủ quên."

"Con ngủ ngon."

"Con không thấy gì hết."

"Không có gì để thấy."

"Vậy giờ có cơm chưa?"

"Có," bà Tám nói, bế nó lên. "Bà bưng ra liền."

Sư Ôn bước xuống từ chân cột, tới cạnh cô, y vàng loang đỏ dưới ánh đèn dầu. Ông đứng cách một bước, tay chắp trước ngực.

"Lễ xong rồi, con."

"Con cám ơn thầy."

"Thầy làm đúng phép." Ông nhìn ra mặt nước một thoáng, rồi nhìn cô, qua kính. "Còn nước có nghe hay không, thầy không dám nói."

"Con biết."

"Con đứng một giờ. Bắp chân có mỏi không?"

"Mỏi, thầy. Ván phẳng quá."

"Ăn cơm rồi về nghỉ."

Ông Chín Lưới chống tay đứng dậy khỏi ghế, đi ngang qua cô, chậm. Ông dừng lại.

"Mai qua nghen. Sáu tấm."

"Dạ, mai con qua."

"Qua trễ cũng được." Ông nhìn cô lâu hơn mọi lần. "Ông chờ."

Cả làng ăn cơm ngay trên sàn chùa, mười hai cái chén bày quanh nồi gang lớn, hơi bốc lên trắng. Cô ăn hai muỗng rồi để chén xuống. Bà Tám ngồi cạnh má, xới thêm cho bà một vá.

"Bà Thắm, ăn đi."

"Ăn."

"Ăn nhiều vô."

"Ăn vừa."

Bà Hai Chỉ thò đầu qua vai bà Tám, đặt một mẹt bánh bọc lá bên chân cô.

"Sophea, con ăn nữa đi."

"Con no rồi bà."

"No thì cầm mẹt bánh về. Mai ăn."

"Con cám ơn bà. Mai con trả cái mẹt."

"Mẹt cũ, khỏi trả."

Tối, họ chèo về. Xuồng anh Hai đi trước, xuồng cô theo sau, má ngồi mũi, nón nghiêng, không nói. Tới nửa đường cô mới biết là mình không đếm nhát chèo.

"Mày chèo lệch," má nói, không quay lại.

"Con chèo chậm mà má."

"Chậm mà lệch. Hồi giờ mày chèo đều."

"Bữa nay tay con lạ."

"Đứng một giờ thì tay nào cũng lạ."

Nhà bè nằm im. Anh Hai bước lên trước, thắp đèn dầu, vặn tới nấc thứ hai. Cô đứng ở ngưỡng, nhìn một lượt từ cửa tới chân vách.

Ván khô. Mối nối khô. Cái gối sát vách còn nguyên chỗ. Cô lắng tai, và chỉ nghe thùng phuy dưới sàn với hơi thở của ba người.

"Mai anh chạy ghe," anh Hai nói, từ bên bếp.

"Chủ gọi hả anh?"

"Ừ. Tại vì việc ở đây xong rồi."

"Lễ vậy là xong hả anh?"

"Anh không biết." Anh cởi áo khoác, vắt lên xà. "Anh tưởng lễ phải lâu hơn."

"Một giờ."

"Một giờ mà anh đứng mỏi hơn chạy ghe một ngày."

"Anh ở thêm một bữa."

"Ở thêm thì mất mối. Em ăn cơm đi." Anh quay vô bếp. "Má, con để tiền trong hộp thiếc."

"Biết."

"Má nhớ lấy."

"Nhớ."

Má bắc nồi cơm nguội hâm lại. Bà múc vô chén của bà, chén của anh Hai, chén của Sophea. Bà dừng một nhịp, nhìn nồi, rồi múc thêm vô cái chén sứt chân cô mang từ chùa về.

Bốn chén. Má bưng chén thứ tư đi qua nhà, đặt sát vách, đũa gác ngang miệng chén. Cơm đầy tới mép, trắng, mặt phẳng, không hơi.

"Cá kho mặn," anh Hai nói.

"Mặn thì ăn ít cơm," má nói.

"Con ăn nhiều cơm."

"Vậy ăn ít cá."

Họ ăn không nói thêm. Má ăn xong trước, đặt đũa, uống nước. Cô ăn hết chén của mình, đặt đũa ngang miệng chén, rồi nhìn cái chén sát vách, cơm vẫn đầy.

Má đứng dậy dọn mâm. Tới chén thứ tư, bà cúi xuống, nhặt nó lên bằng hai tay, rồi đứng đó, chưa biết đặt đâu.

"Má, rửa đi. Rồi úp."