Con vẹt nhà cô Hạnh có một thói quen kỳ lạ. Cứ đúng bảy giờ sáng, khi nắng bắt đầu chạm vào lan can nhôm và mấy chậu húng quế khô cong, nó lại cất giọng đàn ông, khàn khàn, đều đặn:

"Bà ơi, pha cho tôi ly cà phê. Sữa đặc để riêng."

Cô Hạnh đứng trong bếp, tay cầm ấm nước sôi, người khựng lại một nhịp. Rồi cô đặt ấm xuống, lau tay vào tạp dề, đi ra phòng khách. Con vẹt đậu trên cây gỗ lũa trong lồng sắt, đầu nghiêng nghiêng, cái mỏ xám bóng loáng mở ra khép lại như nhai lại câu nói vừa rồi. Lông xanh lá, hai má vàng, chân xám bám chắc vào cành. Nó nhìn cô bằng con mắt đen láy, tròn xoe, không chớp.

"Biết rồi," cô nói. "Ông mất rồi con ạ."

Con vẹt không hiểu. Hoặc hiểu mà không cần biết. Nó gõ mỏ vào thành lồng hai cái, rồi im.

Cô Hạnh năm nay ba mươi tám, ở một mình trong căn hộ hai phòng ngủ trên đường Nguyễn Văn Cừ, quận Long Biên. Căn hộ do ba mẹ để lại, cũ, trần thấp, mùa hè nóng như lò bánh mì, mùa đông gió lùa qua khe cửa sổ hú như sáo. Cô làm kế toán cho một công ty logistics ở Mỹ Đình, ngày nào cũng đi xe buýt số 34, hai chuyến khứ hồi, mất ba tiếng. Về đến nhà là trời tối, cô nấu bữa cơm một người ăn, dọn dẹp, cho vẹt ăn, rồi nằm xem điện thoại đến khi ngủ quên.

Con vẹt tên Bông. Ông nội cô đặt tên đó cách đây mười một năm, khi ông mang nó về từ một tiệm chim ở Hàng Khoai. Hồi đó Bông còn nhỏ, lông tơ chưa mọc hết, kêu chí chóe như trẻ con đòi bú. Ông cô bảo, vẹt đầu xanh nuôi dễ, sống lâu, biết nói, để trong nhà cho vui. Bà cô mất sớm, ông cô ở vậy gần hai mươi năm. Ngày ông mang Bông về, ông bảo:

"Tao nuôi nó, nó nói chuyện với tao. Mày đi làm suốt, tao ở nhà một mình buồn lắm."

Cô Hạnh khi đó hai mươi bảy tuổi, vừa chia tay mối tình bốn năm vì người kia đi du học rồi lấy vợ bên đó. Cô dọn về ở với ông, phần vì thương ông, phần vì không đủ tiền thuê nhà riêng. Hai ông cháu sống với nhau trong căn hộ cũ kỹ, thêm con vẹt. Ba người, một nhà, một con chim.

Ông cô mất cách đây hai năm, đột ngột, sau một cơn đau tim vào buổi sáng khi đang pha cà phê. Cô Hạnh đi làm về, mở cửa, thấy ông nằm trên sàn bếp, tay còn cầm cái phin nhôm, cà phê chảy tràn ra gạch men nâu thành một vũng đen loang lổ. Con vẹt trong lồng ngoài phòng khách kêu lên một câu duy nhất, lặp đi lặp lại suốt buổi chiều hôm đó, cho đến khi hàng xóm sang, cho đến khi xe cứu thương đến, cho đến khi người ta đưa ông đi:

"Pha cho tôi ly cà phê. Sữa đặc để riêng."

Không ai dạy nó câu đó. Ông cô nói câu đó mỗi sáng, suốt mười một năm, và Bông học được, như nó học được tiếng ho của ông, tiếng ông gọi điện thoại cho bạn già, tiếng ông chửi thề khi xem bóng đá, tiếng ông ngân nga mấy câu cải lương cũ rích mà cô Hạnh không biết tên bài.

Sau đám tang, mấy người họ hàng bàn nhau xem ai nuôi Bông. Cô Hạnh bảo để cô nuôi. Một người bác gái nói:

"Con chim nó nhắc ông mày hoài, mày ở một mình sao chịu nổi."

