Dao chẻ lá dừa kêu rẹt, rẹt, mỗi tiếng một đường thẳng dọc theo gân lá. Má ngồi xếp bằng trên sàn, hai chân gác lên nhau, bó lá dừa tươi để bên hông. Chẻ xong một lá, má bỏ gân vô cái rổ, xếp phần lá xanh vàng lên chồng ngay ngắn bên kia. Không một đường nào lệch.

"Con nhìn má làm. Rồi con làm theo."

Yến ngồi đối diện, cầm con dao nhỏ. Cô chẻ một lá. Lá toạc ra thành hai mảnh, một mảnh dày một mảnh mỏng, hai đầu rách bươm.

"Cái gì đây?"

"Dạ, lá dừa."

"Lá dừa gì mà như bị chó gặm. Con cầm dao như cầm cây viết. Cầm cho chặt, rồi kéo, đừng đẩy." Má giằng con dao khỏi tay Yến, làm mẫu một đường, trả lại. "Làm lại."

"Hồi nhỏ con có chẻ đâu má."

"Hồi nhỏ con có chịu ngồi đâu. Con chỉ ngồi lựa đậu xanh với ăn bánh."

Yến làm lại. Lá thứ hai đỡ hơn. Lá thứ ba, má gật đầu một cái, kèm cái ngó như người cho điểm bằng mắt.

Nếp đã ngâm từ chiều qua, trắng, căng, nằm trong cái thau nhôm. Đậu xanh hấp chín đã được Yến tán nhuyễn bằng cái chày, bỏ thêm đường, thêm muối một nhúm. Nước cốt dừa cô Rỡ cho, ghi sổ. Má nếm thử miếng nhân trên đầu ngón tay, mặt nhăn lại.

"Nhạt."

"Dạ, con thấy ngọt vừa."

"Vừa gì mà vừa. Bánh lá dừa mà ngọt vừa, thì đi ăn bánh bông lan. Bỏ thêm."

"Người ta ăn ngán má. Ở Bình Dương, người ta kêu ngọt vừa là ngon."

"Ở Bình Dương hổng có bánh lá dừa." Má chỉ vô thau nhân. "Bỏ thêm."

Yến bỏ thêm hai muỗng đường. Má nếm lại, im lặng, rồi bảo thôi, vậy được, giọng của người thắng trận mà không muốn ra vẻ. Yến quay mặt đi để giấu cái cười.

"Gập hai đầu như gập cái phong bì, rồi bẻ lên, rồi lạt. Thắt một vòng, hai vòng, hổng thắt vòng thứ ba."

Yến thắt. Cái bánh bung nếp ra ngoài như miệng cá ngáp.

"Con thắt như thắt cổ gà! Làm lại."

"Con gói cho người ta ăn chớ phải thi đâu má."

"Gói cho người ta thấy mình có tay nghề. Ăn cái bánh xấu, người ta nghĩ nhà mình nghèo." Má nhón cái bánh hỏng của Yến, mở lạt, vuốt lá cho thẳng lại, gói lại trong ba cái búng tay. "Rồi. Làm cho coi."

Nhím mò tới lúc hai mẹ con bắt đầu gói lô thứ hai. Thằng bé đứng ngoài cửa chòi, tay đút túi quần, mắt chăm chăm cái xửng hấp đang bốc khói.

"Con ngửi thấy mùi bánh."

"Nhím ơi, vô ngồi. Chưa chín đâu," Yến nói.

"Con hổng ăn. Con chỉ coi."

"Coi thì đứng xa xa."

Nhím đứng xa ba bước. Khi Yến quay đi lấy lạt, má đang chỉ cho Yến cách gập hai đầu lá, Nhím nhón chân, thò tay vô xửng, chộp một cái bánh bốc khói, rụt tay ra, vừa thổi vừa chạy.

"Ê nhóc!" má hét. "Bánh chưa chín, ăn đau bụng bây giờ!"

Nhím chạy ra tới bãi lác, cắn một miếng, nhai, dừng lại. Rồi nó quay đầu, miệng đầy nếp, mặt rạng rỡ. "Ngon quá bà ơi!"

Má đứng đó, tay cầm cây dao, trừng mắt. Rồi má cười, tiếng cười bằng cả vai, cười tới nỗi phải chống tay lên đầu gối.

"Con nít," má nói, thở hổn hển. "Nó biết ngon rồi, phải hông Yến?"

"Dạ, nó biết."

Bốn mươi mốt cái bánh lên đến sạp ván ở chợ đầu cồn lúc chín giờ sáng, xếp trong cái rổ tre, đậy khăn ướt. Út Xíu ngửi thấy mùi, bỏ luôn mấy tờ vé số, chạy tới.

"Bác Hường, bữa sau làm nhiều nhiều nghen, con đặt trước ba chục."

"Ba chục thì cọc mười ngàn."

"Trời, bác đòi cọc?"

"Má bán ba chục năm. Ai đặt mà hổng cọc là ai quịt."

Xíu cười ngất, hứa mai mốt cọc đàng hoàng. Cô Rỡ mua mười cái, nói để bán lại trong tiệm cho chồng ăn sáng. Anh Nghĩa mua năm. Hai người khách đò mua sáu. Số còn lại bán lai rai cho người xuống bến. Phol tới sau cùng, cầm tờ năm chục.

"Tôi mua mười cái."

"Anh Phol, hết rồi. Còn lại cái xấu này," Yến chỉ cái bánh gói lệch mà cô đã nhét vô góc rổ.

"Tôi lấy cái đó. Con tôi muốn ăn."

"Nhím ăn vụng rồi anh."

Phol im một giây. "Vậy tôi trả cho cái bánh nó ăn."

"Hổng lấy," má nói.

"Tôi trả đủ."

"Hổng lấy. Con nhỏ ăn mà đòi tiền cha nó, má mắc cỡ."

Phol nhìn Yến, chờ cô can thiệp. Yến giơ hai tay đầu hàng. "Anh cầm lấy cái bánh xấu này đi anh, em tặng. Má em hổng chịu đâu."

Phol nhận cái bánh, nhìn nó như nhìn một món đồ lạ. "Cảm ơn bác Hường. Cảm ơn cô." Anh gật đầu, quay đi, đi được hai bước thì dừng, nói thêm bằng cái giọng cứng cứng của mình. "Con tôi cười nhiều từ hồi lên đây."

Rồi anh đi, không đợi ai trả lời.

Tới trưa, rổ bánh sạch trơn. Hai mẹ con ngồi trên sạp ván, nhìn nhau, không ai nói gì.

Tối, Yến đếm tiền trong ánh đèn sạc. Toàn tiền lẻ, tờ năm nghìn nhàu, tờ hai chục sờn, mấy đồng xu kim loại cô Rỡ trả lại. Cô đếm lần một. Một trăm sáu mươi nghìn. Đếm lần hai. Một trăm sáu mươi nghìn.

"Cất đâu vậy má?"

"Cất vô cái hộp bánh quy," má nói. "Hộp có hình mấy ông lính Tây đó. Trả nợ."

Yến mở nắp hộp thiếc. Bên trong là sổ đỏ, giấy khám phổi, cuốn sổ nợ bìa xanh. Cô nhét xấp tiền vô, ép nó phẳng bằng lòng bàn tay.