Hạo về tới trấn khi trời đã nhá nhem, mà lạ thay, gã không nhớ mình đã đi ngược con đường ấy bao lâu. Lúc chạm bức tường, nắng còn cao. Giờ đã tối. Ở giữa hai khoảnh khắc ấy là một khoảng gã không lấp được, không phải vì gã quên, mà vì hình như chẳng có gì xảy ra trong khoảng ấy để mà nhớ. Như thể con đường từ mé trời về trấn được ai đó gấp lại, bỏ đi phần ruột, chỉ chừa hai đầu.

Quán Lai Vô sáng đèn. Đó là quán rượu duy nhất trong trấn, mái ngói xám, biển gỗ mòn, và Hạo về đây mỗi tối như con chim về tổ, dù gã chẳng trọ, chẳng thuê phòng, chỉ ngồi ở cái bàn góc quen thuộc bên cửa sổ.

"Anh về muộn."

Miên đặt bình rượu xuống trước khi gã kịp gọi. Nàng luôn biết gã sẽ gọi gì. Rượu trắng, một đĩa đậu rang, không thịt, vì gã ít khi có tiền. Miên bán rượu ở Lai Vô, tóc búi thấp, tay áo xắn tới khuỷu, và trong cả cái trấn diễn tuồng đúng giờ đúng khắc này, nàng là người duy nhất Hạo thấy không diễn. Người khác nói câu nào ra câu nấy như đọc kịch bản. Miên thì có những khoảng lặng. Có khi nàng rót rượu mà mắt nhìn ra cửa, quên cả khách gọi, rồi giật mình xin lỗi. Những khoảng lặng ấy, Hạo không giải thích được, nhưng gã thích chúng. Chúng làm nàng thật.

"Anh ra mé trời." Hạo nói, rồi ngừng, ngạc nhiên vì chính mình đã nói ra.

Miên đang lau bàn. Tay nàng khựng lại nửa nhịp.

"Chỗ ấy không có gì đâu." Nàng nói, giọng nhẹ, không nhìn gã. "Ai cũng bảo đi tới đó thì quay về. Chẳng ai qua được."

"Nàng ra đó bao giờ chưa?"

"Chưa." Miên lắc đầu. Rồi nàng dừng tay hẳn, khăn lau đặt xuống mặt bàn, và nàng nhìn gã bằng một ánh mắt Hạo chưa từng thấy ở nàng, hay ở bất cứ ai trong trấn. Một ánh mắt như người vừa tỉnh giấc giữa đêm, chưa biết mình đang ở đâu. "Anh Hạo này. Có bao giờ anh thấy... mình đã sống ngày hôm nay rồi không? Không phải một ngày giống hôm nay. Mà đúng ngày hôm nay. Từng lời. Từng bước. Như mình đang đi lại trên vết chân cũ của chính mình."

Cả người Hạo lạnh toát.

Vì đó chính là điều gã cảm thấy sáng nay, khi nhìn lão ăn mày dưới gốc đa. Chính là cái cồn cào không tên trong ngực gã. Và giờ nó đang được nói ra, bằng chính giọng của người con gái ngồi đối diện, người mà gã tưởng chỉ mình gã thấy nàng thật.

Gã há miệng định đáp. Định nói: có, ta cũng thấy, ta thấy suốt, nàng không điên đâu, hay nếu nàng điên thì ta điên cùng nàng. Nhưng chưa kịp thốt, Miên đã chớp mắt, và cái ánh nhìn tỉnh giấc kia tắt phụt, như ngọn đèn bị bàn tay úp lại.

"Ôi, tôi nói linh tinh gì thế này." Nàng bật cười, cầm khăn lau tiếp, giọng trở về đúng cái giọng bán rượu vui vẻ mọi ngày. "Chắc tại đứng bếp nhiều, hoa mắt. Anh uống đi, rượu nguội mất ngon."

Và thế là hết. Nàng lại là Miên của mọi tối, xởi lởi, đon đả, rót rượu cho bàn bên, cười với ông khách say. Cái khe nứt vừa hé ra trong nàng đã liền lại, êm ru, y như không khí liền lại chỗ Đại hiệp vừa tan biến sáng nay, y như mặt trời xanh liền lại sau khi hàng dấu vệt lạ vụt qua.

Hạo ngồi lặng, tay nắm chén rượu chưa uống.

Gã muốn níu lấy cái khoảnh khắc ấy, lắc vai nàng mà hỏi cho ra nhẽ. Nhưng gã không dám. Một nỗi sợ mơ hồ giữ tay gã lại, nỗi sợ rằng nếu gã kéo nàng vào cái ý nghĩ ấy, cái ý nghĩ rằng thế giới này là giả, thì có thể gã sẽ làm hỏng cái phần thật ít ỏi mà nàng đang có. Hoặc tệ hơn: có thể gã sẽ khiến nàng bị chú ý. Gã không biết bởi ai. Nhưng trong lòng gã, cái ý "bị chú ý" ấy dựng lên như một mối nguy có thật, dù gã không gọi được tên nó.