Cô Hạnh cười. "Cháu quen rồi. Với lại nó là của ông, cháu không cho ai hết."

Thế là Bông ở lại. Căn hộ vẫn ba người, nhưng chỉ còn hai. Một người và một con chim. Và một giọng nói thứ ba, vọng ra từ chiếc mỏ xám, mỗi sáng bảy giờ, đều đặn như đồng hồ báo thức.

Hôm nay là thứ bảy. Cô Hạnh dậy muộn, gần chín giờ. Bông đã gọi cà phê từ hai tiếng trước, không ai trả lời, nên nó im. Cô mở cửa lồng, Bông bước ra, vỗ cánh một cái rồi nhảy lên thành ghế sofa. Con vẹt không bay xa bao giờ. Nó loanh quanh trong nhà, tha mấy mẩu giấy, gặm cạnh bàn, đôi khi đứng trước gương soi cả buổi, nghiêng đầu ngắm chính mình. Cô Hạnh đi đánh răng, nghe tiếng Bông lạch bạch trên nền gạch, nghe nó lẩm bẩm gì đó không rõ. Cô không quay lại nhìn. Cô biết nó đang nói gì. Những câu cũ, những giọng cũ, những mảnh ký ức của một người đã nằm dưới đất hai năm, vẫn sống trong cổ họng một con chim.

Điện thoại rung. Tin nhắn từ chị Thúy, hàng xóm tầng dưới:

"Em ơi, tối nay chị nấu canh chua cá lóc, em xuống ăn cơm với chị không? Nhà có mình chị."

Cô Hạnh nhắn lại: "Dạ thôi chị, em có việc."

Cô không có việc gì. Cô chỉ không muốn ngồi đối diện một người khác, nghe họ hỏi thăm, nhìn họ thương hại. Cô đã nghe đủ những câu kiểu "Uổng quá, ba mươi tám rồi mà chưa có ai", "Con gái một mình ở thành phố vất vả lắm", "Sao không kiếm ai mà ở cho vui". Cô không muốn vui. Cô muốn yên. Cô muốn ngồi trong căn hộ này, nghe con vẹt nói giọng ông mình, và không phải giải thích với ai.

Chiều, cô lau nhà. Bông đứng trên lưng ghế, nhìn theo cây lau nhà di chuyển. Bỗng nó cất tiếng:

"Con Hạnh đâu rồi? Con Hạnh ơi."

Cô Hạnh đứng thẳng dậy, tay còn cầm cán lau. Đó là giọng ông. Đúng giọng ông. Cái cách ông gọi cô mỗi khi cô đi làm về, cái cách ông gọi khi ông cần cô lấy thuốc, khi ông muốn cô ngồi nói chuyện với ông một chút. Con vẹt nghiêng đầu, chờ đợi. Như thể nó đang đợi ai đó trả lời.

"Con đây," cô nói, giọng nhỏ. "Con đây ông."

Bông gõ mỏ vào thành ghế, hai lần, ba lần. Rồi nó quay đi, nhảy xuống nền, lạch bạch đi về phía lồng. Cô Hạnh đứng giữa nhà, cây lau nhà trong tay, nước mắt chảy xuống má mà cô không buồn lau. Cô đã khóc nhiều lần vì con vẹt này. Khóc vì nó nhắc ông, khóc vì nó không hiểu ông đã mất, khóc vì cô không nỡ dạy nó quên. Nhưng cô chưa bao giờ khóc vì cô nhận ra mình đang nói chuyện với một con chim như nói với người.

Tối đó, cô Hạnh ngồi trên ban công, tay cầm ly trà nguội. Bông đậu trên lan can, nhìn xuống đường. Dưới kia, xe cộ chạy qua lại, đèn vàng đỏ nhấp nháy. Một con mèo hoang ngồi trên nắp thùng rác, liếm chân. Xa xa, một đôi trai gái đi bộ, tay trong tay. Cô Hạnh nhìn họ, không ghen tị, không buồn. Cô chỉ thấy mình đứng ngoài tất cả những thứ đó, như một người xem phim không có vé vào rạp.

Bông đột nhiên nói:

"Mai mốt tao chết, mày nuôi con Bông cho tử tế nghe chưa."

