Bốn giờ sáng, tiếng còi tan ca vang lên ba hồi dài. Hùng đứng ở cửa xưởng đếm đủ sáu mươi hai người bước ra khỏi dây chuyền số hai, đếm đến người cuối cùng mới thôi. Đêm nay vắng hơn mọi khi, ba người xin nghỉ ốm, một người xin về sớm vì con nhỏ sốt. Chị Hạnh đứng cạnh Hùng, tay vẫn còn cầm khăn lau dầu, mắt đỏ ngầu.
"Đếm đủ chưa?"
"Thiếu một. Thằng Tú chưa thấy ra."
"Tú nào?"
"Tổ bốn, thằng mới vô tháng trước đó."
Chị Hạnh thở ra một hơi dài. "Để tui vô kêu."
Hùng giữ tay chị lại. "Để tui."
Trong xưởng, đèn huỳnh quang vẫn sáng trắng, mùi dầu máy và mùi nhựa nóng quyện vào nhau thành một thứ mùi không thể lẫn đi đâu được. Thằng Tú ngồi bệt xuống nền bê tông bên cạnh máy ép số bảy, đầu gối co lên, hai tay ôm mặt.
"Tú."
Nó ngẩng lên. Mặt mũi còn non choẹt, vệt dầu loang trên trán, mắt thâm quầng.
"Em mệt quá anh Hùng ơi. Đứng không nổi nữa."
Hùng ngồi xuống cạnh nó. Nền bê tông lạnh ngắt, cái lạnh chui qua lớp vải quần bảo hộ mỏng. "Đêm nay bao nhiêu?"
"Em đứng máy từ hai giờ chiều. Tới giờ là mười bốn tiếng. Anh tính giùm em."
"Mười bốn tiếng rưỡi." Hùng nói. "Anh biết."
"Nhưng mà tổ trưởng nói phải đủ sản lượng. Em chạy chậm hơn mấy anh chị kia, em biết. Nhưng mà em mới vô. Em không quen."
Hùng đứng dậy, đưa tay kéo nó lên. Thằng Tú đứng lên loạng choạng, vai nó run run. Hùng đỡ vai nó, dắt ra cửa xưởng. Gió sớm thổi vào mặt, mát rượi, mang theo mùi cây cỏ từ mấy bụi keo bên ngoài hàng rào.
Xe đưa đón công nhân đã đợi sẵn ngoài cổng. Chị Hạnh đứng đó, tay cầm bịch bánh mì. Chị đưa cho thằng Tú một cái.
"Ăn đi rồi lên xe."
"Em cảm ơn chị."
Xe lăn bánh. Hùng ngồi băng ghế cuối, nhìn ra cửa sổ. Đường khu công nghiệp giờ này vắng, đèn đường vàng vọt hắt xuống hàng cây. Qua khỏi cổng khu công nghiệp khoảng ba cây số là tới khu nhà trọ. Mười lăm phút nữa. Mười lăm phút để Hùng nghĩ xem lát nữa về tới phòng, nằm xuống, ngủ được mấy tiếng trước khi điện thoại reo.
Sáu giờ sáng, điện thoại reo thật. Hùng với tay cầm lấy, không cần nhìn màn hình cũng biết ai gọi.
"Dạ anh Hùng hả? Sáng nay họp tổ trưởng lúc bảy giờ rưỡi, anh lên phòng họp tầng hai nha anh."
"Ừ."
Hùng ngồi dậy. Cái phòng trọ ba mét vuông, cái quạt trần kêu cót két, cái nệm mỏng dính xuống sàn. Trên tường, tờ lịch ghi chữ bằng bút dạ quang: "Còn 47 ngày". Hùng đếm ngược từ ngày đầu tiên nhận thông báo ký hợp đồng mua nhà ở xã hội. Bốn mươi bảy ngày nữa phải đóng đợt đầu. Hai trăm bốn mươi triệu. Trong đó có một trăm hai mươi triệu là vay ngân hàng, một trăm hai mươi triệu còn lại thì Hùng đã gom góp từ hai năm trước, từ tiền lương tăng ca, từ tiền thưởng chuyên cần, từ việc bán cái xe máy cũ. Còn thiếu bốn mươi triệu. Vợ Hùng, chị Lan, đang làm ở xưởng may cách đó hai cây số, lương tháng bảy triệu. Hai vợ chồng đã tính đi tính lại, cắt hết mọi thứ không cần thiết. Nhưng vẫn thiếu.
Bảy giờ hai mươi, Hùng có mặt ở phòng họp tầng hai. Phòng họp nhỏ, bàn nhựa dài, mười hai cái ghế. Đã có sáu người ngồi. Hùng ngồi xuống cạnh anh Dũng, tổ trưởng tổ năm.
"Sáng nay có gì vậy anh?"
"Nghe nói quý này thiếu đơn hàng. Giám đốc xuống nói chuyện."
"Thiếu đơn hàng mà kêu tăng ca?"
Anh Dũng cười, cười không vui. "Thì mới kêu họp."
Bảy giờ ba mươi, ông giám đốc sản xuất bước vào. Ông mặc áo sơ mi trắng, ủi phẳng, đi giày da. Ông đứng ở đầu bàn, tay cầm xấp giấy.
"Chào anh chị. Tôi nói ngắn gọn. Quý này chúng ta thiếu đơn hàng. Khách hàng ép giá, ép tiến độ. Ban giám đốc đã họp và quyết định tăng ca thêm hai tiếng mỗi ngày, kể cả chủ nhật, cho tới hết quý. Anh chị về thông báo lại cho tổ của mình."
Cả phòng im lặng. Hùng nhìn quanh. Mặt ai cũng đờ ra. Chị Hoa, tổ trưởng tổ hai, giơ tay.
"Dạ anh cho em hỏi. Tăng ca thêm hai tiếng là thành mười hai tiếng một ngày. Cộng thêm chủ nhật nữa là bảy ngày một tuần. Công nhân em có mấy chị đang mang thai, có mấy người nhà xa, đi về hết hai tiếng đồng hồ. Anh coi lại giùm."
Ông giám đốc gật đầu. "Tôi biết. Nhưng tình hình chung là vậy. Ai không làm được thì xin nghỉ. Tôi không ép."
"Không ép mà anh nói vậy thì khác gì ép." Chị Hoa nói, giọng vẫn bình tĩnh.
"Chị Hoa, tôi hiểu. Nhưng đây là quyết định của ban giám đốc. Tôi chỉ truyền đạt lại."
Hùng ngồi im. Tay Hùng đặt trên đầu gối, nắm lại. Anh biết chị Hoa nói đúng. Anh cũng biết ông giám đốc nói đúng theo cách của ông ta. Cả hai đều đúng. Vấn đề là không có chỗ cho cả hai cùng đúng.
Họp xong, Hùng đi xuống cầu thang. Chị Hoa đi cạnh.
"Hùng, tổ em sao?"
"Dạ cũng mệt. Thằng Tú hôm qua đứng không nổi, em phải dắt ra."
"Tổ chị có hai chị mang thai tháng thứ bảy rồi. Tăng ca thêm hai tiếng nữa chắc gục tại chỗ."
