Sáng hôm sau, Trầm không ra khỏi phòng, viện cớ mệt để xin nghỉ một ngày làm việc, điều cô hiếm khi

làm suốt nhiều năm qua. Cô ngồi một mình, cuốn sổ tay của mẹ đặt trên đùi, bản sao chép mảnh giấy

tìm được đêm qua trải trên bàn trước mặt.

Cô đọc lại nó thêm nhiều lần nữa, như thể càng đọc nhiều, sự thật sẽ càng bớt nặng nề hơn. Nhưng mỗi

lần đọc, cảm giác trong cô lại càng rõ ràng hơn: mọi thứ cô từng tin về bản thân, về dòng máu chảy

trong người mình, đều cần được nhìn nhận lại từ đầu.

Cô luôn nghĩ về mẹ như một người phụ nữ dũng cảm, hy sinh bản thân để cứu cả một ngôi làng khỏi thảm

hoạ không phải do bà gây ra. Đó là câu chuyện cô tự kể cho mình nghe mỗi khi cần một lý do để tự hào

về xuất thân của mình, để cảm thấy nỗi đau mình đang gánh chịu ít nhất còn mang một ý nghĩa cao cả

nào đó.

Giờ đây, câu chuyện đó đã vỡ vụn. Mẹ cô không gánh hộ một khoản nợ do người khác gây ra. Bà gánh hộ

chính khoản nợ tổ tiên mình đã tạo ra, dù bản thân bà, sinh năm 1986, hoàn toàn vô can với những gì

xảy ra trước khi bà chào đời.

Trầm ngồi lặng, nhìn xuống cổ tay trái, nơi nét bùa đầu tiên từ năm bảy tuổi vẫn còn nguyên đó, mờ

nhạt hơn theo thời gian nhưng chưa bao giờ biến mất hoàn toàn. Cô tự hỏi, liệu vết bùa này, và tất cả

những vết bùa cô đã tích luỹ suốt mười ba năm làm nghề, có mang một ý nghĩa khác hẳn những gì cô vẫn

tin, không phải dấu tích của một người đang hy sinh vì người khác, mà là dấu tích của một món nợ máu

đang được trả dần, thế hệ này qua thế hệ khác, cho một hành động của một người đàn ông đã chết từ

lâu, người mà cô thậm chí chưa từng biết tên cho tới đêm qua.

Cô nghĩ tới bà Tuyết, người bán xôi đầu ngõ, hậu duệ họ Đỗ, người từng tới nhờ cô gánh hộ một lời

nguyền nhỏ chỉ vì bị đồng nghiệp ghen ghét. Cô nghĩ tới tất cả những Người Giữ khác, những khách hàng

khác, những người thuộc dòng họ Đỗ đã vô tình trở thành nạn nhân gián tiếp của một lời buộc tội vô

căn cứ từ nhiều thập kỷ trước.

Và cô nghĩ tới chính mình, tới câu hỏi giờ đây cứ lặp đi lặp lại trong đầu cô, một câu hỏi không còn

mang tính tu từ nữa, mà là một câu hỏi thật, cần một câu trả lời thật.

"Vậy con đang gánh hộ ai?" Cô nói thành tiếng, dù chỉ có một mình trong phòng, giọng khàn đặc. "Cho

mẹ, hay cho chính tổ tiên mẹ?"

Không có ai trả lời cô. Chỉ có tiếng quạt trần quay đều trên đầu, và ánh nắng buổi sáng lạnh lẽo hắt

qua khe cửa sổ, chiếu lên gương mặt cô một vệt sáng mờ nhạt, không đủ ấm để xua tan cảm giác trống

rỗng đang bao trùm lấy cô từ bên trong.

Cô ngồi như vậy rất lâu, không khóc, không cử động nhiều, chỉ để những suy nghĩ cứ trôi qua, va đập

vào nhau, dần dần lắng xuống thành một điều gì đó gần với sự chấp nhận, dù chưa hoàn toàn, dù vẫn

còn đầy những vết nứt chưa lành.

Gần trưa, điện thoại cô rung lên, tin nhắn từ Khôi hỏi thăm tình hình. Cô không trả lời ngay, chỉ

nhìn màn hình một lúc lâu, rồi đặt điện thoại xuống, quay lại với cuốn sổ tay của mẹ. Cô lật tới

trang cuối cùng có chữ viết, nơi nét mực run rẩy hơn hẳn những trang đầu, và lần đầu tiên, cô đọc nó

không phải bằng con mắt của một đứa trẻ tìm kiếm sự an ủi, mà bằng con mắt của một người đang cố

hiểu trọn vẹn một con người phức tạp, không hoàn hảo, không phải thánh nhân cũng không phải tội đồ.

Mẹ cô, dù mang trong mình dòng máu của những kẻ đã châm ngòi cho thảm hoạ, vẫn chọn tự nguyện ra

giữ năm mười tám tuổi, chọn gánh chịu nỗi đau suốt mười bảy năm, chọn hy sinh cả cuộc đời mình, dù

với động cơ nào đi nữa. Điều đó, Trầm nghĩ, vẫn phải mang một ý nghĩa nào đó, dù không còn đơn giản

như câu chuyện cô từng kể cho chính mình.

Cô hiểu, dù sự thật này có đau đớn tới đâu, nó cũng không thay đổi được việc cô vẫn phải tiếp tục

sống, tiếp tục tìm cách đối diện với những gì đang chờ đợi phía trước, không phải với tư cách của

một nạn nhân thuần khiết như cô từng tưởng, mà với một sự thật phức tạp hơn nhiều, đòi hỏi một sự

trưởng thành cô chưa từng biết mình cần tới.