Ông Hai Chấn trả trong mười sáu ngày, không phải chín mươi.

Ông bán miếng đất hương hoả dưới Trà Ôn, hai công tư, bán rẻ hơn giá thị trường bốn chục triệu vì bán gấp. Con gái ông cãi. Ông vẫn bán.

Tiền về tài khoản chị Kim Chi ngày thứ mười bốn, và ngày thứ mười sáu thì chị chở ông xuống.

Ông xuống thiệt. Đó là chuyện không ai tính tới.

Chiếc taxi đậu trên đầu dốc lúc chín giờ sáng, và cả cù lao biết trước đó nửa tiếng, vì con đường xuống bến chỉ có một và ai chạy xuống đó thì cả xóm thấy.

Chị Kim Chi mở cửa xe, lấy cái nạng ra trước, rồi đỡ ông xuống.

Ông Hai Chấn mặc áo sơ mi trắng, quần tây, chân trái còn nẹp. Ông chống nạng đi từ chỗ taxi xuống tới nhà bà Tư Hoà, bảy chục thước, dốc, đường đất, và ông đi hết mười một phút.

Không ai đỡ ông.

Không phải người ta ác. Người ta không biết phải đỡ hay không, nên người ta đứng.

Trọng đứng ở bậc thềm nhà bà Tư Hoà và anh coi ông đi hết mười một phút đó.

Trong nhà, mọi thứ chuẩn bị sẵn từ hôm trước.

Bà Tư Hoà mặc cái áo bà ba xanh mượn của bà Năm Cúc, ngồi ở đầu bộ ván. Bo ngồi bên kia, áo sơ mi mới. Anh Kiệm tới từ tám giờ rưỡi, mang theo tập biên bản. Trên bàn có bình trà, bốn cái ly, và một tờ giấy.

Bên ngoài sân có chừng ba chục người.

Người ta không vô. Người ta đứng ngoài hàng rào và ngoài đường, và người ta đứng im, và Ngần đứng cạnh cái cột hiên và cô nhìn ba chục người đó chớ không nhìn vô trong nhà.

Ông Hai Chấn vô tới cửa.

Ông đứng ở cửa, chống nạng, thở.

Bà Tư Hoà ngước lên.

"Chú Hai," bà nói.

"Dì Tư."

Hai người nhìn nhau. Ông năm mươi tám, bà bảy mươi mốt. Hai người biết nhau bốn chục năm.

Rồi ông chống nạng đi vô, và ông ngồi xuống cái ghế người ta đã kê sẵn.

Việc mất bốn mươi phút.

Anh Kiệm đọc lại nội dung. Ông Hai Chấn ký. Bà Tư Hoà ký, và bà ký chậm, và bà phải hỏi lại ký ở đâu.

Bo ký, nhanh, dứt khoát.

Tiền chuyển khoản, không đưa mặt. Chị Kim Chi thao tác trên điện thoại, hai lần chuyển, hai tin nhắn báo về máy của Bo và của cháu bà Tư Hoà.

Ba mươi lăm triệu hai. Ba mươi lăm triệu hai.

Anh Kiệm lập biên bản, đóng dấu.

Xong.

Ông Hai Chấn không đứng dậy liền.

Ông ngồi thêm ở cái ghế đó, hai tay để trên đầu cái nạng.

"Dì Tư," ông nói.

"Ừ chú."

"Tui thiếu nó mười một tháng."

Bà Tư Hoà cầm cái ly trà lên, không uống.

"Ừ," bà nói.

"Tháng nào nó cũng lại hỏi tui. Nó đứng ở be ghe nó hỏi, nó nói chú Hai tháng này sao chú." Ông nói chậm. "Tui nói qua tháng. Nó nói dạ. Nó nói dạ mười một lần."

Trong nhà không ai nói gì.

"Tui xuống đây tui hổng có xin lỗi dì," ông Hai Chấn nói. "Tui xin lỗi thì kỳ quá. Tui xuống tui trả."

Bà Tư Hoà đặt cái ly xuống.

"Chú Hai," bà nói.

"Dạ."

"Chú ăn cơm rồi hãy về."

Ông ở lại ăn cơm.

Ba chục người ngoài sân tan dần từ mười một giờ, và tới trưa thì còn chừng mười người, và mười người đó thì vô phụ dọn.

Ngần ngồi ở góc, và cô ăn, và cô nghe.

Người ta nói chuyện. Người ta nói chuyện với ông Hai Chấn, hỏi thăm cái chân, hỏi thăm con cháu. Bà Sáu Hạnh gắp cho ông. Ông Tư Đằng ngồi kế bên nói lớn tiếng vì ông tai lãng.

Không ai nhắc chuyện tiền nữa.

Tới lúc gần về, ông trưởng ấp tới, bắt tay ông Hai Chấn, rồi ông quay qua Trọng và ông nói câu mà Trọng biết là ông sẽ nói:

"Vậy là xong rồi hén chú."

Trước khi lên taxi, ông Hai Chấn kêu Trọng lại.

Ông đứng ở đầu dốc, chống nạng, thở dốc sau mười một phút leo lên.

"Chú Trọng."

"Dạ chú."

"Cái bến này," ông nói, và ông không nhìn Trọng, ông nhìn xuống. "Tui chạy cái ghe ở đây hai mươi mốt năm."

"Dạ."

"Chú biết ngày cuối cùng tui chạy là ngày nào hôn?"

"Ngày cầu khánh thành."

"Mười lăm tháng hai." Ông nói. "Bữa đó tui chạy bảy chuyến. Bảy chuyến nguyên ngày. Hồi trước một ngày bốn năm chục chuyến."

Ông chống nạng xoay người lại.

"Chuyến cuối cùng có ba người," ông nói. "Ba người với một cái xe đạp. Tui chở qua rồi tui neo ghe, tui lên tui về nhà."

"Rồi hai đứa phụ?"

"Hai đứa nó cột dây." Ông nói. "Tui đi lên dốc, tui hổng có quay lại."

Ông đứng im một chút.

"Tui hổng có nói với tụi nó câu nào hết chú," ông nói. "Tui nợ tụi nó mười một tháng lương mà bữa cuối cùng tui hổng có nói với tụi nó một câu nào."

Chị Kim Chi mở cửa xe.

Ông chống nạng đi ra.

Chiều, đội ngồi lại ngoài hiên tiệm bà Năm Cúc.

Bốn người, và không ai nói gì trong mười phút đầu, và cái im đó không giống mọi cái im khác trong ba tuần rưỡi vừa rồi.

Khoa là người nói trước.

"Chị Ngần."

"Ừ."

"Bảy chục triệu bốn." Nó nói. "Chia hai. Mười một tháng. Có giấy, có dấu, có người ký."

"Ừ."

"Ổng còn xuống tận nơi." Nó ngồi bó gối. "Ổng đi mười một phút với cái chân đó."

Ngần gật.

"Cái này là chỗ sai chớ gì nữa chị," Khoa nói.

Không ai trả lời nó.

Lệ ngồi với cuốn sổ trên đùi, và cô đang ghi, và cô ghi rất chậm.

Trọng ngồi dựa cột, tay khoanh, mắt nhìn ra hướng bến.

"Mấy giờ rồi?" anh hỏi.

"Bốn giờ mười."

"Vậy còn mười tiếng," anh nói.