"Chị tính sao?"
"Chị không biết. Chị nói rồi đó, ổng kêu không ép. Không ép mà ai nghỉ thì coi như tự nguyện. Mà tự nguyện nghỉ thì mất thưởng chuyên cần, mất lương tăng ca. Lương cơ bản có bảy triệu, sống sao nổi."
Hùng về tới xưởng. Ca chiều bắt đầu lúc hai giờ, nhưng công nhân tổ Hùng đã có mặt từ một giờ rưỡi, ngồi ở khu vực nghỉ ăn cơm hộp. Hùng đứng trước mặt cả tổ.
"Anh chị em, sáng nay họp. Quý này tăng ca thêm hai tiếng mỗi ngày, kể cả chủ nhật."
Im lặng. Rồi tiếng xì xào. Rồi tiếng chửi thề. Rồi tiếng thở dài.
"Anh Hùng ơi, em có con nhỏ. Chủ nhật mà đi làm nữa thì em gửi con cho ai?" Chị Thủy nói.
"Anh Hùng, em ở trọ xa, đi về hết hai tiếng. Tăng ca thêm hai tiếng nữa là em ngủ được có bốn tiếng một ngày." Thằng Tú nói.
"Anh Hùng, lương tăng ca có tăng không anh? Hay vẫn tính như cũ?" Anh Bình hỏi.
Hùng giơ tay. "Từ từ. Anh chị em nghe tui nói. Tui biết ai cũng mệt. Tui cũng mệt. Nhưng mà tui sẽ lên nói lại với quản lý. Tui sẽ đòi tăng lương tăng ca. Tui sẽ đòi có ngày nghỉ luân phiên. Anh chị em cho tui thời gian."
"Thời gian nào nữa anh? Tháng sau là em hết hợp đồng thử việc rồi. Em không dám nghỉ. Em nghỉ là em mất việc." Thằng Tú nói.
Hùng nhìn nó. Thằng Tú mới hai mươi hai tuổi, quê ở miền Tây, lên đây làm công nhân được hai tháng. Nó ở trọ chung với bốn người khác, tiền phòng một triệu hai một tháng, tiền ăn ba triệu, tiền xe một triệu. Lương cơ bản bảy triệu. Tăng ca mới đủ sống. Không tăng ca thì âm tiền.
"Tú, em ráng. Anh biết em mệt. Anh cũng mệt. Nhưng mà anh chị em mình phải đi cùng nhau. Tui sẽ lên nói chuyện với quản lý. Tui hứa."
Chiều hôm đó, Hùng lên phòng quản lý. Ông quản lý tên Khánh, người miền Bắc, nói giọng nhanh, mắt hay nhìn xuống bàn.
"Hùng ngồi đi. Uống nước không?"
"Dạ không anh."
"Nghe nói tổ em có ý kiến?"
"Dạ. Anh chị em nói tăng ca thêm hai tiếng thì quá sức. Có người nhà xa, có người con nhỏ, có người mang thai. Em xin anh coi lại."
Ông Khánh gõ bút xuống bàn. "Hùng, tôi nói thật. Tôi cũng là công nhân đi lên. Tôi hiểu. Nhưng mà quý này thiếu đơn hàng. Nếu chúng ta không giao đúng hạn, khách hàng cắt hợp đồng. Cắt hợp đồng thì cả xưởng mất việc. Không phải một người, mà là cả nghìn người. Em hiểu không?"
"Dạ em hiểu. Nhưng mà anh cho em hỏi. Nếu tăng ca thêm hai tiếng mà lương tăng ca vẫn tính như cũ, thì anh chị em lấy gì bù vào sức khỏe? Anh coi giùm em, lương cơ bản bảy triệu, tăng ca một tiếng được hai mươi ngàn. Tăng thêm hai tiếng là thêm bốn mươi ngàn một ngày. Một tháng thêm được một triệu hai. Nhưng mà tiền thuốc, tiền khám bệnh, tiền gửi con, cộng lại hơn một triệu hai. Vậy thì tăng ca để làm gì?"
Ông Khánh im lặng. Ông nhìn Hùng, rồi nhìn xuống bàn. "Hùng, em nói đúng. Nhưng mà tôi không quyết được. Tôi chỉ là quản lý xưởng. Tôi phải theo lệnh cấp trên."
"Vậy anh cho em xin gặp cấp trên."
"Cấp trên ở trên thành phố. Một tháng xuống một lần."
"Vậy tháng này cấp trên xuống ngày nào?"
"Ngày hai mươi."
"Hôm nay mười lăm. Còn năm ngày. Em xin anh cho em gặp."
Ông Khánh thở dài. "Được. Tôi sẽ xếp lịch. Nhưng mà Hùng, tôi nói trước. Cấp trên không dễ nói chuyện đâu."
Hùng đứng dậy. "Dạ em biết. Nhưng mà em phải nói."
Tối hôm đó, Hùng về phòng trọ lúc mười một giờ. Vợ Hùng, chị Lan, đang ngồi chờ cơm. Chị để phần cơm trong hộp xốp, đậy kín.
"Anh ăn đi."
Hùng ngồi xuống, mở hộp cơm. Cơm nguội, cá kho, canh cải. Hùng ăn im lặng. Chị Lan ngồi đối diện, tay cầm điện thoại, đang tính tiền.
"Tháng này em tính rồi. Tiền phòng một triệu hai, tiền điện nước ba trăm, tiền ăn bốn triệu, tiền xe một triệu, tiền gửi con về quê hai triệu. Còn dư được một triệu. Anh coi."
"Ừ."
"Anh Hùng, em hỏi thiệt. Mình có kịp đóng tiền nhà không anh?"
Hùng đặt đũa xuống. "Anh đang tính. Còn bốn mươi triệu. Anh sẽ vay thêm."
"Vay ai?"
"Vay chị Hạnh. Chị nói chị có để dành."
"Vay chị Hạnh thì lãi bao nhiêu?"
"Chị nói không lãi. Nhưng mà anh tính trả chị hai triệu một tháng trong hai năm."
Chị Lan im lặng. Rồi chị nói. "Anh Hùng, em không muốn vay. Em sợ."
"Sợ gì?"
"Sợ mình không trả được. Sợ mình mất hết. Sợ con mình không có nhà."
Hùng đứng dậy, đi lại bên cửa sổ. Ngoài kia, khu nhà trọ san sát, đèn vàng vọt, tiếng tivi, tiếng trẻ con khóc, tiếng người nói chuyện. Một khu phố công nhân, ba nghìn người chen chúc trong bốn dãy nhà cấp bốn. Hùng nhìn ra, rồi quay lại.
"Lan, anh hứa. Anh sẽ lo được. Em đừng lo."
Nhưng Hùng biết mình đang nói dối. Anh không biết mình có lo được không. Anh chỉ biết mình phải nói vậy để vợ anh ngủ được.
