Trong ba năm phiếu bảo trì mà Trọng chụp lại, có một tờ không phải phiếu bảo trì, và anh tìm thấy nó vào đêm cuối cùng ông Vạn còn giữ chồng sổ.

Sau này, khi nhớ lại toàn bộ vụ Bàu Cạn theo đúng thứ tự, Trọng vẫn cho rằng chỗ quyết định không nằm ở cái đêm nào trong cabin. Nó nằm ở chỗ anh chịu ngồi lật lại một tập giấy mình đã lật ba lần.

Ngày hai mươi lăm, sáng, tổ dân phố họp. Chín giờ tối hôm hai mươi bốn, anh ngồi lại phòng ban quản lý một mình, đèn bàn, quạt cây, và anh làm cái việc cuối cùng anh nghĩ ra: anh coi lại toàn bộ những tờ mình đã chụp, theo thứ tự ngày, từ tờ cũ nhất.

Tờ cũ nhất là tờ đề ngày hai tháng chín, năm bàn giao.

Nó nằm kẹp trong tập phiếu bảo trì, cùng khổ giấy, cùng loại giấy, nên ba lần trước anh lật qua mà không dừng.

Nó không phải phiếu bảo trì. Nó là một bản sao biên bản, đóng dấu treo mờ, tiêu đề in sẵn: BIÊN BẢN SỰ CỐ THIẾT BỊ THI CÔNG.

Anh đọc.

Thời gian: 22 giờ 40, ngày 31 tháng 8. Địa điểm: công trình khu tái định cư Bàu Cạn, block C2, khu vực giếng thang. Nội dung: trong quá trình lắp đặt ray dẫn hướng, một đoạn ray tuột khỏi giá đỡ tạm, rơi trong giếng thang từ cao độ tầng 6. Thiệt hại: hư hỏng giá đỡ tạm và một đoạn ván khuôn. Nguyên nhân: giá đỡ tạm không đảm bảo. Biện pháp khắc phục: đã thu hồi, gia cố lại giá đỡ, tiếp tục thi công ngày 2 tháng 9.

Bên dưới có ba chữ ký. Đại diện nhà thầu thi công. Đại diện tư vấn giám sát. Đại diện chủ đầu tư.

Trọng đọc lại lần thứ hai, rồi lần thứ ba.

Rồi anh lấy sổ ra và ghi bốn dòng, và anh ghi rất chậm.

Một. Biên bản lập lúc mười giờ bốn mươi đêm. Không ai lập biên bản sự cố thiết bị vào lúc mười giờ bốn mươi đêm. Ray tuột giá đỡ thì sáng mai lập cũng được.

Hai. Mục thiệt hại ghi hai thứ: giá đỡ tạm và ván khuôn. Không có mục nào ghi người. Không có dòng nào ghi không có thiệt hại về người, mà biên bản sự cố nào cũng có dòng đó, kể cả biên bản rơi một cây búa.

Ba. Ngưng thi công ngày mùng một, làm lại ngày mùng hai. Một đoạn ray tuột thì gia cố lại trong hai tiếng. Nghỉ nguyên một ngày.

Bốn. Ba chữ ký. Không có chữ ký của an toàn lao động.

Anh ngồi nhìn bốn dòng đó dưới ánh đèn bàn.

Ngoài cửa sổ, sân chung cư về đêm, một chiếc xe máy về muộn, tiếng khoá cổ.

Bốn năm chở người mất dạy anh đọc giấy tờ theo một cách mà anh không học ở đâu hết: anh không đọc cái người ta viết, anh đọc cái người ta không viết.

Giấy báo tử nào cũng có mục nguyên nhân. Giấy nào để trống mục đó thì đằng sau nó có một câu chuyện. Biên bản bàn giao thi hài nào cũng có mục tình trạng. Biên bản nào ghi bình thường bằng nét chữ khác với phần còn lại thì có người ghi bù vào sau.

Tờ này thì trống một mục mà mọi biên bản sự cố đều phải có.

Anh chụp tờ biên bản thêm bảy kiểu, rồi gọi.

Ngần bắt máy sau một hồi chuông.

"Chị đang ở đâu."

"Trong cabin. Sắp tới giờ."

"Chị ra ngoài sảnh giùm tui."

Anh nghe tiếng cửa cabin, tiếng bước chân trên gạch.

"Rồi. Gì đó."

"Đêm ba mươi mốt tháng tám, năm bàn giao, mười giờ bốn mươi tối, ở giếng thang block C2 có một đoạn ray rơi từ tầng sáu xuống." Anh đọc từ sổ, không thêm chữ nào. "Biên bản ghi hư một cái giá đỡ với một tấm ván khuôn. Không ghi người."

Đầu dây bên kia im.

"Ba chữ ký. Không có chữ ký an toàn lao động. Nghỉ nguyên ngày mùng một rồi mùng hai làm lại."

"Anh chắc là tờ đó nằm chung với phiếu bảo trì hả."

"Chắc. Cùng khổ giấy, kẹp chung."

"Ai kẹp vô đó."

"Không biết. Chắc hồi bàn giao người ta gom hết giấy tờ liên quan tới cái thang máy vô một tập."

Ngần không nói gì một lúc lâu, và Trọng để cho cô im, vì anh cũng đã im đúng chừng đó thời gian khi mới đọc xong.

"Tháng tám," cô nói. "Hồi đó công trình tới đâu rồi."

"Đang lắp ray thang máy. Nghĩa là phần thô xong tới tầng sáu, đang chuyển qua hoàn thiện."

"Còn đổ sàn không."

"Nếu đang lắp ray thì sàn đổ xong lâu rồi."

Ngần im tiếp.

"Trong vòng có tiếng máy trộn," cô nói.

"Ừ."

"Máy trộn chạy suốt đêm thì là đổ sàn."

"Ừ."

Hai người cùng im, và trong cái im đó Trọng nghe được tiếng cửa cabin mở ra rồi đóng lại ở đầu dây bên kia, ai đó vừa đi thang máy.

"Vậy bả với cái ông trong góc là hai chuyện khác nhau," Ngần nói. "Cách nhau mấy tháng."

"Có thể."

"Có thể," cô lặp lại.

Trọng nhìn tờ biên bản dưới đèn, cái dòng ghi thiệt hại: giá đỡ tạm và một đoạn ván khuôn.

Ngày mai chín giờ sáng, tổ dân phố họp, và chồng sổ này về lại ngăn tủ khoá. Anh đã chụp hết những gì chụp được. Từ mai, cái đội này không còn giấy nào để đọc nữa.

Còn mười một đêm.

"Mà chị Ngần nè," anh nói. "Cái ông trong góc mang ủng công trường."