Trưa nước ròng, chòi đáy trống. Yến biết vì sáng sớm cô đã đứng ở bến, thấy ông Mười xách bịch ni lông leo lên chuyến đò bảy giờ qua bờ, và ông chưa quay về.

"Anh Phol, em mượn xuồng được hông?"

"Được." Anh Phol đang ngồi bậc cửa chòi, lau cái mũ nhựa bằng vạt áo. "Cô ra hàng đáy?"

"Dạ, em mua tép."

"Ông Mười đi bờ sáng nay."

"Dạ, em biết."

Anh ngó cô một lúc, rồi cúi xuống lau tiếp. "Chèo một bên, hai nhịp, đổi bên. Cô nhớ chưa?"

"Dạ, em nhớ."

Cô chèo ra hàng cọc. Nước ròng sâu, đục, rút nhanh, để lộ chân cọc đen bóng bám đầy ốc bươu. Cô cho xuồng áp sát cây cọc thứ nhất, cây đầu thượng lưu, xa cái cuối nhất có thể, rồi đứng dậy trên xuồng, hai chân dạng ra, chồm tay nắm cọc tràm.

Nó to hơn cô tưởng. Hai tay cô vòng không giáp. Vỏ cây nứt thành mảng, ráp, lạnh. Cô nhún người, kéo ngược về phía mình.

Cọc không nhúc nhích.

Cô lắc sang trái, sang phải, đạp chân vô thành xuồng. Xuồng nghiêng, nước tạt vô mạn, ướt gối cô. Cọc đứng yên như cột đình, cắm xuống bùn sâu hơn ba mét ông nói, sâu như ở đó từ trước khi có sông. Cô buông tay, thở hổn hển, lòng bàn tay đỏ ửng, in vằn vỏ cây.

Cô nhìn cuộn dây thừng ni lông trong lòng xuồng, năm chục nghìn mua ở tiệm cô Rỡ. Cô nghĩ rất đơn giản: buộc vô cọc, buộc vô xuồng, chờ nước lớn đẩy lên. Nước khỏe hơn người.

Cô quấn dây hai vòng quanh cọc, thắt nút cô học hồi nhỏ, đầu kia buộc vô chốt mũi xuồng. Cô ngồi xuống, ôm gối, chờ. Nước đứng. Tiếng ve trên đám bần phía thượng lưu.

Rồi từ phía cồn, theo gió ngược, một tiếng hát vọng ra.

Giọng khàn, thấp, đều, câu hò bốn chữ, lên cao ở chữ thứ ba rồi rơi nhẹ như thả cái gì xuống nước. Ầu ơ, ngủ đi, ngủ cho tròn giấc. Hết câu, má hát lại từ đầu. Hết lần thứ hai, má hát tiếp. Giọng má bay qua mặt nước, mỗi chữ rơi xuống như viên sỏi.

Cô ngồi nghe tới lần thứ tư thì tay cô đã nằm trên nút dây.

Cô tháo. Cô quấn dây lại, loạn xạ, nhét vô lòng xuồng, rồi chèo về, rất nhẹ.

Anh Phol còn ngồi ở bậc cửa khi cô buộc xuồng lại cọc bến.

"Cô mua được tép hông?"

"Dạ, ông hổng có ở đó."

"Vậy cô ra làm gì?"

"Dạ... em nghe má hát."

Anh im một chút, tay vẫn xoay cái mũ nhựa. "Tôi cũng nghe," anh nói. "Từ bên này. Giọng bà ấy bay xa lắm."

Chiều, má ngồi bậc cửa nhặt đậu. Yến ngồi xuống cạnh, rửa tay trong thau.

"Trưa nay má hát hả má?"

"Má hát." Má không ngẩng lên. "Con nghe hả?"

"Dạ, con nghe tận ngoài hàng đáy."

"Hát chi xa vậy mà nghe."

"Gió ngược, má."

"À." Má bẻ cọng đậu. "Hát cho nó ngủ. Nó ngủ khó lắm."

"Dạ."

"Con ra hàng đáy làm chi?"

"Dạ, con mua tép."

"Hổng có mua tép. Con hổng cầm gì về." Má cười nhỏ, khóe miệng nhăn. "Thôi, con má lớn rồi, má hổng hỏi."

Tối, Nhím ngủ lại chòi Yến vì Phol tăng ca đổ sàn. Anh ghé đón lúc mười giờ rưỡi, mồ hôi khô thành vệt muối trên áo cam, rón rén ngồi xuống sát chiếu, không nỡ đánh thức con. Yến rót cho anh ly nước. Anh uống một hơi.

Rồi có giọng từ phía Nhím.

Giọng một bà già, nhỏ, khàn, nói bằng tiếng Khmer. Yến không hiểu một chữ. Cô chỉ nghe, ở giữa câu, một âm tiết ngắn lặp lại hai lần: Pô. Pô.

Phol cứng người. Ly nước trong tay anh sóng sánh. Anh đặt ly xuống, đáp bằng tiếng Khmer, thấp, ngắn, như trả lời một người đứng ở cửa. Giọng bà già nói tiếp. Anh đáp tiếp. Rồi im. Nhím trở mình, thở đều.

"Anh Phol."

"Cô nghe được?"

"Dạ, em hổng hiểu. Bà nói gì anh?"

"Bà dặn tôi nhớ đi chùa ngày rằm. Bà nói bà để phần cơm trên bàn thờ." Giọng anh phẳng, từng chữ đủ chủ vị, mà cô nghe nó mỏng như giấy. "Nó gọi tôi bằng tên ở nhà. Pô. Chỉ má tôi gọi tôi như vậy."

"Má anh..."

"Má tôi mất năm hai mươi hai. Ở Trần Đề. Tôi đi làm ở Cần Thơ, không kịp về." Anh nhìn bàn tay nhỏ xíu của con, đặt hờ trên ngực. "Bà đi trong đêm."

"Em xin lỗi anh."

"Không cần xin lỗi."

"Anh nghe giọng đó, anh nhận ra liền hả?"

"Liền." Anh gật. "Má tôi nói chữ cuối câu luôn kéo dài như vậy. Tôi chưa nghe ai khác nói như vậy."

Yến nín một lúc. Rồi cô hỏi, thật khẽ. "Anh có muốn đưa Nhím về bờ không?"

"Tôi muốn." Anh ngẩng lên, nhìn thẳng cô. Mắt anh đỏ mà không có nước. "Mà tôi muốn nghe má tôi nữa."

Cô gật. Cô không nói gì thêm. Phol bế con lên, đứa nhỏ ngủ say, đầu gục lên vai anh. Anh ra khỏi chòi, bước nặng và chậm hơn mọi bữa.

Sáng, cô xuống xuồng lấy cái gáo múc nước quên hôm qua. Sợi dây thừng ni lông nằm đó, nhưng không còn là mớ rối cô nhét vô. Nó được cuộn thành một vòng tròn gọn, từng vòng ngay hàng, đầu dây xếp vô trong, nút thắt chặt.

Cô cầm lên. Vòng trong nhỏ, vòng ngoài lớn dần, cái kiểu cuộn dây của người quen nghề sông, kiểu cô chưa bao giờ học được.