Bụt đi ra Biển Hư một mình.

Không ai dám đi cùng. Cả Lạc Long Quân, kẻ mang cả biển, cũng chỉ đứng ở rìa bờ mà nhìn theo cái bóng nhỏ gầy đi chân đất tiến về phía chỗ nước thôi không còn là nước. Bụt đi tới mép cái đen ấy, dừng lại, và cất tiếng gọi, không lớn, nhưng cái tiếng ấy chìm xuống tận đáy không đáy, tới chỗ Kẻ Có Trước Đất đang ngồi.

Nó trồi lên. Cái lạnh của nó tràn ra, làm cả một dải bờ nguội ngắt, cỏ cây quăn lại. Nó nhìn cái người tay không, chân đất, gầy gò đứng trước mặt nó, cái người bé nhỏ đến nực cười giữa cái mênh mông đen của nó, và nếu một cái không hình có thể tỏ ra khinh bỉ, thì lúc ấy nó đã khinh bỉ.

"Ngươi là cái gì mà dám gọi ta?"

"Ta chẳng là gì cả," Bụt đáp, giọng vẫn an như khi ngồi bên đống lửa. "Ta chỉ tới thay cho cái cõi nhỏ bé này, xin ngươi một điều nhỏ."

"Xin?" Cái đen gợn lên, có lẽ là nó đang cười. "Cả cõi này đã là của ta. Các cụ tổ khổng lồ của chúng đã dâng nó cho ta từ lâu. Ngươi xin ta cái vốn đã là của ta?"

"Chính vì cả cõi là của ngươi," Bụt nói, "nên ta mới nghĩ ngươi chẳng tiếc gì một mảnh cỏn con. Ngươi quyền uy vô song, ngồi cả một cõi trong lòng bàn tay. Vậy xin ngươi rộng lượng, chia cho lũ tiểu bối này một khoảnh đất để nương thân, chỉ bằng đúng chỗ mà bóng lá cờ trên một cây nêu trải tới. Đổi lại, chúng sẽ thờ ngươi, cống nạp ngươi, đời đời kiếp kiếp."

Im lặng một thoáng. Rồi Kẻ Có Trước Đất bật ra cái âm thanh mà cả dải bờ nghe thấy đều rùng mình, nó cười khẩy.

"Một lá cờ?" nó nói, giọng đầy khinh miệt. "Một cây nêu? Ngươi xin ta một mảnh đất bằng bóng một tấm giẻ treo trên một cây sào? Và đổi lại, cả cõi cống nạp ta đời đời?" Cái đen cuộn lên, thích thú. "Ta cứ tưởng ngươi tới xin điều gì to tát. Hóa ra chỉ là một nhúm đất bằng bàn tay. Được. Ta cho. Ta, Kẻ Có Trước Đất, thề: cây nêu của các ngươi, lá cờ của các ngươi trải bóng tới đâu, đất ấy thuộc về các ngươi. Ngoài cái mảnh cỏn con ấy ra, tất thảy còn lại, mãi mãi là của ta."

Nó thề. Nó thề bằng chính cái luật xưa hơn cả nó, cái luật mà nó không phá nổi. Và khi lời thề vừa dứt, ở đâu đó trong cái nền của cõi, có một cái gì khẽ khóa lại, một tiếng động không ai nghe được bằng tai, nhưng Bụt nghe được bằng lòng.

Bụt chắp tay, cúi đầu trước cái đen một cái rất khẽ, không phải cúi vì kính, mà cúi vì thương: thương cho một kẻ mạnh đến thế mà lại tự tay buộc mình, chỉ vì cái tham và cái khinh của chính nó. Rồi Bụt quay lưng, đi về.

Kẻ Có Trước Đất nhìn theo, vẫn còn khoái trá vì cái món hời nó vừa chiếm được. Nó đâu biết rằng cái người gầy gò kia không hề định thắng nó bằng một cái lá cờ. Cái lá cờ chỉ là lời. Cái thật sự sắp trải ra khắp cõi, nó chưa từng nghĩ tới, bởi nó chưa từng đếm xỉa tới cái nhỏ bé, mà cái sắp làm nó thua lại làm bằng chính những kẻ nhỏ bé nhất.

Bụt về tới bờ, và cái công việc thật sự bắt đầu.

Không phải một cây nêu. Không phải một lá cờ. Mà một lá cờ trải khắp cõi, và muốn có nó, thì phải chắp nên. Chắp lặng lẽ, kết lặng lẽ, suốt bao nhiêu mùa. Thuở ấy chưa ai biết khung cửi, nên đây không phải một tấm vải dệt, mà là muôn vật kết lại: từng sợi vỏ cây tước mỏng, từng nhúm tơ con tằm hoang nhả, từng chiếc lông chim, từng cọng cỏ gai, buộc lại, bện lại, nối lại. Chắp sao cho Kẻ Có Trước Đất, ngồi dưới đáy Biển Hư mà đắc thắng về món hời của mình, không hề hay biết.

Lạc Long Quân đứng ra chia việc. Cả trăm người con của chàng và Âu Cơ, mỗi đứa nhận một vùng, đi khắp cõi, tới từng làng của cái giống người bé nhỏ, ghé từng hang thú, luồn từng cánh rừng, và truyền đi một lời nhắn thầm: Hãy góp một sợi, chắp lấy một mảnh. Đừng cho cái bóng dưới biển đen biết. Tới ngày kéo nêu, cả cõi sẽ chung một lá cờ.

