Sáng hôm sau, đúng giờ Mão, Nguyễn Hữu Tiến cùng hàng trăm tân binh khác tập trung tại bãi tập ngoài cổng nam trong màn mưa còn lất phất chưa dứt hẳn từ đêm qua. Một viên phó tướng đi dọc hàng quân, quan sát từng người, thỉnh thoảng dừng lại hỏi han vài câu về sở trường.

Khi tới lượt Tiến, viên phó tướng nhìn dáng đứng vững chãi, đôi tay chai sạn nhưng linh hoạt của anh, khẽ gật đầu. "Ngươi nói biết võ. Cho ta xem thử."

Tiến bước ra khỏi hàng, thực hiện một bài quyền ngắn gọn gồm vài thế cơ bản trong bộ Lãng Nhân Quyền anh tự luyện suốt bảy năm qua, không hoa mỹ, không phô trương, nhưng từng động tác đều dứt khoát, chính xác, cho thấy rõ đây không phải người mới học vài chiêu cho có.

Viên phó tướng gật gù hài lòng. "Được. Ngươi vào đội tiên phong, theo tướng quân Nguyễn Hữu Dật."

Trước khi đoàn quân xuất phát, chính Nguyễn Hữu Dật đích thân cưỡi ngựa dọc hàng lính mới, không giữ khoảng cách quan quyền như nhiều tướng lĩnh khác vẫn làm. Ông dừng lại thỉnh thoảng, hỏi han vài câu ngắn gọn với từng người, ánh mắt sắc bén như đang cân đo năng lực thật sự đằng sau mỗi gương mặt còn non nớt vì lo sợ hoặc hào hứng thái quá của tuổi trẻ.

"Các ngươi không cần phải không sợ." Ông nói lớn, giọng vang khắp bãi tập để tất cả cùng nghe được. "Ta cũng sợ. Bất kỳ ai từng ra trận mà nói không sợ đều đang nói dối. Điều ta cần ở các ngươi không phải là không sợ, mà là biết cách hành động đúng ngay cả khi đang sợ. Nhớ lấy điều đó."

Lời nói ấy, giản dị nhưng chân thành, khiến không khí căng thẳng trong hàng quân dịu đi phần nào. Tiến đứng trong hàng, thầm nghĩ đây đúng là kiểu người lãnh đạo anh từng nghe cha mình nhắc tới với sự kính trọng hiếm hoi, người chỉ huy bằng sự thành thật, không phải bằng lời hô hào sáo rỗng.

Cái tên ấy khiến Tiến hơi khựng lại, đây chính là vị tướng trẻ anh nghe loáng thoáng người ta nhắc tới trong doanh trại đêm qua, người được đồn là thân cận với ông Nội tán mới. Một tia hy vọng mơ hồ nhen lên trong lòng anh: có lẽ con đường tới gần người đàn ông ấy không xa xôi như anh tưởng.

Đoàn quân lên đường ngay trong buổi sáng, hành quân về phía cửa Nhật Lệ dưới cơn mưa đã ngớt nhưng trời vẫn âm u nặng nề. Hai bên đường, những cánh đồng lúa vốn xanh mướt giờ bị giẫm nát bởi bước chân hành quân, một vài ngôi làng đã bỏ hoang, cửa nẻo đóng kín, gia súc thả rông không người chăm sóc.

Tiến bước đi trong hàng ngũ, quan sát đội hình xung quanh, phần lớn là những gương mặt trẻ như anh, lẫn trong đó vài người lính già dày dạn kinh nghiệm được xếp vào để dẫn dắt. Không ai nói chuyện nhiều, chỉ có tiếng bước chân đều đặn hòa cùng tiếng vũ khí va chạm lách cách theo từng nhịp di chuyển.

Tới gần trưa, đoàn quân dừng chân nghỉ tạm bên một khúc sông, và Tiến lần đầu tiên nhìn thấy từ xa một nhóm quan chức đang cưỡi ngựa thị sát địa hình dọc bờ sông, so sánh với một tấm bản đồ được một người trong nhóm cầm trên tay. Anh nheo mắt nhìn kỹ, tim đập nhanh hơn khi nhận ra dáng người quen thuộc trong nhóm ấy, gầy, hơi khom lưng, cử chỉ điềm tĩnh dù đang giữa cảnh chuẩn bị chiến sự căng thẳng.

Đó chính là ông.

Tiến đứng lặng nhìn theo từ xa, không dám tiến lại gần vì hàng ngũ không cho phép tự ý rời vị trí, chỉ biết thầm nhủ trong lòng rằng cơ hội gặp mặt trực tiếp có lẽ sẽ tới, dù chưa biết chính xác là khi nào, và dưới hoàn cảnh nào.

Đoàn quân tiếp tục hành quân tới tận chiều muộn mới dừng chân lập trại tạm gần khu vực đã được Đào Duy Từ và Nguyễn Hữu Dật chọn làm điểm bố trí trận địa mai phục. Tiến cùng đồng đội được phân công đào hào, dựng rào chắn bằng tre vót nhọn theo đúng chỉ dẫn từ các tướng lĩnh truyền xuống, công việc kéo dài tới tận khi trời tối hẳn, ai nấy đều rã rời nhưng không dám than vãn vì biết rõ đây là công việc sống còn.

Đêm đó, nằm giữa doanh trại dã chiến, Tiến nghe được từ những người lính già kể lại rằng phía trên đang bàn một kế sách gì đó liên quan tới việc tung tin giả vào doanh trại quân Trịnh, nhưng không ai biết chi tiết cụ thể ra sao. Anh nằm im lắng nghe, trong lòng thầm đoán có lẽ đây chính là kế sách tướng quân Nguyễn Hữu Dật đã đề xuất trong buổi thiết triều hôm trước, chỉ là tin tức tới tai một người lính mới như anh muộn hơn và qua nhiều lớp truyền miệng hơn hẳn so với những gì thật sự được bàn bạc trên phủ chúa. Anh nhắm mắt cố ngủ, tự nhủ ngày mai hẳn sẽ có câu trả lời rõ ràng hơn, khi trận đánh thật sự bắt đầu, thay vì chỉ đoán mò qua những lời truyền miệng rời rạc giữa đêm tối trong doanh trại dã chiến.

[1] địa hình cửa Nhật Lệ (nay thuộc Đồng Hới, Quảng Bình) là nơi diễn ra chiến sự thật trong các đợt Trịnh Nam chinh, chi tiết hành quân và nhân vật Nguyễn Hữu Tiến trong đoàn quân là hư cấu.