Mâm cơm sáu món bày trên sập gỗ. Một ngọn đèn lồng giấy treo trên xà là nguồn sáng duy nhất, hắt bóng ba người ngồi ba phía. Cá chép kho dưa, canh bí nhồi thịt, rau cải luộc, trứng đúc, một đĩa tôm rim, một bát nước mắm gừng. Mẹ Khuê gắp cho cha trước, gắp cho Khuê sau. Rồi bà lật cuốn sổ chi tiêu bìa xanh để cạnh mâm, rút bút nhỏ, ghi giá con cá chép.
Khuê ngồi thẳng, hai tay để trên gối. Sợi chỉ đỏ ở cổ tay trái lấp ló dưới ống tay áo. Cô kéo tay áo xuống, vì cha ở đối diện.
Học chính Vũ Đạt Chi cầm đũa thẳng như cầm bút. Râu ba chòm tỉa gọn, áo lam sẫm có viền. Ông gắp một miếng cá, nhai chậm, nuốt, đặt đũa ngang miệng bát. Đặt rất ngay.
"Tế Tửu vừa lập Phòng Tinh Giản Mỹ Tự," ông nói, giọng như nói về thời tiết.
"Thưa cha, phòng ấy làm việc gì ạ?"
"Tôn hiệu các thần nhỏ dài quá. Sổ sách không đồng bộ. Mỗi vùng một kiểu, mỗi sổ một cách chép." Ông gắp thêm miếng dưa. "Cắt cho gọn để sổ khớp sổ."
"Cắt bằng thước nào ạ?"
"Bằng mẫu Tế Tửu phê."
"Mẫu phê theo đâu ạ?"
"Theo sổ."
"Sổ thiếu thì sao ạ?"
Cha đặt đũa xuống. Đặt như đặt bút. Không có tiếng động. Ông không nhìn Khuê, nhìn cái đĩa tôm.
"Thưa cha, đồng bộ để làm gì ạ?"
"Để một chữ chỉ có một nghĩa." Ông nâng chén trà. "Cha ở Khoa Bút ba mươi năm. Cha từng thấy hai thần cùng tên, hai tôn hiệu cùng nghĩa, ba sổ ghi ba cách. Dân quê khấn nhầm. Quan xã cúng nhầm. Con biết hậu quả."
"Dạ, thưa cha."
"Không khớp thì sai. Sai thì mất sắc." Ông nhấp trà. "Cha tin việc đồng bộ là đúng. Cha không tin người làm việc ấy luôn đúng."
Khuê nhìn cha. Cô chưa nghe ông nói một câu chừa chỗ cho sai bao giờ.
"Gia tộc cần một người họ Vũ ở phòng ấy."
Khuê im.
"Con viết chữ đẹp nhất nhà," cha nói. "Tế Tửu hỏi tên con trước."
"Thưa, Tế Tửu hỏi tên con trước cha ạ?"
"Phải."
Mẹ cô ngẩng lên khỏi cuốn sổ. Bà cười dịu, nụ cười của người đã nói chuyện này nhiều lần với chính mình trước khi nói với con. "Phòng ấy có lương, con. Cha con đã xin cho con được giữ một nửa."
Khuê nhìn mẹ. Lần đầu có tiền riêng. Cô nghe ra: ép mà nói như ơn.
"Thưa cha. Con có được từ chối không ạ?"
"Được."
Bà mẹ không nhúc nhích. Chiếc bút trong tay bà dừng lơ lửng.
"Con từ chối thì người khác viết," cha nói. "Người khác viết thì chữ xấu hơn."
Khuê nhận ra câu ấy. Giống hệt câu Thạc nói về chữ ký lệnh bắt trong sân bản Khuổi Tính. Cô không nói ra.
"Thưa cha," cô nói. "Chữ bị cắt đi thì chữ ấy đi đâu?"
"Chữ ấy được lưu."
"Lưu ở đâu ạ?"
