Sáng hôm ấy, Hà Nội vẫn là Hà Nội, vẫn ồn ào và vội vã như dòng máu chảy trong huyết quản của một gã khổng lồ không bao giờ ngủ. Nhưng với tôi, Minh Đức, mọi thứ dường như chậm lại, hay đúng hơn là bị bóp méo, kéo giãn ra thành những khoảnh khắc vô nghĩa. Tôi thức dậy không phải vì tiếng chuông báo thức, mà vì cái cảm giác trống rỗng quen thuộc, nó cứ lẩn quẩn như một con mèo hoang trong căn phòng thuê tồi tàn này.

Nhìn qua khung cửa sổ, tôi thấy những tia nắng yếu ớt cố gắng len lỏi qua làn sương mờ đục của buổi sớm. Chúng va vào những tòa nhà cao tầng, những biển quảng cáo nhấp nháy, rồi tan biến như những ước mơ dở dang. Cái cảm giác "mệt mỏi" mà VERA, cô bạn AI của tôi, đang cố gắng định nghĩa bằng hàng triệu terabyte dữ liệu, tôi lại nếm trải nó mỗi ngày, không phải qua các thuật toán phức tạp mà qua từng thớ thịt, từng nhịp đập của trái tim mình.

Tôi đã có tất cả những gì người ta định nghĩa là thành công: triệu view, hàng trăm ngàn lượt thích, và một vị trí "đáng mơ ước" trong công ty AI hàng đầu. Nhưng lạ thay, nó cứ như một lớp vỏ bọc bằng kính, nhìn xuyên thấu được mọi thứ, chạm vào được mọi thứ, nhưng lại không thể cảm nhận được bất cứ điều gì thật sự thuộc về mình. Tôi thèm cái cảm giác được vấp ngã, được tự mình đứng dậy, được tự mình tìm kiếm, như cái thời còn là thằng nhóc mười chín tuổi với chiếc điện thoại cùi bắp, chật vật dựng từng đoạn vlog nhỏ xíu, hồn nhiên kể về những câu chuyện vụn vặt bên hè phố.

Mấy tháng nay, cuộc sống của tôi như một cỗ máy đã được lập trình sẵn. Sáng thức dậy, kiểm tra các chỉ số tương tác, tối về lại xem những báo cáo phân tích từ AI. Tôi là người "kiểm soát chất lượng", nhưng thực ra tôi chỉ là một cái loa, một cái bóng mờ nhạt đứng sau ánh đèn sân khấu chói lọi của những thuật toán. Cái "triệu view" ấy, nó là của AI, không phải của Minh Đức. Nó là một sự thật trần trụi và đau lòng hơn cả những thất bại tôi từng trải qua.

Nhớ lại cái thời tôi mới chập chững bước vào thế giới sáng tạo nội dung, mọi thứ đều là một cuộc phiêu lưu. Mỗi thước phim, mỗi câu chữ đều là một phần của tôi, một cách để tôi khám phá bản thân, để thể hiện tình bạn và tình yêu tuổi trẻ, những ước mơ và sự nghiệp đang dần thành hình. Giờ đây, mọi thứ đều được tối ưu hóa, được "chuẩn hóa" theo một công thức thành công do AI đúc kết, khiến tôi thấy mình như một con robot được lập trình để lặp lại một chuỗi hành động vô nghĩa.

Tôi ngồi phịch xuống chiếc ghế nhựa cũ kỹ, nhìn ra con phố quen thuộc. Mấy đứa trẻ con đang chơi bi dưới lòng đường, tiếng cười giòn tan của chúng như một bản nhạc lạc điệu giữa cái bản giao hưởng công nghiệp của thành phố. Một bà cụ bán hoa quả rong đang cặm cụi ngồi lựa từng quả bưởi, cái dáng lưng còng và mái tóc bạc phơ hiện lên rõ mồn một qua lớp bụi bẩn của đường phố. Những hình ảnh ấy, chúng chân thật đến mức khiến tôi giật mình. Chúng là những "dữ liệu" sống động, không cần AI phân tích cũng thấy được vẻ đẹp và sự vất vả của cuộc sống.

Tôi nhận ra, mình đã đánh mất cái khả năng "thấy" như bà Năm thấy, cái khả năng chạm vào những giá trị thật mà không cần bất kỳ thuật toán nào kiểm chứng. Tôi đã quá bận rộn với việc nhìn vào màn hình, vào những con số và biểu đồ xanh đỏ, đến nỗi quên mất việc nhìn vào cuộc đời thật, vào những khoảnh khắc giản dị mà đong đầy cảm xúc.

Một ý nghĩ chợt lóe lên trong đầu tôi, sáng bừng như một tín hiệu đèn xanh giữa ngã tư tắc nghẽn. Tôi cần một lối thoát. Nhưng cái lối thoát đó, có vẻ như chỉ là một ảo ảnh, để lại trong tôi một khoảng trống mênh mông hơn cả trước.