Cô Hạnh quay phắt lại. Đó là câu ông cô nói với cô cách đây ba năm, một lần, duy nhất, khi ông nằm viện vì viêm phổi. Ông nói trong lúc mơ màng, tưởng như đang dặn dò. Cô đã quên câu đó. Con vẹt nhớ. Con vẹt nhớ tất cả.

"Ông yên tâm," cô nói, giọng nghẹn. "Con nuôi nó tử tế mà."

Bông không trả lời. Nó xù lông, rụt cổ, nhắm mắt. Gió đêm thổi qua, mang theo mùi khói bụi và mùi cơm chiều của ai đó. Cô Hạnh ngồi thêm một lúc, rồi bế Bông vào nhà. Con vẹt dụi đầu vào ngực cô, kêu một tiếng nhỏ, khàn khàn, như tiếng thở dài. Cô đặt nó vào lồng, đóng cửa, phủ tấm vải xanh lên. Trong bóng tối, cô nghe nó lẩm bẩm gì đó, không rõ, có thể là tên cô, có thể là tên ông, có thể chỉ là những âm thanh vô nghĩa mà nó nhặt nhạnh được từ mười một năm sống trong căn nhà này.

Cô Hạnh tắt đèn, nằm xuống giường. Trước khi ngủ, cô nghĩ đến chuyện mình sẽ đi làm vào thứ hai, sẽ ngồi trên xe buýt số 34, sẽ nghe nhạc bằng tai nghe và nhìn ra cửa sổ. Cô nghĩ đến chuyện tối mai Bông sẽ lại gọi cà phê lúc bảy giờ sáng, và cô sẽ lại đứng trong bếp, khựng lại một nhịp, rồi đi ra phòng khách. Cô nghĩ đến chuyện một ngày nào đó Bông sẽ già, sẽ chết, và cô sẽ ở lại một mình trong căn hộ này, không còn giọng ông, không còn ai gọi tên cô bằng giọng của người đã mất.

Nghĩ đến đó, cô ngồi dậy, mở đèn, đi ra phòng khách. Cô kéo tấm vải xanh ra khỏi lồng. Bông mở mắt, nhìn cô, đầu nghiêng nghiêng.

"Ông ơi," cô nói. "Ông ngủ chưa?"

Con vẹt nhìn cô một lúc lâu. Rồi nó cất giọng, khàn khàn, đều đặn:

"Ngủ đi. Mai còn đi làm."

Cô Hạnh gật đầu. Cô đắp lại tấm vải, tắt đèn, đi về phòng. Cô nằm xuống, kéo chăn lên tận cổ, và nhắm mắt. Ngoài kia, thành phố vẫn chạy, vẫn ồn, vẫn sáng đèn. Trong này, căn hộ cũ im lìm, chỉ có tiếng thở của một người đàn bà ba mươi tám tuổi và tiếng lạch cạch rất khẽ của một con vẹt đang ngủ trong lồng.

Sáng hôm sau, đúng bảy giờ, Bông lại gọi:

"Bà ơi, pha cho tôi ly cà phê. Sữa đặc để riêng."

Cô Hạnh mở mắt. Cô nằm im một lúc, nhìn trần nhà, nghe tiếng con vẹt lặp lại câu nói cũ. Rồi cô ngồi dậy, xỏ dép, đi ra bếp. Cô bật bếp ga, đặt ấm nước lên, lấy phin nhôm và cà phê xay. Cô pha một ly, sữa đặc để riêng, đặt lên bàn. Cô rót thêm một ly nữa, đen, không đường, cho mình. Cô ngồi xuống, nhìn ly cà phê bốc khói, và nói với con vẹt đang đậu trên thành ghế đối diện:

"Mời ông."

Bông không trả lời. Nó chỉ nhìn cô, con mắt đen láy tròn xoe, không chớp. Rồi nó quay đầu, nhảy xuống nền, lạch bạch đi về phía lồng. Cô Hạnh ngồi một mình ở bàn, uống ly cà phê đen, nghe tiếng xe buýt số 34 chạy qua dưới phố, và nghĩ đến chuyện mình sẽ phải sống thêm bao nhiêu ngày nữa trong căn hộ này, với một con vẹt biết gọi tên người đã mất, và một ly cà phê sữa đặc để riêng không ai uống.