Ngoài cửa sổ, ông Câu đi ngang, vác cần trúc trên vai, giỏ cá lủng lẳng. Ông là lão chài già sống ở khúc sông cuối trấn, tối nào cũng đi qua Lai Vô đúng giờ này, đúng lối này, ném vào trong một câu chào.

"Miên ơi, để lão một vò, mai lão trả!" Ông cười, răng sún, mắt hấp háy.

"Ông nợ ba vò rồi đấy!" Miên cười đáp, đã rót sẵn.

Hạo nhìn theo bóng ông lão khuất sau khúc quanh. Ông Câu là một trong số ít người ở trấn mà Hạo quý. Ông hay ngồi với gã bên bờ sông những buổi chiều rỗi, kể chuyện cá, chuyện nước, những chuyện vụn vặt chẳng đâu vào đâu, mà ấm. Ông không hỏi Hạo từ đâu tới, quá khứ thế nào, có lẽ vì ông biết gã không nhớ, hoặc có lẽ vì ông cũng chẳng nhớ quá khứ của chính mình. Hai kẻ không có dĩ vãng, ngồi câu bên nhau. Thế là đủ.

"Anh nghĩ gì mà thần người ra thế?" Miên đã quay lại, đặt thêm đĩa đậu nóng.

"Ta nghĩ..." Hạo chọn lời cẩn thận, "...ta nghĩ có những thứ ở trấn này, càng nhìn kỹ càng thấy lạ. Mà người ta thì không ai nhìn kỹ cả."

Miên ngồi xuống ghế đối diện, chống cằm, nhìn gã. Lần này nàng không tỉnh giấc, không nứt ra, chỉ là một cô bán rượu mệt mỏi cuối ngày.

"Nhìn kỹ làm gì cho khổ, anh Hạo." Nàng nói khẽ. "Sống được ngày nào hay ngày ấy. Cứ nhìn kỹ, lỡ thấy điều không nên thấy, rồi sao?"

"Rồi sao?" Hạo hỏi lại.

Miên im lặng một lúc. Ngọn đèn dầu giữa bàn khẽ lay, dù không có gió.

"Rồi thì..." nàng nói, chậm rãi, và trong một thoáng Hạo tưởng cái khe nứt lại sắp hé, "...em cũng không biết. Chỉ thấy sợ. Như đứng ở mé giếng, cúi xuống nhìn mãi, thể nào cũng có lúc ngã."

Nàng đứng dậy, thu chén bàn bên, và đêm ở Lai Vô trôi tiếp như mọi đêm.

Hạo ngồi tới khuya. Gã uống chậm, nhìn nàng đi lại giữa các bàn, nhìn ngọn đèn, nhìn cái khoảng tối ngoài cửa sổ nơi con đường chạy về hướng tây, về mé trời, về bức tường không có ở đó. Trong đầu gã, một ý nghĩ mới đang thành hình, cứng cáp dần như xương non hóa xương già.

Miên cũng thấy. Miên đã nói ra. Rằng nàng đang đi lại trên vết chân cũ của chính mình. Nghĩa là cái cảm giác này không phải bệnh của riêng gã, không phải gã hóa điên. Nghĩa là nó thật. Nghĩa là thế giới này quả có một cái gì đó sai, một cái gì đó lặp, một cái vòng mà cả gã lẫn nàng đều lờ mờ cảm được mình đang bị nhốt trong đó, chỉ khác là nàng chọn nhắm mắt, còn gã thì không thể.

Gã đặt mấy đồng lên bàn, nhiều hơn giá rượu, như mọi tối, dù gã chẳng dư dả gì. Miên nhìn gã ra cửa.

"Anh Hạo."

Gã ngoảnh lại.

"Đừng cúi xuống nhìn giếng lâu quá." Nàng nói, và lần này nàng cười, một nụ cười thật, dịu, có chút gì như lo cho gã. "Em không muốn phải vớt anh lên."

Hạo gật đầu, không hứa gì. Gã bước ra màn đêm, tay đặt lên chuôi kiếm, nơi có ba vạch khắc. Tối nay, trước khi ngủ, gã sẽ khắc vạch thứ tư. Và gã tự nhủ, khẽ thôi, như dặn một kẻ nào khác trong chính mình: nhớ lấy đêm nay. Nhớ Miên đã nói gì. Đừng để ai quét mất.

Vì gã bắt đầu ngờ rằng, ở cái thế giới này, quên không phải là chuyện tự nhiên của người già. Quên là một thứ bị làm ra. Và gã muốn biết ai làm.