Chiều muộn, khói bếp từ cái chòi tôn sát mé ghềnh bay ngang mặt nước thành một dải mỏng, xám, rồi tan vào bọt trắng. Ba hòn đá kê thành cái kiềng nằm trước cửa chòi, trên đó một cái nồi nhỏ đã sôi từ lâu, và Khamphan ngồi xổm cạnh bếp, thổi vào than, mắt cay vì khói.

Họ đến theo lối mòn ven đảo, năm bóng người kéo dài trên mặt cỏ. Thip đi đầu, hai tay bưng mâm tre, lưng thẳng. Vanh theo sau, tay xách ấm nước với một chai dầu đèn. Ton ôm rổ cơm nếp, bước từng bước cẩn thận như đang bưng nước đầy. Mali chạy chen lên trước rồi lại tụt xuống sau, tay cầm một nắm hoa dại. Thằng Toum đi cuối cùng, nắm vạt áo chị, hai chân ngắn bước thoăn thoắt, và không ho một tiếng nào.

Thip dừng ở trước chòi, đặt mâm xuống phiến đá phẳng cạnh bếp, lấy tay chỉnh lại cái khăn phủ. Vanh đứng sau con, nhìn quanh. Mái tôn còn sáng màu. Cửa chòi thấp, vừa một người cúi đầu bước qua. Bên trong có một cái chõng tre, một cái kệ gỗ đựng hai ba cái nồi, mấy tấm lưới cũ vắt trên xà, và dọc theo vách, ba mươi mốt mảnh gỗ xếp thẳng hàng, mảnh dài ở dưới, mảnh ngắn ở trên.

"Anh làm cái này một mình hả?"

"Ừ."

"Bao lâu?"

"Mười ngày."

"Không ai giúp?"

"Không."

"Bà Thong nói anh mượn búa."

"Mượn."

"Anh trả chưa?"

"Trả rồi."

Vanh gật đầu. Cô ngồi xuống bậc đá, mở khăn phủ, bày từng món ra mâm: cơm nếp, đĩa cá khô nướng, rau sống, chén nước mắm dằm ớt. Cô bày cho ngay ngắn, như bày trong nhà.

"Em không xin anh về," cô nói.

"Ừ."

"Em hỏi một chuyện thôi."

"Hỏi."

"Anh còn đợi không?"

Khamphan nhìn xuống than hồng. Gió từ ghềnh thổi ngược khói vào mặt anh và anh không né.

"Đợi."

Vanh gật. Cô không hỏi thêm. Cô cầm đũa, gắp một miếng cá, đặt vào chén anh.

"Ăn đi. Nguội."

Bốn đứa nhỏ ngồi quanh mâm, và bữa cơm bắt đầu một cách vụng về như mọi bữa cơm đầu tiên ở một nơi mới.

"Nước mắm có cay không mẹ?" Mali hỏi.

"Cay," Vanh nói. "Chấm ít thôi."

"Cay quá."

"Đã bảo chấm ít."

"Chấm ít cũng cay."

"Vậy ăn cá không."

"Toum bốc cơm kìa!"

"Kệ nó."

Khamphan ăn chậm, nhai kỹ, và mỗi lần nuốt xong thì mắt anh lại nhìn ra phía ghềnh, nơi nước đang đổi từ trắng sang xám.

"Cha."

"Hả?"

"Cha đợi ai vậy?" Ton hỏi.

"Một người."

"Người đó tên gì?"

"Cha không biết."

"Sao cha đợi người mà cha không biết?"

"Vì ông ấy dặn đợi."

"Ông ấy có tới không cha?"

"Chưa."

"Vậy cha đợi tới chừng nào?"

"Tới khi ông ấy hỏi."

Ton nhìn mẹ. Vanh đang cúi xuống lau miệng cho Toum, và không ngẩng lên. Thằng bé im, cúi đầu ăn tiếp, nhưng ăn chậm lại.

Thip ngồi cạnh cha, gần hơn những đứa khác, đủ gần để tay hai người chạm nhau khi gắp cùng một món. Nó ăn ít, nhìn nhiều, và khi bữa cơm gần xong, nó đặt đũa xuống, đặt hai tay lên đầu gối, đúng cái cách mà cha nó vẫn đặt: lòng bàn tay úp, các ngón hơi khép, ngón cái bên phải nằm lệch ra ngoài. Ở đầu ngón cái ấy, chỗ móng đã bắt đầu dày, da đã bắt đầu bè ra, vì suốt mùa nước vừa rồi nó đã ngồi dưới hiên bà Thong luồn kim vá những tấm lưới rách.

Khamphan nhìn xuống hai đôi bàn tay đặt cạnh nhau trên đầu gối. Anh không nói gì. Thip cũng không.

"Cha."