Cô Hạnh đứng dậy rửa ly. Nước máy lạnh buốt tay, chảy tràn qua các ngón, cuốn theo mấy vụn cà phê đen bám dưới đáy. Cô úp ly lên giá, nhìn ra cửa sổ bếp. Ngoài kia, một bà cụ đang tập thể dục ở sân chung cư, tay vung lên vung xuống, chậm rãi như đang múa. Bông nhảy lên bàn ăn, gõ mỏ vào cái đĩa nhựa đựng hạt hướng dương. Cô bóc một nắm, thả xuống. Nó cúi đầu ăn, cái lưỡi xám lẹ làng nhặt từng hạt, vỏ rơi lả tả trên mặt bàn.

Buổi chiều, cô Hạnh lấy xe máy ra chợ. Bông ở nhà một mình. Cô đã quen với việc này, nhưng hôm nay tự nhiên cô khựng lại trước cửa, tay cầm chìa khóa, quay đầu nhìn vào trong. Con vẹt đang đứng trên cây gỗ lũa, mắt nhắm hờ. Cô đóng cửa, xuống cầu thang, và tự hỏi không biết mình vừa nhìn cái gì. Cô nhìn con vẹt. Hay cô nhìn cái khoảng trống phía sau nó, nơi cái ghế bành cũ của ông vẫn còn đó, không ai ngồi, không ai dọn đi.

Chợ chiều đông. Cô mua cá, mua rau, mua một gói hạt hướng dương mới vì gói cũ sắp hết. Bà bán hàng quen miệng hỏi:

"Dạo này con vẹt nhà cô còn nói nhiều không?"

Cô Hạnh gật đầu. "Dạ còn."

"Vẹt nhà tôi hồi trước cũng nói. Ông già tôi mất, nó im luôn. Buồn lắm. Thà nó cứ nói hoài còn hơn."

Cô Hạnh trả tiền, xách túi đi. Trên đường về, cô nghĩ đến câu đó. Thà nó cứ nói hoài còn hơn. Cô không biết mình muốn nó nói hay im. Cô chỉ biết mỗi sáng, khi nghe câu gọi cà phê, cô thấy nhẹ người, như vừa uống một ngụm nước ấm. Và mỗi tối, khi Bông im lặng ngủ, cô lại thấy căn hộ rộng ra, trống hoác, như một cái hang.

Về đến nhà, cô mở cửa. Bông đứng ngay sau cửa, cổ vươn dài, mắt nhìn cô. Nó kêu một tiếng ngắn, không thành từ. Cô cúi xuống, nó nhảy lên tay cô, bám vào ngón út, móng sắc khẽ cào. Cô đứng yên cho nó bám, rồi bước vào bếp, nó vẫn trên tay, đầu ngoái lại nhìn túi đồ. Cô cười. "Đợi tao nấu cơm đã."

Tối đó, chị Thúy gõ cửa. Cô Hạnh mở, chị đứng ngoài, tay cầm tô canh chua còn bốc khói.

"Chị nấu nhiều quá, ăn không hết. Em ăn giúp chị một tô."

Cô Hạnh nhận tô canh, cảm ơn. Chị Thúy đứng ở cửa, nhìn vào trong, thấy Bông đang đậu trên lưng ghế sofa.

"Con vẹt còn nói câu gì của ông em không?"

"Vẫn nói chị ạ."

Chị Thúy thở dài. "Em giống chị hồi xưa. Chị nuôi con mèo của mẹ chị mười hai năm sau khi mẹ mất. Ngày nó chết, chị khóc như khóc người. Xong chị mới hiểu, mình khóc cho mình, chứ con vật nó có biết gì đâu."

Cô Hạnh im. Chị Thúy vỗ vai cô một cái rồi xuống cầu thang. Cô đóng cửa, bưng tô canh vào bếp. Bông đi theo, ngồi dưới chân cô, ngẩng đầu nhìn tô canh. Cô múc một ít cơm, chan canh, ngồi ăn một mình. Bông ăn hạt. Hai người ăn hai món khác nhau, trong cùng một căn bếp nhỏ, dưới một bóng đèn vàng, không ai nói với ai câu nào.

