Chị Nghêu xếp cái mẹt thuốc cuối cùng vô gùi, buộc dây, rồi liếc Kình một cái nhanh như đưa dao ngang cổ gà.

"Rảnh không?"

"Dạ rảnh. Chợ tan rồi."

"Rảnh thì đi theo."

"Đi đâu?"

"Đi theo."

Kình đặt đòn gánh cạnh sạp bà Tư, nhờ Piên coi giùm, rồi chạy theo bước chân chị. Chị đi nhanh, lưng gùi tre đung đưa, tay áo bà ba xắn cao, bàn tay dính đất đỏ như vừa rút từ lò gạch. Con chó vàng gầy của chị chạy cạnh chân, lưỡi thè, không sủa. Trong gùi của Kình, hai tai nhỏ lông xù ló ra khỏi miệng, hít hít không khí.

Đường mòn sau chợ vòng lên chân núi. Tiếng rao xa dần sau lưng, thay bằng tiếng chim chích, tiếng sỏi lạo xạo dưới dép. Hai bên là bụi cây lúp xúp, đá xám trồi lên từng mảng, có chỗ phải bám tay mới leo qua. Chị Nghêu không chậm lại cho ai, mà Kình cũng không dám than. Mùi lá ẩm, mùi đất, mùi nhựa cây thoang thoảng. Chị Nghêu dừng trước một bụi cây thấp, lá dài mảnh, mép hơi răng cưa.

"Đứng đây."

Kình đứng.

"Trước khi hái, mày bước ba bước tới gốc. Không hai, không bốn. Ba."

"Sao ba?"

"Tao cũng không biết. Ba tao dạy ba, tao làm ba."

"Rồi sao?"

"Rồi mày nói cho nó biết mày là ai, hái cho ai, hái bao nhiêu." Chị chống nạnh. "Nói bằng miệng. Không cần lớn."

"Nói với cây?"

"Mày nói với bà ngoại mày thì sao?"

"Tui nói nhỏ."

"Nói y vậy."

Kình bước. Một, hai, ba. Nó dừng trước bụi cây, tay đặt hờ lên một lá. Nó mở miệng, nói bằng giọng nó vẫn nói với bà ngoại.

"Dạ, con là Kình, cháu bà Tư Nhài. Con hái ít lá cho ngoại sắc thuốc. Con chỉ hái vài lá, không nhiều."

Lá dưới ngón tay nó nằm yên. Nó bứt, một lá, hai lá, ba lá. Mấy lá còn lại trên cành đứng im, xanh bóng.

"Rồi," chị Nghêu nói. "Cái này là lá cho. Lá cụp xuống dưới ngón tay là lá không chịu. Lá nằm yên là lá cho."

"Sao chị biết?"

"Tao thấy từ nhỏ."

"Mà chị bảo tui hỏi lá có chịu không," Kình nói. "Nó chịu rồi."

"Mày hỏi lá có chịu không hả?" Chị Nghêu nhìn nó, mắt không chớp. "Tao hỏi mày có xứng cho nó chịu không."

Kình há miệng, chưa kịp nghĩ câu trả lời thì chị đã bước sang một bụi khác, chỉ tay.

"Làm lại. Cây này."

Nó làm lại. Ba bước, nói câu ngắn, tay đặt hờ. Lá nằm yên. Chị Nghêu không nhìn lá, chị nhìn bàn tay nó, nhìn lâu hơn mức cần, như người ta nhìn một con dao lạ mới mua. Chị Nghêu nhíu mày, chỉ sang bụi thứ ba.

"Nữa."

Lần thứ ba, lá cũng nằm yên. Chị Nghêu đứng khoanh tay, mặt nhăn như trái me.

"Kình."

"Dạ?"

"Mày làm bao nhiêu lần trúng?"

"Ba lần. Ba lần cả ba."

"Tao học bài này mất cả mùa."

"Dạ, tại chị dạy hay."

"Tao dạy dở." Chị Nghêu hừ một tiếng. "Mày học lẹ quá, tao không ưa."

"Chị không ưa tui hả?"

"Tao không ưa cái lẹ."

"Chị giận tui?"

"Tao không giận. Tao lo." Chị nói lỡ, rồi ngậm miệng, quay mặt đi, nhổ một cọng cỏ ra khỏi kẽ răng. "Thôi. Hái tiếp."

Trong gùi, cái đầu lông xù ló hẳn ra, ngoái nhìn.

"Con nhỏ này lo thằng nhóc," giọng khàn nói.

"Cái gùi này sao nói được?" Chị Nghêu quay phắt lại. "Ai cho mày chen vô?"

"Tao chen vô vì tao ngồi chật."

"Chật thì chui ra."

"Chui ra đứng nắng hả?"

"Mày đứng nắng cho cháy lông."

"Lông tao tốt, nắng tao không sợ."

"Mày không sợ cái gì?"

"Tao không sợ con gái nói nhiều."

"Tao nói nhiều hồi nào?"

"Từ nãy tới giờ."

Chị Nghêu chống nạnh, nhìn xuống gùi. Cộc nhìn lên. Hai bên nhìn nhau như hai con gà trước giờ chọi. Con chó vàng ngồi xuống giữa hai bên, ngáp một cái dài.

"Hồi trước," chị nói, hạ giọng, "có một người hái ngải bằng dao không hỏi."

"Ai?"

"Mày đừng hỏi ai." Chị chỉ tay lên sườn núi, nơi mấy gốc cây sẫm màu đứng lác đác. "Cây quỷ kiến sầu trên đó, ngày xưa nhiều. Giờ còn mấy cây. Người ta chặt làm bùa đeo, chặt tới gần hết."

"Ai chặt?"

"Thầy bùa. Mấy ông thầy bùa chặt cây làm bùa bán."

"Không phải thầy bùa nào cũng chặt," Cộc nói, và kéo cái đầu lên cao hơn. "Thầy bùa nhà này không chặt."

"Thầy bùa nhà mày là ai?"

"Cái ông áo chàm."

"Ông đó tao chưa thấy chặt. Nhưng tao thấy cầm ấn."

"Ấn đâu có chặt cây."

"Ấn đóng lên giấy, giấy làm từ cây."

"Cây dó."

"Cây."

"Cây dó không phải cây quỷ."

"Mày cãi tao hả?"

"Tao cãi cho đúng."

Kình ngồi xuống một tảng đá, che miệng, ráng nhịn cười. Chị Nghêu đỏ mặt, nhưng không cãi lại nữa, chỉ lườm Cộc một cái dài rồi quay đi.

Chiều ngả. Nắng chuyển sang màu mật, đổ dài trên sườn núi, và cái bóng ba người một chó kéo lê trên đá. Kình hái thêm hết bụi này sang bụi khác, mỗi lần đều đếm ba bước, mỗi lần đều nói câu ngắn của mình, và có lần nó nói nhầm tên bà ngoại thành tên ông Sáu, cả chị Nghêu lẫn Cộc cười ré. Có một lá cụp xuống dưới ngón tay nó, đúng như chị nói. Nó rút tay về, nói "dạ, con xin lỗi", và bước qua bụi khác, không hái.

Hái xong mười hai lá, chị Nghêu gói lại trong tờ lá chuối. Chị đưa cho nó, rồi móc trong gùi ra một con dao cùn, cán gỗ đen bóng, lưỡi mòn tới mức chỉ còn một đường mỏng như sợi chỉ.

"Cầm."

"Dạ?"

"Mai mốt mày đi hái một mình thì đem theo."

"Dao này cùn lắm."

"Cùn mới đúng. Cây nó coi cái dao mà biết mày đi hỏi hay đi cướp."