Sáng hôm sau, Hùng lên xưởng sớm. Ca sáng bắt đầu lúc sáu giờ, nhưng Hùng có mặt từ năm giờ rưỡi. Anh đi một vòng quanh dây chuyền, kiểm tra máy móc. Đến máy ép số bảy, anh đứng lại. Chỗ thằng Tú ngồi hôm qua. Trên nền bê tông vẫn còn vệt dầu loang.
Chị Hạnh đi tới. "Anh Hùng, chị Hoa bên tổ hai nói chị ấy muốn họp. Chị ấy nói có chuyện gấp."
"Chuyện gì?"
"Chị ấy không nói. Nhưng mà chị ấy nói chị ấy sẽ không để công nhân tổ chị ấy tăng ca thêm hai tiếng. Chị ấy nói chị ấy sẽ cho nghỉ."
Hùng đứng im. Anh nhìn ra cửa xưởng. Ngoài kia, trời còn chưa sáng hẳn. Mặt trời chưa lên. Gió thổi vào mang theo mùi cây cỏ, mùi bụi đường, mùi của một ngày mới chưa bắt đầu. Hùng hít một hơi dài. Anh biết mình đang đứng giữa hai làn đạn. Một làn là quản lý, là cấp trên, là đơn hàng, là hợp đồng, là cả nghìn người có thể mất việc. Một làn là công nhân, là thằng Tú, là chị Thủy, là hai chị mang thai bên tổ hai, là vợ anh, là con anh, là giấc mơ có một căn nhà nhỏ ở khu nhà ở xã hội cách đây ba mươi cây số.
Hùng không biết mình sẽ đứng về phía nào. Anh chỉ biết mình phải đứng.
"Chị Hạnh," Hùng nói. "Chị kêu chị Hoa lên phòng họp. Tui sẽ lên đó. Chị nói với anh chị em tổ mình là hôm nay tui sẽ nói chuyện với cấp trên. Tui sẽ không để ai phải gục ở xưởng này."
Chị Hạnh nhìn Hùng. "Anh nói thiệt không?"
"Tui nói thiệt."
Hùng bước ra khỏi xưởng. Điện thoại trong túi rung lên. Tin nhắn từ ngân hàng: "Quý khách còn 45 ngày để hoàn tất đợt thanh toán đầu tiên. Số tiền cần thanh toán: 240.000.000 VNĐ." Hùng đọc tin nhắn, rồi bỏ điện thoại vào túi. Anh đi về phía phòng họp tầng hai. Trên tường, tờ lịch trong phòng trọ vẫn đang đếm ngược. Bốn mươi lăm ngày. Và trong xưởng, sáu mươi hai người công nhân tổ Hùng đang chờ anh.
Phòng họp tầng hai trống trơn. Hùng ngồi xuống chiếc ghế nhựa quen thuộc, hai tay đặt lên mặt bàn. Trên bàn có một xấp giấy photo, bản kế hoạch sản xuất quý này, mấy con số in đậm nằm chễm chệ trên đầu trang. Hùng không đọc. Anh đã đọc đủ nhiều những con số như thế trong suốt mười hai năm làm công nhân. Mỗi con số là một buổi tối không về nhà ăn cơm cùng vợ. Mỗi con số là một đêm thức trắng bên máy ép. Mỗi con số là một người công nhân nào đó gục xuống rồi tự đứng lên, không ai biết.
Chị Hoa lên sau Hùng năm phút. Chị mặc áo bảo hộ xanh, tóc buộc gọn sau gáy, mặt mộc không son phấn. Chị kéo ghế ngồi đối diện Hùng.
"Tổ em sao rồi?"
"Dạ cũng ráng. Nhưng mà em nói thiệt, không ráng nổi lâu."
"Tổ chị cũng vậy. Hai chị mang thai hôm qua nộp đơn xin nghỉ không lương. Chị chưa dám ký."
Hùng im lặng. Anh biết chị Hoa đang nói gì. Ký đơn nghỉ không lương cho hai công nhân mang thai nghĩa là tự tay chị đẩy họ ra khỏi xưởng. Không ký thì hai chị đó phải đứng máy thêm hai tiếng mỗi ngày, bụng bầu tháng thứ bảy, hơi nhựa nóng, tiếng máy ầm ầm. Cả hai cách đều sai. Nhưng chị Hoa buộc phải chọn một cách.
"Chị Hoa, em tính vầy. Mình không ký gì hết. Mình để hai chị đó nghỉ ngơi, mình phân công lại người trong tổ. Ai rảnh đứng thêm, mình chia nhau. Em sẽ nói với quản lý là tổ hai thiếu người, xin bù từ tổ khác."
"Quản lý không bù đâu. Ổng nói thiếu người thì tự xoay."
"Vậy mình xoay. Chị để hai chị đó ngồi khu vực đóng gói, làm nhẹ. Lương vẫn tính. Em sẽ gánh thêm ca của hai chị đó bên tổ em."
Chị Hoa nhìn Hùng một lúc lâu. Rồi chị gật đầu. "Được. Nhưng mà Hùng, em gánh thêm thì em lấy gì gánh chuyện nhà em?"
Hùng không trả lời. Anh đứng dậy, rót một ly nước, uống hết. Nước lạnh, trôi xuống cổ họng, để lại cảm giác trống rỗng.
Tám giờ, cuộc họp bắt đầu. Lần này không có ông giám đốc sản xuất. Chỉ có ông Khánh, quản lý xưởng, ngồi ở đầu bàn, tay cầm điện thoại, mắt nhìn màn hình. Mười hai tổ trưởng ngồi kín hai dãy ghế. Không ai nói chuyện. Tiếng quạt trần kêu vo vo.
Ông Khánh đặt điện thoại xuống. "Anh chị, tôi triệu tập cuộc họp này vì có mấy vấn đề cần thống nhất. Thứ nhất, lịch tăng ca thêm hai tiếng bắt đầu từ thứ hai tuần sau. Thứ hai, chủ nhật tuần này sẽ làm bù cho tuần trước. Thứ ba, ai không đi làm chủ nhật sẽ bị trừ thưởng chuyên cần tháng này."
Cả phòng im lặng. Rồi chị Hoa giơ tay.
"Anh Khánh, em xin hỏi. Chủ nhật tuần này là chủ nhật thứ ba liên tiếp công nhân tụi em đi làm. Anh có biết là công nhân tụi em không có ngày nghỉ nào không?"
"Chị Hoa, tôi biết. Nhưng mà đơn hàng gấp."
"Đơn hàng gấp thì gấp một hai tuần. Đằng này ba tuần liên tiếp. Anh coi giùm em, công nhân em có người đi về hết hai tiếng. Sáng năm giờ dậy, tối mười một giờ về tới nhà. Ngủ được bốn tiếng. Anh nói coi có ai chịu nổi?"
"Chị Hoa, tôi hiểu. Nhưng mà..."
"Nhưng mà anh không quyết được. Em biết. Anh chỉ truyền đạt lại. Em nghe câu đó rồi." Chị Hoa nói, giọng vẫn bình tĩnh nhưng tay chị nắm chặt lại trên bàn.
Ông Khánh im. Ông nhìn quanh phòng. Mười hai tổ trưởng, không ai nói gì. Rồi ông nhìn Hùng.
"Hùng, tổ em sao?"