Đêm đó, cô Hạnh không ngủ được. Cô nằm nghe tiếng xe tải chạy qua, tiếng còi tàu vọng từ bến phà, tiếng ai đó hát karaoke xa xa. Cô nghĩ đến chuyện chị Thúy nói. Mình khóc cho mình. Cô nghĩ đến ông, đến cái buổi sáng ông nằm trên sàn bếp, cà phê chảy ra gạch. Cô nghĩ đến Bông lúc đó, trong lồng, kêu lên câu gọi cà phê, lặp đi lặp lại, không ai trả lời. Cô nghĩ đến việc con vẹt đã gọi ông suốt hai năm qua, mỗi sáng, bằng một giọng nói mà nó không hiểu là của ai, gọi một người mà nó không hiểu là đã mất. Nó chỉ biết lặp lại. Và cô, mỗi sáng, nghe tiếng đó, cũng lặp lại một nghi thức không ai yêu cầu. Cô pha cà phê. Cô đặt lên bàn. Cô nói mời ông. Rồi cô uống một mình.

Sáng hôm sau, cô Hạnh dậy sớm hơn thường lệ. Chưa đến bảy giờ. Cô ra phòng khách, mở cửa lồng, Bông bước ra, duỗi cánh, rồi nhảy lên vai cô. Cô đi ra ban công. Trời chưa sáng hẳn, còn mờ mờ, mấy ngọn đèn đường vàng vọt. Cô đứng nhìn xuống đường, Bông đậu trên vai, đầu áp vào tai cô. Cô nghe tiếng nó thở, đều đều, ấm.

Rồi nó cất giọng, thì thầm, gần như chỉ đủ cho tai cô nghe:

"Tao thương con Hạnh lắm."

Cô Hạnh đứng chết trân. Đó là câu ông cô nói với bà cô, nghe lỏm được khi còn nhỏ, một lần, trong bếp, khi hai ông bà tưởng cô đã ngủ. Ông nói với bà, khi bà đang bệnh, vài tháng trước khi bà mất. Cô đã quên câu đó. Cô đã quên mình từng nghe câu đó. Con vẹt nhớ. Con vẹt giữ nó trong cổ họng suốt bao nhiêu năm, không nói ra, để dành cho đúng lúc này, đúng người này.

Cô Hạnh quay đầu, nhìn Bông. Con vẹt nghiêng đầu nhìn lại. Cô không nói gì. Cô chỉ đưa tay lên, vuốt nhẹ cái đầu xanh lá, ngón tay chạm vào bộ lông mềm. Bông rụt cổ, lim dim mắt, kêu một tiếng nhỏ trong cổ họng. Cô đứng đó, trên ban công, giữa thành phố đang thức dậy, với một con vẹt trên vai, và cô biết mình sẽ không thể dạy nó quên. Cô cũng biết mình sẽ không muốn dạy nó quên. Cô sẽ để nó nói. Nói mãi. Nói cho đến khi cái mỏ xám kia không mở ra được nữa.

Ngày thứ hai, cô Hạnh đi làm. Cô lên xe buýt số 34, ngồi cạnh cửa sổ, đeo tai nghe. Xe chạy qua cầu Long Biên, cô nhìn dòng sông đỏ ngầu, nhìn mấy con thuyền neo đậu, nhìn bãi bồi xanh um. Cô mở điện thoại, vào một nhóm bán chim cảnh, đăng một tin: "Cần mua vẹt đầu xanh non, ai có liên hệ." Cô không biết tại sao mình làm vậy. Cô chỉ biết Bông sẽ già. Bông sẽ chết. Và cô sẽ ở lại. Cô sẽ ở lại với căn hộ này, với cái ghế bành cũ, với cái phin nhôm, với một ly cà phê sữa đặc để riêng không ai uống. Cô muốn có thêm một con vẹt nữa. Không phải để thay Bông. Mà để dạy nó nghe. Để nó nghe Bông nói, và biết rằng trong căn nhà này, có những giọng nói không bao giờ tắt.

Chiều về, cô Hạnh mua một cái lồng mới, nhỏ hơn, treo cạnh lồng Bông. Cô lau lồng, lót giấy, đặt một cóng nước, một cóng hạt. Bông đứng trên cây gỗ lũa, nhìn cái lồng mới, đầu nghiêng qua nghiêng lại. Nó nhảy xuống, bò quanh cái lồng, gõ mỏ vào thành sắt hai cái, rồi quay lại nhìn cô.

