Chiếc xuồng xoay một vòng giữa kênh, mũi quay về hướng cũ, đuôi quay về hướng mới. Thầy Đức ngồi trên mũi, hai tay nắm cây sào như nắm cây cờ.

"Thầy," Kình nói. "Thầy chống ngược rồi."

"Tôi chống theo lời cậu."

"Con nói chống xuống bùn. Thầy chống xuống nước."

"Nước với bùn cũng là một chỗ."

"Dạ không. Bùn thì sào đứng được, nước thì sào lọt luôn."

Cây sào của thầy Đức đúng lúc đó lọt thật, trượt xuống nước tới nửa cán. Ông rút lên, ngó nó, ngó mặt kênh. Piên cười tới mức phải ôm bụng, cái xuồng chao qua chao lại. Dưới mui, Cộc thò đầu ra, ngó thầy Đức.

"Ông chèo giỏi, chống dở. Y chang tao hồi xưa chụp cá."

"Chèo thì tôi biết," thầy Đức nói, không quay lại. "Chống sào là nghề khác."

"Nghề nào cũng phải học." Kình chồm tới, giật cây sào khỏi tay ông. "Thầy ngồi đi. Để con."

Thầy Đức ngồi xuống. Ông phủi vạt áo chàm, vạt áo ướt một mảng, rồi nhìn quanh xuồng như đang tìm một việc khác để làm cho đỡ mất mặt.

Chiều xuống chậm. Nước kênh vàng ở xa, xanh ở gần, lúa nổi hai bên ngả thành những mảng sáng tối. Kình chống sào, từng nhát đều, xuồng lướt về hướng Vàm Tre. Thầy Đức ngồi giữa xuồng, nhìn mặt nước đọng trên sạp từ hồi trưa.

"Cậu tập viết đơn," ông nói.

"Con viết hồi trưa rồi thầy."

"Cậu viết đúng chữ. Chưa đúng thể thức." Ông chấm ngón trỏ vô vũng nước, vẽ lên sạp một khung vuông. "Chỗ này xưng. Chỗ này trình. Chỗ này nêu việc. Chỗ này..."

"Chỗ này là gì?"

"Chừa cho ấn."

Kình nghiêng đầu nhìn cái khung nước đang loang. "Thầy, mình đâu có ấn, chừa làm gì?"

"Đúng phép thì chừa."

"Chừa mà không có ấn thì để trống hoài."

"Người ta nhìn chỗ trống mà biết mình biết lệ." Thầy Đức vẽ thêm một nét. "Một tờ đơn có chỗ trống đúng chỗ, người đọc thấy ngay người viết không phải tay mơ. Còn chỗ trống sai chỗ là chỗ nói dối."

"Chừa luôn chỗ cho tao ký," Cộc nói, chui hẳn ra khỏi mui.

"Cái đó không có trong thể thức."

"Thể thức viết thêm đi."

Piên cười tới mức xuồng chao. Thầy Đức giữ mạn xuồng bằng một tay, mặt không đổi.

"Cái đó vẫn không có trong thể thức," ông nói, như đọc lại một dòng trong sổ.

"Thì ai viết, người đó viết thêm đi," Cộc cãi.

"Thể thức do Giám viết."

"Giám viết dở."

"Câu đó tôi không nghe."

Cộc rụt đầu vô, lầm bầm cái gì đó không nghe rõ. Kình ráng nhịn cười, dồn sức vô cây sào.

"Chữ trình khác chữ bẩm," Khuê chen vô, mắt vẫn dán vào bản chép. "Bẩm là nói với người trên mình. Trình là nói với người có phận sự xét. Tờ đơn của chị Hai Lượm phải dùng chữ trình."

"Con viết chữ trình mà."

"Huynh viết đúng. Muội nhắc để huynh biết vì sao đúng."

"Biết vì sao thì có cho thêm tiền công không?"

"Không. Nhưng huynh bớt viết sai."

"Mà nè," Piên nói, thò tay xuống nước kéo theo một sợi lục bình. "Chỗ cầu ván hồi trưa, nước nó nghe buồn. Piên nói thiệt đó."

"Piên nói bữa đó rồi," Kình đáp.

"Nói lại cho chắc."

Xuồng lướt qua đám lục bình, bông lục bình nhỏ xíu rung rinh dọc theo mạn.

Ở giữa xuồng, Khuê ngồi tách ra một chút, lưng thẳng, tờ bản chép tờ sắc trải trên đầu gối. Ánh chiều rọi nghiêng mặt cô, làm hàng mi cô như viền bằng chỉ vàng. Cô đọc đi đọc lại, môi không mấp máy, ngón tay trỏ chạy dọc theo từng dòng.

Kình nhìn cô một lúc. Chữ "lại" hồi trưa còn nằm trong miệng nó như hột cơm kẹt giữa răng. Nó định hỏi, rồi nghĩ thôi.

"Khuê."

"Dạ?"

"Tối nay Khuê có muốn ăn cá linh nấu bông điên điển không?"

Khuê ngẩng lên. Cô nhìn nó, ngạc nhiên, hơi lâu.

"Món nhà huynh hôm trước?"

"Ờ."

"Có."

"Vậy nói với ngoại cho nấu."

"Muội nói?"

"Khuê nói ngoại nghe hơn tui nói."

"Muội không tin." Khuê cúi xuống bản chép, nhưng khóe môi cô nhúc nhích. "Mà muội gật."

Một lát im. Rồi giọng thầy Đức vang lên, ôn tồn, giữa tiếng nước vỗ vô mạn xuồng.

"Đêm nay tôi viết báo cáo về Giám."

Kình dừng nhát sào.

"Báo cáo ghi đúng việc tôi thấy, không hơn không kém," thầy Đức nói tiếp. "Giám sẽ coi đây là tội gọi chui có người chết. Người ngoài nhìn vô thì nghi phạm hợp lý nhất là ai, cậu biết rồi."

"Dạ." Kình rút sào lên, nhìn nước chảy dọc theo cán. "Con biết."

"Tôi không nói để cậu sợ."

"Dạ."

"Tôi nói để cậu khỏi bất ngờ."

Thầy Đức không nhìn nó khi nói. Ông nhìn mặt kênh, đôi mắt gần như khép, bàn tay trái đặt yên trên đùi. Hai ngón không gõ.

Kình cắm sào xuống bùn, đẩy thêm một nhát. Xuồng nhích đi. Phía trước, ngọn dừa đầu ấp Vàm Tre hiện ra, đen trên nền trời đã hừng cam.

Bến Vàm Tre chiều không có ai ngoài mấy con vịt. Xuồng cập, Piên nhảy lên trước, Khuê theo sau, Cộc chui tọt vô gầm xuồng úp. "Tối nay có cá linh hả?" Piên hỏi, giọng đã sáng lên.

"Khuê gật rồi, ngoại phải nấu."

"Muội gật có điều kiện," Khuê nói, bước lên cầu ván. "Điều kiện là huynh rửa chén."

"Ủa, hồi nãy đâu có điều kiện."

"Giờ có."

Thầy Đức ở lại cuối cùng, xách túi vải lên vai, rồi dừng lại cạnh Kình.

Ông rút từ túi áo một tờ giấy trắng gấp tư, đưa nó.

"Mai cậu tập viết lại tờ đơn cho bà góa. Lần này viết đúng phép."

Kình cầm tờ giấy. Giấy mịn, hơi cứng, chưa ai viết chữ nào lên.