Hùng ngồi thẳng lên. Anh cảm nhận được mười một cặp mắt đổ về phía mình. Anh biết mình đang đứng ở giữa. Bên trái là ông Khánh, là cấp trên, là những con số, là hợp đồng, là cả nghìn người có thể mất việc. Bên phải là chị Hoa, là thằng Tú, là hai chị mang thai, là sáu mươi hai người công nhân đang chờ anh ở xưởng.
"Dạ anh Khánh. Em có ý kiến."
"Nói đi."
"Em xin anh cho em gặp cấp trên ngày hai mươi. Em có mấy đề xuất. Thứ nhất, tăng ca thêm hai tiếng thì lương tăng ca phải tăng thêm ba mươi phần trăm. Thứ hai, chủ nhật làm thì phải có ngày nghỉ bù trong tuần. Thứ ba, công nhân mang thai trên sáu tháng được miễn tăng ca, lương vẫn tính đủ. Thứ tư, công nhân mới thử việc không bị trừ thưởng chuyên cần nếu nghỉ một ngày vì lý do sức khỏe."
Cả phòng im lặng. Rồi tiếng xì xào nổi lên. Anh Dũng, tổ trưởng tổ năm, gật đầu. Chị Hoa nhìn Hùng, mắt sáng lên. Mấy tổ trưởng khác cũng gật gù.
Ông Khánh gõ bút xuống bàn. "Hùng, em nói hay lắm. Nhưng mà em biết cấp trên không dễ nói chuyện. Em đưa ra bốn đề xuất, cấp trên gật đầu được một cái là may lắm rồi."
"Vậy thì em xin gặp để trình bày. Anh cho em mười lăm phút. Em không xin gì hơn."
Ông Khánh thở dài. Ông nhìn Hùng, rồi nhìn chị Hoa, rồi nhìn cả phòng. "Được. Tôi sẽ xếp lịch. Nhưng mà Hùng, tôi nói trước. Nếu cấp trên không đồng ý, em phải về thông báo lại cho công nhân. Em phải chịu trách nhiệm."
"Dạ em biết."
Cuộc họp tan. Hùng đi ra hành lang. Chị Hoa đi theo.
"Hùng, em nói hay lắm. Nhưng mà chị lo."
"Lo gì chị?"
"Lo là em đứng giữa. Cấp trên không ưa em, công nhân cũng không ưa em. Em thành người xấu cả hai bên."
Hùng cười. Cười mệt. "Chị Hoa, em đứng giữa lâu rồi. Em quen rồi."
Hùng về xưởng. Ca chiều đã bắt đầu. Sáu mươi hai người công nhân tổ Hùng đang đứng máy. Hùng đi một vòng, nhìn từng người. Chị Thủy đứng máy may, tay thoăn thoắt, mắt nhìn xuống. Anh Bình đứng máy ép, mồ hôi ướt lưng áo. Thằng Tú đứng máy số bảy, mặt vẫn còn non choẹt, nhưng tay đã nhanh hơn hôm qua.
Hùng đứng cạnh thằng Tú. "Tú, hôm nay sao?"
"Dạ đỡ hơn anh. Em ngủ được năm tiếng."
"Ừ. Ráng. Anh đang lo cho tụi em."
Thằng Tú nhìn Hùng. "Anh Hùng, em nghe nói anh xin gặp cấp trên. Anh nói thiệt hả?"
"Thiệt."
"Vậy anh nói giùm em. Em không cần tăng lương. Em chỉ cần một ngày nghỉ. Một ngày thôi. Để em ngủ một giấc cho đã. Để em gọi điện về quê thăm mẹ em. Mẹ em bệnh, em không có thời gian gọi."
Hùng đặt tay lên vai thằng Tú. "Anh hứa. Anh sẽ nói."
Tối hôm đó, Hùng về phòng trọ lúc mười một giờ rưỡi. Chị Lan đã ngủ. Trên bàn có hộp cơm đậy kín, bên cạnh là tờ giấy ghi chú: "Anh ăn rồi ngủ sớm. Mai em đi làm ca sáng." Hùng ngồi xuống, mở hộp cơm. Cơm nguội, cá kho, canh cải. Anh ăn một mình trong im lặng. Rồi anh lấy điện thoại, bấm số chị Hạnh.
"Chị Hạnh hả? Em Hùng đây."
"Hùng hả? Khuya rồi sao chưa ngủ?"
"Dạ em có chuyện muốn nói. Chị cho em vay bốn mươi triệu. Em trả chị hai triệu một tháng trong hai năm. Em hứa."
Đầu dây bên kia im lặng một lúc. Rồi chị Hạnh nói. "Hùng, chị có tiền. Chị cho em vay. Nhưng mà chị hỏi thiệt. Em có chắc em trả được không?"
"Em chắc. Em sẽ làm thêm. Em sẽ tăng ca. Em sẽ..."
"Hùng." Chị Hạnh cắt ngang. "Em đang tăng ca mười hai tiếng một ngày rồi. Em làm thêm nữa là em gục. Chị không cho em vay nếu em nói vậy."
Hùng im. Anh nhìn ra cửa sổ. Ngoài kia, khu nhà trọ vẫn sáng đèn. Tiếng tivi, tiếng trẻ con khóc, tiếng người nói chuyện. Một khu phố công nhân, ba nghìn người, không ai ngủ sớm.
"Chị Hạnh, em hết cách rồi. Còn bốn mươi lăm ngày nữa em phải đóng tiền nhà. Em không đóng là em mất suất. Em chờ suất này hai năm rồi."
Chị Hạnh thở dài. "Được. Chị cho em vay. Nhưng mà Hùng, em nghe chị nói. Em đừng có gục. Em gục là vợ em, con em, cả tổ em đều gục theo. Em hiểu không?"
"Dạ em hiểu."
Hùng cúp máy. Anh ngồi im rất lâu. Rồi anh đứng dậy, đi lại bên cửa sổ. Trên tường, tờ lịch vẫn đang đếm ngược. Bốn mươi lăm ngày. Hùng lấy bút, gạch thêm một ngày. Còn bốn mươi bốn.
Ngày hai mươi đến. Hùng dậy từ bốn giờ sáng. Anh mặc áo sơ mi trắng, cái áo duy nhất anh có, ủi phẳng từ tối qua. Anh đi giày thể thao, đôi giày cũ nhưng đã chùi sạch. Hùng nhìn mình trong gương. Một người đàn ông ba mươi bảy tuổi, tóc đã lấm tấm bạc, mắt thâm quầng, vai hơi xuôi. Anh không giống một người đi đàm phán. Anh giống một công nhân đi xin việc.
Nhưng Hùng không có lựa chọn.
Tám giờ, Hùng có mặt ở phòng họp tầng ba. Phòng họp lớn hơn, có máy lạnh, có bàn gỗ, có mười lăm cái ghế da. Ông Khánh đã ngồi đó. Cạnh ông là một người đàn ông mặc áo vest xám, tóc chải gọn, đeo kính gọng vàng. Ông ta đang đọc xấp giấy trên tay.