Và cái điều kỳ diệu nhất của cả câu chuyện này bắt đầu.

Cái giống người bé nhỏ, cái giống yếu ớt, ngắn ngủi, quen trốn quen sợ, nghe lời nhắn, và chúng chắp. Đàn bà se sợi từ vỏ cây, từ tơ chuối, từ lông thú rụng. Đàn ông đan, buộc, nối. Trẻ con bện những sợi ngắn thành sợi dài. Mỗi nhà một mảnh. Mỗi làng một tấm. Chúng kết trong đêm, chắp dưới ánh lửa che kín, kết mà miệng vẫn cười nói chuyện mùa màng như thường, để cái bóng dưới biển nếu có ghé mắt cũng chỉ thấy một lũ dân đen làm lụng vặt vãnh.

Nhưng không chỉ có người. Bởi lời nhắn không chỉ tới tai người.

Con tằm nghe, thì nhả thêm tơ. Con nhện nghe, thì chăng những đường chỉ mảnh nhất, dai nhất, nối các mảnh rời thành liền. Chim nghe, thì mỗi con rụng xuống một chiếc lông đẹp nhất của mình, tha về góp vào tấm cờ đang lớn. Hươu nai cọ mình vào thân cây cho rụng lớp lông mùa, để người nhặt mà se. Voi dùng vòi cuốn những tấm cờ nặng chuyển từ vùng này sang vùng khác trong đêm. Ngay cả cỏ cây cũng góp: cây gai cho sợi, cây chàm cho màu, cây dâu nuôi tằm. Cả một cõi, người và thú và cỏ cây, những kẻ bao đời nay chỉ biết cúi đầu chịu đựng dưới bóng Quỷ, nay lặng lẽ chụm lại, mỗi loài góp cái mình có, để chắp chung một tấm cờ dài đến vô tận.

Trăm người con của Rồng Tiên đi giữa cái công việc mênh mông ấy mà lòng vừa nghẹn vừa sáng. Bao đời họ đánh nhau với Quỷ bằng sức, và bao đời họ bị quật ngã rồi lại gượng dậy. Giờ đây, lần đầu tiên, họ thấy một thứ sức mạnh khác, thứ mà không một cái nhấc tay dời non nào của họ sánh được: cái sức của muôn loài đồng lòng. Một mình một con tằm thì tấm tơ nó nhả chẳng che nổi bàn tay. Nhưng muôn con tằm, muôn con nhện, muôn người, muôn thú, mỗi bên một sợi, chụm lại, thì tấm cờ ấy cứ dài ra, dài ra, phủ dần từ vùng này sang vùng khác, âm thầm như rễ cây lan trong lòng đất.

Có đêm, Âu Cơ đi giữa một làng đang chắp cờ, thấy một bà cụ mắt đã lòa, tay run, vẫn cố se từng sợi. Nàng cúi xuống, định đỡ, thì bà cụ ngẩng cái mặt lòa lên, cười móm mém:

"Để tôi, cô ơi. Tôi già rồi, chẳng đánh được con quái nào, chẳng dời được hòn núi nào. Nhưng se một sợi chỉ thì tôi còn se được. Một sợi thôi cũng là góp. Cả cõi mà mỗi người một sợi, thì thành cái gì, cô có tưởng ra không?"

Âu Cơ không đáp được. Nàng chỉ ngồi xuống bên bà cụ, và se cùng bà một sợi. Mà nước mắt nàng rơi xuống tấm cờ đang chắp, thấm vào đó, thành một phần của lá cờ.

Cứ thế, mùa nối mùa, lá cờ lớn lên trong bí mật. Nó không nằm một chỗ, nó được nối liền qua khắp cõi bằng những đường chỉ nhện chăng, những mối buộc người thắt, chạy từ bờ biển lên non cao, từ rừng thẳm ra đồng bằng, luồn qua từng làng, vắt qua từng sông. Cả giang sơn dần dần trở thành một lá cờ duy nhất, gấp lại, giấu đi, chờ một ngày được kéo lên.

Và dưới đáy Biển Hư, Kẻ Có Trước Đất vẫn ngồi, vẫn đắc thắng, vẫn khinh thường cái lũ tiểu bối chỉ dám xin nó một mảnh đất bằng bóng một tấm giẻ. Nó không hề đếm xỉa tới những con tằm. Nó không hề để mắt tới những bà cụ lòa. Nó có trước cả đất, mạnh hơn tất cả, nên nó không thể tưởng tượng nổi rằng cái sắp hạ nó không phải là một sức mạnh nào lớn lao, mà là muôn vàn cái nhỏ bé mà nó đã quen khinh, chụm lại thành một.

Tới ngày lá cờ đã chắp xong.

Nó dài tới đâu, không ai đo được, vì nó dài bằng cả cõi. Trăm người con dựng lên, giữa cõi, một cây nêu. Không phải cây sào con Bụt cắm bên đống lửa năm xưa, mà một cây nêu thật, cao vút, và trên ngọn nó, buộc sẵn cái đầu mối của tấm cờ vô tận mà cả một cõi đã chung tay chắp suốt bao mùa.

Mọi thứ đã sẵn sàng. Chỉ còn một việc.

Kéo nó lên.