Nó dành cả buổi sáng ngồi trong góc văn phòng, xin mượn lại cuốn sổ, và lần này nó mang theo cả cuốn sổ nhỏ riêng để đối chiếu song song, một thói quen nó học được từ chính việc đếm hạn các vòng: không bao giờ tin vào một lần đọc duy nhất.

Khoa quay lại với cuốn sổ đóng góp quỹ trường, lần này đọc kỹ hơn toàn bộ ba năm gần nhất, không chỉ riêng tháng Sương mất, để xem còn khoản nào khác từ gia đình Đỗ Quang Vinh hay không.

Khoa quay lại với cuốn sổ đóng góp quỹ trường, lần này đọc kỹ hơn toàn bộ ba năm gần nhất, không chỉ riêng tháng Sương mất, để xem còn khoản nào khác từ gia đình Đỗ Quang Vinh hay không.

Nó tìm thấy thêm hai khoản.

Một khoản mười lăm triệu, ghi cách khoản năm mươi triệu đầu tiên khoảng tám tháng, với nội dung "ủng hộ hoạt động ngoại khoá".

Một khoản khác, mười triệu, cách khoản đó thêm bảy tháng nữa, ghi "hỗ trợ học bổng học sinh nghèo".

Cả hai khoản đều nhỏ hơn nhiều so với khoản đầu tiên, và cả hai đều có lý do ghi rõ ràng, hợp lý, giống như một khoản tài trợ định kỳ bình thường của một mạnh thường quân trong vùng.

Nó ngồi nhìn ba con số này, không chắc chắn phải hiểu chúng ra sao.

Nếu chỉ nhìn hai khoản sau, chúng hoàn toàn giống một hoạt động từ thiện bình thường, không có gì đáng ngờ. Chính khoản đầu tiên, với thời điểm trùng hợp và không có tiền lệ trước đó, mới là điều bất thường.

Nhưng ba khoản này nối tiếp nhau, đều đặn, tạo thành một hình ảnh khác: một gia đình bắt đầu "tài trợ" cho trường ngay sau một sự kiện cụ thể, rồi tiếp tục duy trì mối quan hệ đó như một thói quen.

Nó mang những gì tìm được về báo lại buổi tối.

"Ba khoản, tổng cộng bảy mươi lăm triệu, trong ba năm," nó nói, đặt tờ giấy tổng hợp lên bàn. "Khoản đầu là bất thường nhất. Hai khoản sau giống tài trợ bình thường hơn."

Trọng đọc kỹ, gật gù.

"Nếu đây là tiền để giữ im lặng," anh nói, "thì cách chi trả kiểu này rất khôn khéo. Khoản đầu lớn, để đền bù hoặc mua chuộc ngay lúc cần thiết nhất. Sau đó chuyển sang những khoản nhỏ hơn, đều đặn, để duy trì mối quan hệ mà không gây chú ý."

Ngần cầm tờ giấy, nhìn kỹ ba con số, ba ngày tháng.

"Ai nghĩ ra cách này thì tinh vi thật," cô nói. "Không phải kiểu người bốc đồng làm liều một lần rồi thôi."

"Vậy ai là người nhận những khoản này?" Ngần hỏi. "Chuyển vào quỹ trường, hay vào tay ai cụ thể?"

Khoa lật lại sổ.

"Sổ chỉ ghi 'quỹ trường' chung chung," nó nói. "Không ghi rõ tài khoản nào, hay ai là người quản lý trực tiếp số tiền đó sau khi nhận."

"Mình cần tìm ra," Trọng nói. "Nếu tiền vào quỹ trường thật, thì phải có ai đó dùng nó vào việc gì, có chứng từ chi tiêu tương ứng."

"Em thử tìm chứng từ chi tiêu được không anh?" Khoa hỏi.

"Được. Mai thử coi." Trọng nói. "Nếu chứng từ chi tiêu không khớp với số tiền nhận vào, thì mình mới thật sự có gì đó chắc chắn trong tay."

"Chứng từ chi tiêu chắc cũng ở chỗ cô văn thư hả anh?" Khoa hỏi.

"Chắc vậy. Hoặc có khi nằm riêng, tại tiền quỹ khác tiền ngân sách nhà nước, có khi ai giữ tiền thì người đó giữ luôn sổ chi."

"Vậy khó tìm hơn."

"Ừ," Trọng nói. "Mà càng khó tìm thì càng đáng để tìm."

Ngần đứng dậy, cầm bút, viết thêm vào bảng, dưới dòng giả thuyết cũ:

Cô lùi lại nhìn dòng chữ, rồi cô nói, giọng nghiêm túc hơn bình thường.

"Nếu tiền không đi đúng đường, mình sẽ biết được ai đang cầm nó," cô nói. "Và người đó, dù là ai, cũng sẽ phải giải thích được vì sao."

Lệ ngồi im một lúc, rồi cô nói thêm, chậm rãi.

"Em nghĩ tới một điều," cô nói. "Nếu tiền vào tay một người cụ thể, không phải quỹ trường, thì đó không còn là chuyện của cả nhà trường nữa. Đó là chuyện của một người."

"Khác gì nhau?" Khoa hỏi.

"Khác nhiều," Lệ nói. "Nếu cả trường đồng loã, mình đang đối đầu với một hệ thống. Nếu chỉ một người, mình đang đối đầu với một người, và một người thì dễ lung lay hơn một hệ thống nhiều."

Cả phòng im lặng, và ai cũng hiểu cái điều Lệ vừa nói ra mang một sức nặng riêng: hy vọng rằng đây chỉ là chuyện của một người, chứ không phải cả một tập thể đã cùng nhau quay lưng.

Ngần đứng dậy, thu dọn mấy tờ giấy trên bàn, xếp chúng ngay ngắn thành một chồng trước khi cất vào cặp hồ sơ chung của cả đội, và cô làm việc đó chậm rãi, như thể cần thêm một chút thời gian để chuẩn bị tinh thần cho những gì còn đang chờ phía trước.