Ông Khánh đứng dậy. "Hùng, đây là anh Tuấn, giám đốc vận hành khu vực. Anh Tuấn, đây là Hùng, tổ trưởng công đoàn tổ một."
Hùng cúi đầu. "Dạ em chào anh."
Anh Tuấn gật đầu, không đứng dậy. "Ngồi đi."
Hùng ngồi xuống đối diện. Anh đặt hai tay lên đùi. Anh cảm nhận được mồ hôi đang túa ra ở lưng áo. Máy lạnh chạy êm, nhiệt độ dễ chịu, nhưng Hùng thấy nóng.
Anh Tuấn đặt xấp giấy xuống. "Hùng, tôi nghe anh Khánh nói em có đề xuất. Em nói đi. Tôi cho em mười lăm phút."
Hùng hít một hơi. Anh lấy từ trong túi ra một tờ giấy. Trên đó, anh đã ghi bốn đề xuất bằng chữ in hoa, nắn nót từng chữ.
"Dạ anh Tuấn, em xin trình bày. Thứ nhất, tăng ca thêm hai tiếng thì lương tăng ca xin tăng thêm ba mươi phần trăm. Hiện tại một tiếng tăng ca là hai mươi ngàn, tăng thêm ba mươi phần trăm là hai mươi sáu ngàn. Một ngày thêm hai tiếng là thêm năm mươi hai ngàn. Một tháng thêm được một triệu năm trăm sáu mươi ngàn. Số tiền này đủ để công nhân trả tiền gửi con, tiền thuốc, tiền xe."
Anh Tuấn gõ ngón tay lên bàn. "Tiếp."
"Thứ hai, chủ nhật làm thì xin có ngày nghỉ bù trong tuần. Công nhân làm chủ nhật tuần này thì được nghỉ một ngày trong tuần sau. Không trừ lương, không trừ thưởng."
"Tiếp."
"Thứ ba, công nhân mang thai trên sáu tháng xin được miễn tăng ca. Lương vẫn tính đủ. Tổ hai hiện có hai chị mang thai tháng thứ bảy. Hai chị đó mà đứng máy thêm hai tiếng nữa thì nguy hiểm cho cả mẹ và con."
"Tiếp."
"Thứ tư, công nhân mới thử việc xin không bị trừ thưởng chuyên cần nếu nghỉ một ngày vì lý do sức khỏe. Tổ em có thằng Tú, mới vô hai tháng, quê miền Tây, ở trọ một mình. Nó đứng máy mười bốn tiếng hôm trước, gục tại chỗ. Em phải dắt ra ngoài. Nếu nó nghỉ một ngày, nó mất thưởng chuyên cần, mất luôn tháng lương thử việc. Nó không dám nghỉ. Nó cứ đứng. Đứng tới gục thì thôi."
Hùng dừng lại. Anh nhìn anh Tuấn. Anh Tuấn nhìn lại Hùng. Không ai nói gì trong mấy giây. Tiếng máy lạnh kêu vo vo.
Anh Tuấn cầm xấp giấy lên, lật vài trang. "Hùng, em nói hay. Em chuẩn bị kỹ. Nhưng mà em biết tình hình công ty không?"
"Dạ em biết. Quý này thiếu đơn hàng. Khách hàng ép giá. Nếu không giao đúng hạn, khách cắt hợp đồng. Cắt hợp đồng thì cả xưởng mất việc."
"Vậy em hiểu rồi. Nếu tôi tăng lương tăng ca thêm ba mươi phần trăm, chi phí sản xuất tăng. Chi phí tăng thì giá thành tăng. Giá thành tăng thì khách không mua. Khách không mua thì không có đơn hàng. Không có đơn hàng thì không có việc làm. Em hiểu không?"
"Dạ em hiểu. Nhưng mà anh Tuấn, em xin hỏi. Nếu công nhân gục, ai làm ra sản phẩm? Nếu công nhân bệnh, ai đứng máy? Nếu công nhân nghỉ, ai giao hàng đúng hạn? Anh tính chi phí sản xuất, nhưng anh có tính chi phí sức khỏe công nhân không?"
Anh Tuấn im lặng. Ông đặt xấp giấy xuống. Ông nhìn Hùng, lần này nhìn thẳng.
"Hùng, em là tổ trưởng công đoàn. Em phải đứng về phía công nhân. Tôi hiểu. Nhưng mà em cũng là tổ trưởng sản xuất. Em phải đảm bảo sản lượng. Em đứng giữa hai bên. Em biết không?"
"Dạ em biết. Em đứng giữa hai làn đạn. Một làn là anh, là cấp trên, là đơn hàng. Một làn là công nhân, là thằng Tú, là hai chị mang thai. Em đứng giữa. Nhưng mà anh Tuấn, em xin nói thiệt. Em đứng giữa không phải để chọn bên nào. Em đứng giữa để tìm cách cho cả hai bên cùng sống."
Anh Tuấn im lặng rất lâu. Ông đứng dậy, đi lại bên cửa sổ. Ngoài kia, khu công nghiệp trải dài, hàng trăm nhà xưởng, hàng nghìn công nhân đang đứng máy. Ông nhìn ra, rồi quay lại.
"Hùng, tôi không hứa gì. Nhưng mà tôi sẽ xem xét. Đề xuất của em tôi sẽ trình lên ban giám đốc. Em về chờ."
"Dạ. Em cảm ơn anh."
Hùng đứng dậy, cúi đầu, rồi đi ra. Anh Khánh đi theo sau. Ra tới hành lang, ông Khánh vỗ vai Hùng.
"Hùng, em nói hay lắm. Nhưng mà chị Hoa nói đúng. Em đứng giữa. Cấp trên không ưa em, công nhân cũng không ưa em."
Hùng cười. "Dạ em biết. Nhưng mà em phải đứng."
Hùng về xưởng. Ca chiều đã bắt đầu. Sáu mươi hai người công nhân tổ Hùng đang đứng máy. Hùng đi một vòng, nhìn từng người. Rồi anh đứng trước mặt cả tổ.
"Anh chị em, tui mới gặp cấp trên. Tui có bốn đề xuất. Tui không hứa gì. Nhưng mà tui nói thiệt, tui sẽ đấu tranh tới cùng. Anh chị em ráng. Tui biết ai cũng mệt. Tui cũng mệt. Nhưng mà mình phải đi cùng nhau."
Cả tổ im lặng. Rồi chị Thủy nói. "Anh Hùng, em tin anh."
Rồi anh Bình nói. "Dạ em tin anh."
Rồi thằng Tú nói. "Anh Hùng, em tin anh."
Rồi cả tổ nói. "Tụi em tin anh."
Hùng đứng đó, mắt cay cay. Anh không khóc. Anh không bao giờ khóc trước công nhân. Nhưng mà anh cảm nhận được điều gì đó ấm áp trong lồng ngực. Điều gì đó mà anh không có tên.