"Con Hạnh đâu rồi? Con Hạnh ơi."

"Con đây," cô nói. "Con đang dọn nhà cho bạn mới của ông đó."

Bông không hiểu. Nó nhảy lên thành lồng mới, đứng đó, nhìn vào trong. Cái lồng trống. Cô Hạnh đứng nhìn con vẹt đứng nhìn cái lồng trống, và cô thấy tim mình đập chậm lại, một nhịp, hai nhịp, như vừa tìm được chỗ để đứng, chỗ để thở, chỗ để bắt đầu lại một vòng lặp mới.

Tối, cô ngồi trước cái lồng mới, tay cầm điện thoại. Có người nhắn tin: "Em có vẹt non, ba tháng, đã biết ăn hạt, giá một triệu hai." Cô Hạnh nhắn lại: "Mai em qua xem." Cô tắt điện thoại, nhìn Bông đang ngủ trong lồng cũ, đầu rụt vào cánh, lông xù lên như một cục bông xanh. Cô nhớ lại cái ngày ông cô mang Bông về, cái ngày cô hai mươi bảy tuổi, vừa chia tay, vừa dọn về, vừa bắt đầu một cuộc sống khác. Ông cô nói: "Tao nuôi nó, nó nói chuyện với tao." Giờ thì cô nuôi Bông, Bông nói chuyện với cô, bằng giọng ông. Và cô sẽ nuôi thêm một con nữa, để nó nói chuyện với Bông, bằng giọng của Bông. Một vòng lặp. Một chuỗi những giọng nói truyền từ đời này sang đời khác, từ người này sang con vật, từ con vật sang con vật. Không ai mất đi. Chỉ là giọng nói đổi chỗ.

Sáng hôm sau, đúng bảy giờ, Bông lại gọi:

"Bà ơi, pha cho tôi ly cà phê. Sữa đặc để riêng."

Cô Hạnh mở mắt. Cô nằm im một lúc, nghe câu nói đó, nghe nó lặp lại lần thứ hai, rồi lần thứ ba. Cô ngồi dậy, xỏ dép, đi ra bếp. Cô bật bếp ga, đặt ấm nước lên, lấy phin nhôm và cà phê xay. Cô pha hai ly. Một ly sữa đặc để riêng. Một ly đen không đường. Cô bưng ra bàn, đặt ly sữa đặc ở phía đối diện, chỗ cái ghế bành cũ. Rồi cô ngồi xuống, cầm ly cà phê đen, nhấp một ngụm. Bông nhảy lên bàn, đứng cạnh ly sữa đặc, nhìn vào trong ly, nhìn những giọt sữa trắng đang tan dần trong chất lỏng đen. Nó gõ mỏ vào thành ly một cái. Rồi nó ngẩng đầu, nhìn cô Hạnh, và nói, bằng cái giọng khàn khàn quen thuộc:

"Cảm ơn con."

Cô Hạnh đặt ly xuống. Cô nhìn con vẹt. Con vẹt nhìn cô. Ngoài kia, xe buýt số 34 chạy qua, tiếng phanh rít lên ở bến đỗ. Cô Hạnh đứng dậy, bưng ly sữa đặc đi đổ vào bồn rửa. Cô rửa ly, úp lên giá, rồi quay lại bàn, ngồi xuống, uống nốt ly cà phê của mình. Bông đứng trên bàn, gặm một hạt hướng dương, vỏ rơi xuống mặt gỗ. Cô Hạnh đưa tay ra, Bông bước lên tay cô, bám chặt, móng khẽ cào vào da. Cô đứng dậy, bước ra ban công, mang theo con vẹt. Trời sáng rồi. Nắng chạm vào lan can nhôm, chạm vào mấy chậu húng quế khô cong, chạm vào vai cô Hạnh, chạm vào đầu con vẹt. Cô đứng đó, nhìn thành phố, nghe tiếng ồn ào vọng lên, và cô biết mình sẽ không đi đâu cả. Cô sẽ ở đây. Với căn hộ này. Với con vẹt này. Với tất cả những giọng nói đã mất, đang sống, và sẽ sống, trong căn nhà này, trong cổ họng con chim này, trong buổi sáng này, và trong tất cả những buổi sáng sẽ đến.