"Hả?"

"Con ngồi đây thêm chút nữa được không?"

"Được."

"Mẹ bảo con về cùng."

"Vậy con về cùng."

"Con biết." Nó vẫn không nhúc nhích. "Thêm chút thôi."

"Ừ."

"Cha." Mali leo lên đùi anh, hai tay quàng cổ, hơi thở có mùi ổi. "Cha còn nợ con một chuyện."

"Chuyện gì?"

"Sao băng. Cha hứa nghe con kể."

"Cha nghe."

"Đêm hôm đó con ngồi ngoài hiên, con thấy một cái sao rớt xuống thác. Nó rớt chậm lắm. Con đếm tới ba."

"Rồi sao?"

"Rồi nó mất. Con chờ nó rớt tiếp mà nó không rớt."

"Có khi nó rớt chỗ khác."

"Chỗ nào?"

"Cha không biết."

"Cha toàn nói không biết," con bé nói, rồi cười, rồi trượt xuống đất chạy vào chòi.

Nó đứng trước dãy mảnh gỗ, rón rén đưa một ngón tay chạm vào mảnh thấp nhất, rồi giật tay lại, rồi chạm tiếp.

"Cha, cái này của ông khách hả?"

"Ừ."

"Ông khách đâu rồi?"

"Chưa về."

"Cha, cái lỗ này vừa một cọng hoa."

"Lỗ khớp."

"Con cắm thử nha."

"Thử."

"Hoa héo thì sao cha?"

"Thì nó héo."

"Vậy con rút ra."

Con bé nhét một cọng hoa dại vào cái lỗ khớp ở đầu mảnh gỗ thấp nhất, buông tay xem nó có đứng được không. Cọng hoa nghiêng một chút rồi đứng. Nó bật cười vì cọng hoa đứng, rồi chạy ra ngoài tìm chị.

Mặt trời đã sát đỉnh đảo. Ghềnh chuyển từ xám sang tím, rồi từ tím sang một màu mực loãng, và tiếng nước dày hơn, gần hơn. Vanh gom chén đũa lại, gói khăn, đứng dậy. Cô gọi ba đứa lớn và đứa nhỏ, từng đứa một, phủi bụi trên áo chúng.

Khamphan đứng dậy theo. Anh cầm cái thau nhỏ đựng chén bát, bước tới mép nước, ngồi xổm xuống phiến đá, và bắt đầu rửa. Nước ghềnh lạnh và ngầu, chảy qua kẽ các ngón tay anh. Anh rửa chén cơm trước, chén nước mắm sau, rồi đũa. Anh rửa từng thứ một thật kỹ, lau cạnh thau bằng vạt áo.

"Muối hết chưa?" Vanh hỏi sau lưng anh.

"Còn."

"Dầu đèn?"

"Còn nửa chai."

"Mai em gửi thằng Ton đem dầu xuống, với một gói muối."

"Ừ."

"Thằng Toum hết ho rồi."

"Anh nghe."

"Anh nghe ở đâu?"

"Bà Thong nói."

"Bà Thong." Vanh khịt mũi. "Cả bến biết trước anh."

"Ừ."

"Anh xem nó đi."

"Toum, lại đây."

"Dạ?" Thằng bé chạy tới, mặt dính cơm.

"Thở cho cha nghe."

Toum hít vào thật sâu, phồng cả bụng, rồi thở ra một hơi to, kéo dài, không một tiếng rít.

"Hết ho," Khamphan nói.

"Hết ho," Toum lặp lại, đắc chí, rồi chạy về với chị.

Cô dẫn con đi. Bốn đứa nhỏ đi sau cô thành hàng, đứa thấp nhất ở cuối. Thip bước chậm nhất, và hai lần quay đầu lại, lần nào cũng thấy cha nó đang ngồi cúi xuống thau. Họ đi men theo lối mòn ven đảo, bóng họ nhạt dần trên mặt cỏ.

Vanh đi đến chỗ lối mòn rẽ ra sau mỏm đá thì dừng lại. Cô quay đầu lại đúng một lần. Phía sau cô là chòi tôn nhỏ, đèn dầu vừa thắp lên ở cửa, một vệt vàng yếu dưới bầu trời tím, và trước cửa chòi, một người đàn ông ngồi xổm, lưng hơi nghiêng về bên trái, đang úp từng cái chén lên phiến đá cho ráo nước. Anh không quay lại. Cô nhìn anh cho đến khi mắt cô đã quen với cảnh ấy, rồi cô quay đi, và mỏm đá che khuất chòi.

Cái chén cuối cùng anh úp xuống, miệng chén áp sát mặt đá, đặt ngay hàng với mấy cái kia. Người chủ của ba mươi mốt mảnh gỗ không bao giờ quay về hỏi.