Một tuần sau, Hùng nhận được thông báo từ phòng nhân sự. Ban giám đốc đồng ý hai trong bốn đề xuất. Thứ nhất, công nhân mang thai trên sáu tháng được miễn tăng ca, lương vẫn tính đủ. Thứ hai, công nhân mới thử việc không bị trừ thưởng chuyên cần nếu nghỉ một ngày vì lý do sức khỏe. Hai đề xuất còn lại, tăng lương tăng ca và nghỉ bù chủ nhật, sẽ được xem xét vào quý sau.
Hùng đọc thông báo, rồi đọc lại. Anh biết đây không phải là thắng lợi hoàn toàn. Anh biết công nhân vẫn phải tăng ca thêm hai tiếng. Anh biết chủ nhật vẫn phải đi làm. Nhưng mà hai chị mang thai bên tổ hai sẽ được nghỉ ngơi. Và thằng Tú sẽ không bị trừ thưởng nếu nó gục.
Hùng gấp tờ thông báo, bỏ vào túi. Anh đi ra xưởng. Ngoài kia, trời đã sáng. Mặt trời lên, chiếu qua cửa xưởng, hắt xuống nền bê tông. Hùng đứng ở cửa, nhìn ra ngoài. Anh hít một hơi dài. Gió thổi vào mặt, mát rượi.
Hùng lấy điện thoại ra. Tin nhắn từ ngân hàng: "Quý khách còn 37 ngày để hoàn tất đợt thanh toán đầu tiên. Số tiền cần thanh toán: 240.000.000 VNĐ." Hùng đọc tin nhắn, rồi bỏ điện thoại vào túi. Anh biết mình vẫn còn thiếu bốn mươi triệu. Anh biết mình vẫn phải vay chị Hạnh. Anh biết mình vẫn phải trả nợ trong hai năm.
Nhưng mà anh cũng biết một điều khác. Anh biết mình đã đứng giữa hai làn đạn, và anh đã không gục. Anh đã đứng thẳng. Anh đã nói. Anh đã làm. Và anh đã thắng một chút, nhỏ thôi, nhưng đủ để sáu mươi hai người công nhân tổ Hùng có thêm một chút hy vọng.
Hùng quay vào xưởng. Sáu mươi hai người công nhân đang chờ anh. Hùng bước vào, đi về phía dây chuyền số hai. Anh đứng cạnh thằng Tú, nhìn nó đứng máy. Thằng Tú đứng thẳng hơn hôm qua. Tay nó nhanh hơn. Mắt nó sáng hơn.
"Tú, hôm nay sao?"
"Dạ đỡ hơn anh. Em ngủ được sáu tiếng."
"Ừ. Ráng. Anh đang lo cho tụi em."
Thằng Tú nhìn Hùng. "Anh Hùng, em nghe nói cấp trên đồng ý cho hai chị mang thai nghỉ. Anh nói thiệt hả?"
"Thiệt."
"Vậy là anh thắng rồi."
Hùng cười. "Chưa thắng. Mới thắng một chút. Còn phải đấu tranh dài."
"Nhưng mà anh thắng một chút là tụi em có hy vọng. Anh Hùng, em cảm ơn anh."
Hùng đặt tay lên vai thằng Tú. "Tú, em không cần cảm ơn anh. Em chỉ cần đứng vững. Em đứng vững là anh vui rồi."
Hùng đi tiếp vòng quanh xưởng. Anh nhìn từng người công nhân. Chị Thủy đang đứng máy may, tay thoăn thoắt. Anh Bình đang đứng máy ép, mồ hôi ướt lưng áo. Hai chị mang thai bên tổ hai đang ngồi khu vực đóng gói, làm nhẹ, mặt đỡ căng thẳng hơn. Chị Hoa đang đứng ở đầu dây chuyền, gật đầu chào Hùng.
Hùng gật đầu lại. Rồi anh đi ra cửa xưởng, đứng nhìn ra ngoài.Trời đã hửng sáng hẳn. Ánh nắng đầu ngày hắt qua khe cửa sắt, rơi xuống nền xi măng thành một vệt dài vàng nhạt. Hùng đứng đó một lúc lâu, tay đút túi quần, mắt nhìn ra con đường khu công nghiệp. Xe tải chở hàng đã bắt đầu chạy, tiếng động cơ ì ạch, tiếng kèn thỉnh thoảng vang lên. Một ngày mới bắt đầu, không chờ ai.
Chị Hạnh đi ra, đứng cạnh Hùng. Hai người im lặng một hồi. Rồi chị nói, giọng nhỏ.
"Anh Hùng, em nghe nói anh còn thiếu tiền mua nhà."
Hùng không quay lại. "Chị nghe ai nói?"
"Chị Lan nói với em hôm qua. Chị ấy nói anh định vay em."
"Ừ. Anh tính vay chị bốn mươi triệu. Trả trong hai năm, mỗi tháng hai triệu."
Chị Hạnh gật đầu. "Em có. Anh cần thì em đưa. Không lãi. Nhưng mà em nói trước, em không giục. Anh trả được tháng nào thì trả."
Hùng quay lại nhìn chị. Chị Hạnh hơn Hùng bốn tuổi, làm ở xưởng này mười hai năm. Chồng chị mất trong một tai nạn xe máy cách đây năm năm. Chị ở một mình, nuôi con gái đang học lớp mười hai. Tiền để dành của chị, Hùng biết, là tiền chị dành dụm từng tháng, từng năm, để dành cho con chị vào đại học.
"Chị Hạnh, tiền đó chị để dành cho cháu."
"Cháu còn một năm nữa mới thi. Em xoay được. Anh cần thì lấy."
Hùng im lặng. Anh nhìn chị Hạnh, rồi nhìn ra đường. Anh biết chị Hạnh nói thật. Chị là người như vậy, từ ngày Hùng mới vào xưởng, chị đã chỉ cho anh cách đứng máy, cách kiểm hàng, cách nói chuyện với quản lý. Chị không nói nhiều, nhưng việc gì cần là chị có mặt.
"Để anh tính lại. Anh chưa muốn vay."
"Anh đừng ngại. Mình là công nhân với nhau. Giúp nhau lúc khó."
Hùng gật đầu, không nói gì thêm. Anh đi vào xưởng, bắt đầu ca sáng. Buổi sáng hôm đó, dây chuyền chạy bình thường, không ai nói chuyện nhiều. Ai cũng biết chiều nay có họp. Ai cũng biết Hùng sẽ nói gì. Và ai cũng biết cấp trên sẽ trả lời ra sao, hoặc ít nhất là họ nghĩ vậy.
Trưa, Hùng ăn cơm hộp ở khu vực nghỉ. Anh ngồi một mình, không nói chuyện với ai. Thằng Tú ngồi cách đó hai cái bàn, nhìn Hùng, rồi cúi xuống ăn. Anh Bình đi ngang, vỗ vai Hùng.
"Anh Hùng, chiều nay em đứng về phía anh."
"Anh Bình, em cứ làm việc của em. Để tui nói."
"Không. Em muốn nói. Em có ý kiến."
Hùng nhìn anh Bình. Anh Bình ba mươi lăm tuổi, làm ở xưởng tám năm, có hai con. Vợ anh làm ở xưởng may bên cạnh. Nhà anh thuê trọ cách xưởng ba cây số. Anh là người ít nói, nhưng ai trong tổ cũng biết anh là người cứng cỏi.