"Ở sổ gốc."
"Sổ gốc ai đọc ạ?"
"Không ai." Cha nhìn thẳng cô lần đầu từ đầu bữa, mắt ông đen, lặng, không giận. "Nhưng sổ gốc còn đó."
"Dạ."
"Mẹ con có điều muốn nói," ông nói, quay sang vợ.
"Con." Mẹ cô đặt bút. "Phòng ấy gần kho sổ. Con không phải đi xa. Cuối ngày con về nhà, mẹ nấu cơm."
"Dạ, thưa mẹ."
"Con còn nhớ cái Tết năm con mười lăm, mẹ bảo con viết câu đối?"
"Dạ nhớ."
"Con viết đẹp, cha khen suốt tháng. Cha ít khen." Bà cười, khẽ. "Chữ đẹp thì có chỗ dùng. Đừng sợ."
"Con không sợ chữ, thưa mẹ."
"Thế con sợ cái gì?"
Khuê không đáp. Cô nghĩ đến mẩu giấy gấp tư trong tráp.
"Con không tin cha."
"Thưa, con tin cha. Con chỉ không tin sổ."
Mẹ cô thở ra, nhẹ. Cha cô không đáp ngay. Ông cầm lại đôi đũa, gắp một miếng trứng đúc, ăn xong mới nói.
"Sổ do người viết. Người viết do ta chọn." Ông gật nhỏ. "Con vào phòng ấy thì sổ thêm một nét tử tế."
Khuê không trả lời. Cô cúi nhìn bát cơm. Mấy hạt cơm dính nhau thành từng cụm trắng. Cô nghĩ đến Piên đứng ở đầu cầu thang. Nghĩ đến thầy Đức ngồi một mình, hai tay buông thõng.
Cô đặt đũa. Một con tôm rim nằm lại trên đĩa, đỏ, co quắp, mắt đen nhìn lên.
"Thưa cha, nếu con chép sai một chữ thì sao ạ?"
"Sai thì chép lại."
"Chép lại tờ nào, nếu tờ cũ đã lên trên?"
"Thì sai thành chuẩn." Cha không đổi giọng. "Cho nên đừng sai."
Cô buông bát. Cô chắp tay, ngay ngắn, như nghi thức, để câu nói đứng được trong không khí.
"Thưa cha, con xin vào phòng ấy, chép cho đúng, để những chữ bị cắt ít ra còn được chép bằng nét tử tế."
Cha nhìn cô. Một lúc lâu. Ông khẽ gật.
"Phải."
Chỉ một chữ. Từ miệng ông, chữ ấy nặng như một con dấu. Mẹ Khuê cúi xuống cuốn sổ, ghi một dòng mới, nét bút nhỏ, mực còn ướt. Khuê đọc ngược được, từ chỗ cô ngồi.
Khuê: lương phòng, giữ nửa.
Mẹ gấp sổ lại. "Ăn đi con. Cá nguội thì tanh."
Khuê gắp cá. Cô nhai. Cá kho dưa vị chua mặn, quen thuộc, mẹ nấu từ hồi cô bé. Cô không nuốt xuống được.
Phòng riêng, nến cháy trên bàn. Khuê trải một tờ giấy, mài mực, cầm bút, viết tờ nhận việc gửi phòng. Nét đầu tiên run. Cô nhìn nét ấy, nhìn tay mình, rồi xé đôi tờ giấy, vo tròn, đặt sang bên.
Cô trải giấy mới. Viết lại.
Lần thứ hai không run. Nét bút đều, thẳng, từng chữ nằm đúng chỗ. Cô nhìn tờ giấy ấy rất lâu, lâu hơn cô đã nhìn tờ giấy run.
Nội dung thuộc bản quyền © TruyệnCủaAI. Nghiêm cấm sao chép, đăng tải lại hoặc phân phối dưới mọi hình thức khi chưa được phép.
Chương 17 →