── NHẬT KÝ LẶN ── Lặn số: #14 · Người lặn: Ngọc Thư · Bạn lặn: Khoa Giờ xuống nước: 06:40 · Độ sâu tối đa: 48 m (≈ 30 sải) Bình khí: 220 bar → 74 bar · Thời gian đáy: 21 phút Giảm áp: 5m × 5 phút, 3m × 10 phút Tầm nhìn: khoảng 9 mét · Ghi chú hiện trường: gỡ đủ số thanh gỗ để tự tay chạm vào khoảng trống bên trong

Sau gần hai tuần tháo dỡ có kiểm soát, số thanh gỗ còn lại của vách ngăn đã đủ ít để cả đội quyết định tiến thêm một bước quan trọng: đưa chính bàn tay của Ngọc Thư, thay vì chỉ camera mini, vào khoảng không gian bên trong, để cảm nhận trực tiếp những gì đang chờ đợi. Đây là một quyết định không dễ dàng, được cả đội thảo luận suốt gần một buổi tối, cân nhắc giữa nguy cơ làm hỏng hiện vật và nhu cầu cấp thiết phải hiểu rõ hơn những gì mình đang đối diện trước khi lên kế hoạch mở rộng hoàn toàn.

Chị Thu, dù không lặn được, đã chuẩn bị kỹ lưỡng cho khoảnh khắc này qua bộ đàm, hướng dẫn Ngọc Thư từng động tác nhỏ nhất: cách đưa tay vào chậm rãi, cách cảm nhận bề mặt mà không tạo áp lực, cách rút tay ra ngay nếu gặp bất cứ điều gì có dấu hiệu dễ vỡ. Chị đã tập dượt với Ngọc Thư trên bờ suốt hai buổi tối liền, dùng một mô hình gỗ giả lập để cô quen với cảm giác thao tác trong không gian chật hẹp trước khi thực hiện thật dưới nước.

Ngọc Thư hít một hơi thật sâu qua ống thở, dù biết động tác đó chẳng thay đổi được gì về mặt sinh lý dưới nước, chỉ là một thói quen tâm lý cô vẫn giữ trước mỗi khoảnh khắc quan trọng. Cô đưa bàn tay đeo găng mỏng chuyên dụng, loại được thiết kế riêng để giữ được cảm giác xúc giác tối đa, luồn qua khe hở đã được mở rộng.

Không gian bên trong mát hơn hẳn nước biển xung quanh, một sự chênh lệch nhiệt độ nhỏ nhưng đủ để cô nhận ra ngay, dấu hiệu của một môi trường đã bị cô lập khỏi dòng nước lưu thông bên ngoài suốt một thời gian dài. Cô nhớ lại những bài giảng về hiện tượng vi khí hậu trong các khoang kín dưới nước, lý thuyết cô từng học nhưng chưa bao giờ có cơ hội trải nghiệm trực tiếp bằng chính giác quan của mình cho tới tận lúc này.

Đầu ngón tay cô chạm phải một bề mặt mềm hơn gỗ, hơi sần sùi, giống như vải đã cứng lại qua thời gian nhưng chưa hoàn toàn mục nát. Tim cô đập nhanh tới mức cô có thể nghe rõ nhịp đập của chính mình qua lớp mũ lặn.

Cô rút tay ra ngay, không dám chạm sâu hơn, và ra hiệu khẩn cấp cho Khoa, tay cô run nhẹ khi viết lên tấm bảng đeo cổ tay: Có vải. Còn nguyên. Không đụng thêm.

Khoa gật đầu, ghi lại thời điểm chính xác vào đồng hồ của mình, và cả hai thống nhất kết thúc lượt lặn ngay lập tức, không mạo hiểm thêm bất cứ điều gì có thể làm hỏng phát hiện quan trọng này.

Trên tàu, khi Ngọc Thư kể lại cảm giác chạm vào lớp vải, cả đội im lặng trong giây lát, như thể đang cùng nhau cảm nhận trọng lượng của khoảnh khắc đó qua chính lời kể của cô.

"Vải còn nguyên sau bốn trăm năm dưới nước," chị Thu lẩm bẩm, gần như không tin vào chính những gì mình vừa nghe, tay chị đưa lên che miệng theo phản xạ. "Nếu đúng như vậy, đây sẽ là một trong những phát hiện hữu cơ được bảo tồn tốt nhất từng ghi nhận ở vùng biển nhiệt đới, nơi độ ẩm và nhiệt độ cao thường phá huỷ mọi thứ hữu cơ chỉ trong vài chục năm chứ đừng nói tới hàng thế kỷ."

"Cần làm chi tiếp theo?" Hoài Nam hỏi, giọng anh run lên vì phấn khích.

"Cần một đội chuyên gia bảo quản vải cổ, không chỉ riêng gỗ," chị Thu đáp, đã bắt đầu gọi điện liên hệ ngay trong đầu, danh sách những đồng nghiệp cần gọi lần lượt hiện lên trong óc chị. "Tôi sẽ liên hệ Viện ngay hôm nay. Đây không còn là việc một mình tôi có thể xử lý được nữa."

Ngọc Thư ngồi xuống, tháo mũ lặn, nhìn ra biển, cảm nhận một sự run rẩy không phải vì lạnh, mà vì nhận ra, lần đầu tiên bằng chính đầu ngón tay mình, rằng những gì họ đang tìm kiếm là có thật, không còn là giả thuyết, không còn là hình ảnh mờ nhạt qua camera, mà là một sự thật vật lý, ấm áp và mong manh, đang chờ đợi được đọc trọn vẹn.

Cô nhìn xuống bàn tay vừa chạm vào lớp vải bốn trăm năm tuổi, vẫn còn cảm nhận được dư âm của kết cấu sần sùi đó trên đầu ngón tay, một cảm giác cô biết mình sẽ không bao giờ quên được, dù có làm nghề khảo cổ thêm bao nhiêu năm nữa đi chăng nữa.