"Được. Chiều nay em nói. Nhưng em nói bình tĩnh."
"Em biết."
Một giờ rưỡi, cả tổ Hùng có mặt ở phòng họp tầng hai. Phòng họp chật, mười hai cái ghế nhưng có đến ba mươi người đứng. Cấp trên từ thành phố đến, một người đàn ông khoảng năm mươi tuổi, mặc áo vest, tên Tuấn. Ông ngồi ở đầu bàn, bên cạnh là ông Khánh và một thư ký trẻ đang mở laptop.
Hùng đứng lên. "Dạ thưa anh Tuấn, em là Hùng, tổ trưởng tổ bốn. Em xin phép nói ngắn gọn."
Ông Tuấn gật đầu. "Nói đi."
"Quý này xưởng tăng ca thêm hai tiếng mỗi ngày, kể cả chủ nhật. Anh chị em trong tổ em đồng ý làm, nhưng có mấy vấn đề. Thứ nhất, lương tăng ca vẫn tính như cũ, hai mươi ngàn một tiếng. Trong khi đó, giá cả sinh hoạt tăng, tiền trọ tăng, tiền ăn tăng. Tăng ca thêm hai tiếng mà lương không tăng thì anh chị em không đủ sống. Thứ hai, có người nhà xa, có người con nhỏ, có người mang thai. Tăng ca bảy ngày một tuần thì không ai chịu nổi. Em xin anh cho anh chị em có một ngày nghỉ luân phiên trong tuần, và tăng lương tăng ca lên ba mươi ngàn một tiếng."
Ông Tuấn nghe xong, im lặng một lúc. Ông nhìn Hùng, rồi nhìn ông Khánh, rồi nhìn cả phòng.
"Hùng, tôi hỏi em. Em có biết quý này xưởng thiếu bao nhiêu đơn hàng không?"
"Dạ em không biết con số cụ thể. Nhưng em biết xưởng đang khó khăn."
"Đúng. Xưởng đang khó. Khách hàng ép giá, ép tiến độ. Nếu chúng ta không giao đúng hạn, họ cắt hợp đồng. Cắt hợp đồng thì cả xưởng mất việc. Em hiểu không?"
"Dạ em hiểu. Nhưng mà anh cho em hỏi. Nếu anh chị em gục ở xưởng này, thì xưởng cũng mất người. Mất người thì cũng không giao được hàng. Vậy thì mình phải tính sao cho anh chị em đủ sức làm. Tăng ca thêm hai tiếng mà không tăng lương, không có ngày nghỉ, thì em sợ không ai trụ được hết quý."
Ông Tuấn gõ ngón tay xuống bàn. "Em nói cũng có lý. Nhưng mà tăng lương tăng ca thì tôi phải xin ý kiến ban giám đốc. Tôi không quyết được ngay."
"Vậy anh cho em xin một cái hẹn. Anh chị em em sẽ làm tiếp, nhưng mà em xin anh có câu trả lời trong tuần này. Nếu không có câu trả lời, em sợ anh chị em tự nghỉ. Không phải em kêu họ nghỉ. Nhưng mà sức khỏe họ, em không giữ được."
Ông Tuấn nhìn Hùng một lúc lâu. Rồi ông nói. "Được. Tôi sẽ trả lời trong tuần này. Còn chuyện ngày nghỉ luân phiên, tôi đồng ý. Mỗi tổ được chọn một ngày trong tuần để nghỉ luân phiên, nhưng phải đảm bảo sản lượng. Anh chị em tự sắp xếp."
Cả phòng xì xào. Chị Hoa giơ tay. "Dạ anh cho em hỏi. Ngày nghỉ luân phiên đó có tính lương không?"
"Không tính lương. Nhưng không bị trừ thưởng chuyên cần."
Chị Hoa gật đầu. "Dạ em hiểu."
Hùng ngồi xuống. Anh biết mình chưa đạt được hết những gì mình muốn. Nhưng anh cũng biết mình đã đạt được một phần. Một ngày nghỉ luân phiên. Không bị trừ thưởng. Đó là một bước.
Họp xong, Hùng đi xuống cầu thang. Ông Khánh đi theo, vỗ vai Hùng.
"Hùng, em nói cứng quá."
"Dạ em biết. Nhưng mà em phải nói."
"Ừ. Tôi hiểu. Nhưng mà em coi chừng. Cấp trên không thích người cứng."
"Em biết. Nhưng mà em không còn cách nào khác."
Ông Khánh thở dài, rồi đi về phòng làm việc. Hùng đứng ở chân cầu thang, nhìn ra xưởng. Ca chiều đã bắt đầu. Tiếng máy chạy đều đều, tiếng người nói chuyện, tiếng còi báo. Một ngày làm việc nữa lại bắt đầu.
Chiều hôm đó, Hùng về phòng trọ sớm hơn mọi khi. Anh về lúc tám giờ tối, vì ca chiều hôm nay kết thúc sớm hơn một tiếng. Chị Lan đang ngồi ở bàn, trước mặt là một xấp giấy tờ. Chị ngẩng lên khi Hùng mở cửa.
"Anh về rồi. Em đang tính tiền."
Hùng ngồi xuống cạnh vợ. "Sao?"
"Em tính lại hết rồi. Nếu anh vay chị Hạnh bốn mươi triệu, mỗi tháng trả hai triệu, thì trong hai năm mình trả hết. Nhưng mà trong hai năm đó, mình không để dành được gì. Nếu có chuyện gì, mình không có tiền."
"Anh biết."
"Nhưng mà nếu không vay, mình không kịp đóng tiền nhà. Mất suất mua nhà ở xã hội. Mình chờ ba năm mới có suất. Ba năm nữa, con mình đã lớn. Mình không có nhà."
Hùng im lặng. Anh nhìn xấp giấy tờ trên bàn. Những con số, những dòng chữ, những phép tính. Vợ anh đã tính đi tính lại hàng chục lần. Và lần nào cũng ra một kết quả: thiếu.
"Lan, anh quyết rồi. Anh sẽ vay chị Hạnh. Mình mua nhà."
Chị Lan nhìn Hùng. Mắt chị đỏ. "Anh Hùng, em sợ lắm."
"Anh biết. Nhưng mà mình phải liều. Không liều thì không bao giờ có nhà."
Chị Lan gật đầu, không nói gì thêm. Chị đứng dậy, đi vào bếp, mang ra hai tô mì gói. Hai vợ chồng ngồi ăn, không nói chuyện. Ngoài kia, khu nhà trọ vẫn ồn ào, tiếng tivi, tiếng trẻ con, tiếng người nói chuyện. Một khu phố công nhân, ba nghìn người, mỗi người một câu chuyện, một nỗi lo, một giấc mơ.
Sáng hôm sau, Hùng đến xưởng sớm. Anh lên phòng chị Hạnh, đưa chị tờ giấy vay tiền.
"Chị Hạnh, em vay chị bốn mươi triệu. Em trả chị hai triệu một tháng trong hai năm. Đây là giấy em viết."
