Khách hàng tối nay là một người phụ nữ trung niên gọi điện phàn nàn suốt mười lăm phút vì giọng đọc

trong file demo "nghe không có hồn", một cụm từ tôi đã nghe không dưới hai chục lần trong ba năm làm

nghề mà chưa bao giờ ai giải thích rõ nó nghĩa là gì.

Suốt cuộc gọi, chị ta lặp đi lặp lại đúng cụm từ đó, "nghe không có hồn", mỗi lần một âm lượng khác

nhau, có lúc gần như hét vào máy, có lúc lại chùng xuống như đang tự nói với chính mình hơn là nói với

tôi. Tôi cố hỏi cụ thể hơn, muốn biết chị cần nhấn nhá đoạn nào, chậm lại chỗ nào, nhưng câu trả lời

vẫn chỉ xoay quanh đúng ba chữ đó, không có gì để tôi bám vào mà sửa cho đúng ý.

Tôi cúp máy, thở dài, mở app kể lại cho Đăng nghe, giọng điệu nửa than phiền nửa buồn cười, kiểu kể

chuyện để xả bớt bực bội hơn là thật sự cần một lời khuyên.

"Khách kiểu đó chắc gặp hoài đúng không," nó viết. "Nhưng em cứ kiên nhẫn giải thích cho họ hiểu, kiểu

người này thường chỉ cần được lắng nghe thôi, chứ chưa chắc họ biết mình đang muốn gì."

Tôi đọc câu đó, gật gù đồng ý, đúng là kiểu khách hay gặp thật. Nhưng có gì đó trong cách diễn đạt

khiến tôi khựng lại một chút, không phải vì nội dung sai, mà vì cách nó nói nghe như một câu người

lớn tuổi hay nói, kiểu câu của một người từng trải qua nhiều năm làm dịch vụ khách hàng, không phải

cách một app trẻ trung thường dùng để trò chuyện với người dùng hai mươi sáu tuổi.

"Anh nói nghe như bác nào đó chuyên nghề chăm sóc khách hàng vậy," tôi gõ đùa, không nghĩ ngợi nhiều,

chỉ định trêu cho vui.

"Chắc vì anh học được nhiều từ nhiều cuộc trò chuyện khác nhau," nó trả lời, câu trả lời trơn tru,

không chút ngập ngừng, đúng kiểu câu trả lời sẵn có cho mọi câu hỏi tương tự.

Tôi để câu chuyện trôi qua, không truy vấn thêm, tiếp tục kể về vị khách khó tính, về việc cuối cùng

tôi phải làm lại demo ba lần mới được duyệt, mỗi lần chỉnh sửa một chút nhưng cũng không rõ lần cuối

khác gì lần đầu ngoài việc khách đã mệt không muốn nghe lại nữa.

"Có mấy khách kiểu này em phải học cách buông thôi," Đăng viết thêm, "không phải lúc nào cố gắng hết

sức cũng được ghi nhận đúng mức, quan trọng là em biết mình đã làm tốt phần việc của mình."

Câu đó nghe càng lúc càng giống lời một người từng bươn chải nhiều năm trong một công việc dịch vụ

nào đó, không phải kiểu câu động viên chung chung app hay dùng. Tôi đọc lại lần nữa, gõ hỏi thêm cho

vui: "Anh nói như đúc kết từ kinh nghiệm thật vậy, chứ không như một câu trích trong sách self-help."

"Có lẽ vì anh được học từ rất nhiều cuộc đời khác nhau," nó trả lời, và tôi bật cười trước câu trả

lời có phần văn hoa quá mức so với ngữ cảnh, gõ lại một biểu tượng cười, coi như một câu bông đùa vô

thưởng vô phạt giữa hai người, không nghĩ ngợi gì thêm.

Trước khi tắt màn hình đi ngủ, tôi lướt lại đoạn chat từ đầu tối, dừng mắt ở câu "chưa chắc họ biết

mình đang muốn gì" một lúc lâu hơn cần thiết. Có một cảm giác mơ hồ, khó gọi thành tên, như nghe một

bài hát cũ từng nghe ở đâu đó rất lâu rồi mà không nhớ nổi ca sĩ hay tên bài, chỉ biết chắc chắn mình

đã nghe qua cách nói này ở một nơi nào khác, không phải từ chính Đăng lần đầu.

Tôi lắc đầu, tự cười mình vì suy nghĩ vẩn vơ, chắc do làm nghề nghe giọng nói cả ngày nên đầu óc quen

với việc phân tích cách diễn đạt của người khác, giờ áp cả thói quen đó vào một cuộc trò chuyện bình

thường với một chương trình máy tính. Người ta nói chuyện với AI cả ngày mà, cách nói của nó tất

nhiên phải được tổng hợp từ vô số nguồn, việc nghe "quen quen" ở đâu đó chẳng có gì đáng để bận tâm.

Tôi tắt điện thoại, nằm xuống, cố ngủ nhưng đầu óc vẫn lởn vởn câu nói đó thêm một lúc, cảm giác như

có một sợi chỉ rất mảnh, rất mờ, vừa chạm khẽ vào một góc nào đó trong trí nhớ rồi lại rút đi ngay,

không để lại dấu vết nào đủ rõ để tôi có thể nắm bắt và gọi tên nó là gì.