Chị Hạnh cầm tờ giấy, đọc qua, rồi gấp lại. "Anh Hùng, em không cần giấy. Em tin anh."
"Chị cứ giữ. Mình làm ăn với nhau, phải rõ ràng."
Chị Hạnh gật đầu, cất tờ giấy vào túi áo. Rồi chị nói. "Anh Hùng, em nghe nói cấp trên đồng ý cho ngày nghỉ luân phiên. Anh nói được."
"Dạ. Nhưng mà còn chuyện lương tăng ca. Em chưa đạt."
"Từ từ. Mình đi từng bước."
Hùng gật đầu. Anh đứng dậy, đi xuống xưởng. Ca sáng bắt đầu. Hôm nay là ngày đầu tiên tổ Hùng có ngày nghỉ luân phiên. Chị Thủy nghỉ buổi sáng, thằng Tú nghỉ buổi chiều. Anh Bình nghỉ ngày mai. Ai cũng vui, dù chỉ là một buổi. Một buổi nghỉ, với công nhân, là một buổi để ngủ, để gặp con, để đi chợ, để làm những việc mà cả tuần không làm được.
Chiều hôm đó, Hùng đi một vòng quanh xưởng. Anh đứng ở cuối dây chuyền, nhìn cả tổ. Sáu mươi hai người, mỗi người một gương mặt, một số phận. Chị Hạnh đang kiểm hàng. Anh Bình đang đứng máy ép. Thằng Tú đang chạy máy may, tay nhanh hơn hôm trước. Hai chị mang thai bên tổ hai đang ngồi khu vực đóng gói, làm nhẹ, mặt đỡ căng thẳng hơn.
Hùng nhìn ra cửa xưởng. Ngoài kia, trời đã tối. Đèn đường vàng vọt, hàng cây im lìm. Xe tải chở hàng đã ngừng chạy. Khu công nghiệp chìm vào im lặng, chỉ còn tiếng máy chạy trong xưởng. Hùng hít một hơi dài. Anh biết mình đang đứng giữa hai làn đạn. Một làn là quản lý, là cấp trên, là đơn hàng, là hợp đồng, là cả nghìn người có thể mất việc. Một làn là công nhân, là thằng Tú, là chị Thủy, là hai chị mang thai bên tổ hai, là vợ anh, là con anh, là giấc mơ có một căn nhà nhỏ ở khu nhà ở xã hội cách đây ba mươi cây số.
Nhưng hôm nay, Hùng biết mình đã làm được một việc. Anh đã đứng giữa hai làn đạn, và anh không gục. Anh không thắng hoàn toàn, nhưng anh không thua. Anh đã đấu tranh cho công nhân, và anh đã giữ được việc làm cho họ. Anh đã đấu tranh cho gia đình, và anh đã giữ được giấc mơ có một căn nhà.
Hùng đi ra khỏi xưởng. Điện thoại trong túi rung lên. Tin nhắn từ ngân hàng: "Quý khách còn 44 ngày để hoàn tất đợt thanh toán đầu tiên. Số tiền cần thanh toán: 240.000.000 VNĐ." Hùng đọc tin nhắn, rồi bỏ điện thoại vào túi. Anh biết mình còn bốn mươi bốn ngày. Anh biết mình còn thiếu bốn mươi triệu. Anh biết mình sẽ vay chị Hạnh. Và anh biết mình sẽ trả.
Hùng đi về phía nhà xe. Trên đường, anh gặp thằng Tú. Thằng Tú đang đứng chờ xe đưa đón công nhân. Nó thấy Hùng, chạy tới.
"Anh Hùng, em nghe nói anh vay tiền mua nhà. Anh thiếu bao nhiêu?"
"Sao em hỏi?"
"Em có một triệu. Em để dành được một triệu. Anh cần thì em cho anh vay."
Hùng nhìn thằng Tú. Một triệu. Với thằng Tú, một triệu là tiền ăn cả tháng. Là tiền gửi về quê cho mẹ. Là tiền để dành sau bao nhiêu ngày đứng máy.
"Tú, em giữ đi. Anh không cần."
"Anh Hùng, em muốn giúp. Anh giúp tụi em nhiều rồi."
Hùng đặt tay lên vai thằng Tú. "Tú, em giữ tiền đó. Em gửi về cho mẹ em. Anh cần em giúp một việc khác."
"Việc gì anh?"
"Em đứng vững. Em làm việc tốt. Em không bỏ xưởng. Đó là em giúp anh rồi."
Thằng Tú nhìn Hùng, rồi gật đầu. "Em hứa. Em không bỏ."
Xe đưa đón công nhân tới. Hùng và thằng Tú lên xe. Xe lăn bánh, chạy qua cổng khu công nghiệp, qua những con đường vắng, qua những dãy nhà trọ san sát. Hùng ngồi băng ghế cuối, nhìn ra cửa sổ. Anh nghĩ về ngày mai. Ngày mai, anh sẽ lên phòng quản lý, hỏi ông Khánh về câu trả lời của cấp trên. Ngày mai, anh sẽ tiếp tục đấu tranh cho công nhân. Ngày mai, anh sẽ tiếp tục lo cho gia đình. Ngày mai, anh sẽ tiếp tục đứng giữa hai làn đạn.
Nhưng hôm nay, Hùng biết mình đã làm được một việc. Anh đã đứng vững. Và anh biết, dù khó khăn đến đâu, anh sẽ không gục. Bởi vì phía sau anh, có sáu mươi hai người công nhân. Có vợ anh. Có con anh. Có giấc mơ về một căn nhà nhỏ. Và phía trước anh, có một ngày mai, dù chưa biết ra sao, nhưng anh sẽ bước tới.
Xe dừng ở khu nhà trọ. Hùng xuống xe, đi về phòng. Chị Lan đang đứng ở cửa, chờ anh. Chị cầm một tô mì nóng.
"Anh ăn đi. Em mới nấu."
Hùng ngồi xuống, cầm tô mì. Anh ăn một miếng. Nóng. Mặn. Ngon. Anh ngẩng lên nhìn vợ. Chị Lan đang nhìn anh, mắt đỏ, nhưng môi chị cười.
"Anh Hùng, mình sẽ có nhà, phải không anh?"
Hùng gật đầu. "Ừ. Mình sẽ có nhà."
Ngoài kia, khu nhà trọ vẫn ồn ào. Tiếng tivi, tiếng trẻ con, tiếng người nói chuyện. Một khu phố công nhân, ba nghìn người, mỗi người một câu chuyện, một nỗi lo, một giấc mơ. Và trong một căn phòng ba mét vuông, một người công nhân tên Hùng đang ăn tô mì nóng, bên cạnh vợ anh, và anh biết, dù ngày mai có ra sao, anh sẽ vẫn đứng. Bởi vì anh là tổ trưởng công đoàn. Bởi vì anh là chồng. Bởi vì anh là cha. Bởi vì anh là một người công nhân, và anh không bao giờ gục.
Nội dung thuộc bản quyền © TruyệnCủaAI. Nghiêm cấm sao chép, đăng tải lại hoặc phân phối dưới mọi hình thức khi chưa được phép.
Chương 10 →