Cầu thang lên căn gác đó bằng gỗ, mười bốn bậc, bậc thứ tư và bậc thứ chín mọt. Đi phải đặt chân sát mép trong, chỗ còn dính vô vách.

Trưa thứ Sáu, hai ngày sau đám ông Mười.

Khoa dẫn tôi tới đầu hẻm rồi nó đứng lại.

"Tới rồi đó. Căn có cái mái tôn xanh."

"Ổng tên gì?"

"Ai biết." Nó nói. "Trong nghề người ta kêu ổng là Chiếu Cũ."

"Chiếu Cũ là tên hả?"

"Không. Là cái người ta kêu." Nó nói. "Người nằm mà hết nằm được thì người ta kêu vậy đó anh."

"Lên với tao."

"Thôi."

"Sao vậy?"

Nó nhìn cái mái tôn. Thằng Khoa hai mươi ba tuổi, nói suốt ngày, mà lúc đó nó im chừng ba giây, lâu nhứt từ hồi tôi biết nó.

"Em có lên một lần rồi." Nó nói. "Về em nằm mơ suốt một tuần."

"Mơ gì?"

"Mơ đám cưới." Nó cười, cái cười méo méo. "Đám cưới của ai đó em không biết. Em có vợ hồi nào đâu."

Rồi nó dắt xe đi ngược ra, không quay lại.

Tôi lên mười bốn bậc.

Trên gác nóng như lò. Mái tôn, không trần, không quạt. Nắng trưa lọt qua mấy khe tôn thành mấy vệt sáng thẳng đứng, trong vệt sáng bụi bay chậm. Sàn gỗ, trải chiếu, chiếu cói, cũ, mà sạch, và mép chiếu không có chỉ thêu.

Ông già ngồi ở góc, dựa lưng vô một cái tủ gỗ nhỏ, hai chân duỗi thẳng.

Chừng sáu mươi. Tóc bạc cắt cua, mặc áo thun ba lỗ, quần đùi. Ốm. Trước mặt ông có cái mâm nhôm, trên mâm có chén cơm nguội, một hũ chao, và một cái ly nhựa.

Ông không nhìn tôi lúc tôi lên tới nơi. Ông đang ăn.

"Con chào chú."

Ông nhai. Ăn bằng tay, bốc cơm nguội chấm chao, ăn chậm.

"Con là Lê Quang Hạ, con nằm bên vựa dì Tư Lành đường Hải Thượng Lãn Ông."

Ông nuốt. Rồi ông nói, không ngẩng lên:

"Hồi đó tao gánh chè qua cầu Ông Lãnh lúc sáu giờ sáng. Chè đậu trắng. Cái đòn gánh bằng tre già, nó không có kêu, đòn gánh mới nó mới kêu ken két."

Tôi đứng im.

"Ngon lắm." Ông nói. "Người ta mua hết trước tám giờ."

Rồi ông ngừng, cái ngừng của người đang chờ ai đó nói tiếp giùm. Ông chờ chừng bốn năm giây. Không ai nói gì hết, tại vì trên gác đó chỉ có tôi.

Ông ngẩng lên.

"Mày hỏi gì?"

"Dạ… con chưa hỏi gì hết chú."

"Ừ." Ông chùi tay vô quần đùi. "Vậy ngồi đi."

Tôi ngồi xuống mép chiếu.

"Chú tên gì?"

"Đừng hỏi cái đó." Ông nói, bình thường, không gắt. "Hỏi cái khác."

Tôi tính lại mấy câu tôi soạn sẵn trên đường đi. Soạn thì soạn nhiều lắm, mà tới lúc ngồi trước mặt ông thì tôi hỏi cái câu đơn giản nhứt.

"Có một cái mùi nó theo con bốn tháng nay. Ban ngày nó cũng tới. Con muốn biết cái đó là cái gì."

Ông già gật đầu chậm rãi, như nghe một chuyện quen.

Rồi ông nói:

"Một câu trả lời, một cái."

"Một cái gì?"

"Một cái của mày." Ông chỉ vô đầu tôi, ngón tay khô, móng dài. "Mày kể tao nghe một chuyện của mày. Kể xong là của tao."

"Nghĩa là sao chú?"

"Nghĩa là kể xong thì mày đừng có tìm lại. Tìm không ra đâu."

Tôi ngồi im chừng mười giây.

Tôi có nghĩ tới chuyện đứng dậy đi về. Tôi cũng có nghĩ tới chuyện ông già này khùng, ở trên cái gác nóng như lò này lâu quá nên khùng, và cái nghề tôi làm thì có mấy người như vậy, ai cũng biết.

Rồi tôi nghĩ tới tấm bạt xanh ở chợ Bình Tây, và chiếc dép nhựa nằm ngửa cách đó hai thước.

"Con kể cái gì cũng được hả chú?"

"Cái gì cũng được. Mà cái nhỏ quá thì tao không lấy. Nhỏ quá thì nó không đủ trả."

Tôi ngồi lục.

Cuối cùng tôi kể chuyện này: hồi tôi ở dưới Đức Huệ, nhà tôi ở trong một con hẻm đất, hẻm không có tên, mà cả xóm gọi nó bằng cái tên riêng vì đầu hẻm có cây trứng cá. Tôi kể cái tên đó. Tôi kể luôn chuyện cây trứng cá đó trái chín thì tụi nhỏ leo lên hái, và mẹ tôi la, và tôi có lần té xuống rách đầu gối, và bà lấy dầu gì đó xức.

Tôi kể chừng hai phút.

Ông già ngồi nghe, hai tay để trên đầu gối. Ông không hỏi lại câu nào.

Kể xong tôi thấy bình thường. Tôi tưởng sẽ thấy gì đó, mà không.

"Rồi." Ông nói. "Cái mùi của mày, nó không phải giấc."

"Con biết. Giấc thì ngủ mới có."

"Ừ. Giấc là cái nhẹ nhứt. Nó tới rồi nó đi, sáng ra hết, không dính." Ông với tay lấy cái ly nhựa, uống một hớp nước. "Cái dính lại thì kêu bằng nét."

"Nét."

"Nét là cái vụn. Tự nhiên thèm một món chưa ăn bao giờ. Tự nhiên sợ một tiếng động. Tay tự nhiên biết làm một cái nghề mà mình chưa học." Ông đặt ly xuống. "Nét thì gỡ được. Nghỉ nằm bốn chục đêm là nó rớt."

"Rồi cái của con?"

Ông già nhìn tôi.

"Cái của mày nó tới ban ngày, tới lâu, bốn tháng không nhạt."

"Dạ."

"Vậy nó không phải nét." Ông nói. "Nét nó không có gan tới ban ngày."

Tôi chờ ông nói tiếp. Ông không nói tiếp. Ông kéo cái mâm nhôm lại gần, bốc thêm miếng cơm nguội.

"Vậy nó là gì chú?"

"Một câu, một cái." Ông nói, miệng đầy cơm. "Mày trả một cái rồi. Muốn hỏi nữa thì mai lên."

Tôi đứng dậy. Xuống được ba bậc thì ông kêu.

"Ê."

Tôi ngoái lại. Ông vẫn ngồi đó, trong mấy vệt nắng lọt qua khe tôn, không nhìn tôi mà nhìn cái chỗ tôi vừa ngồi trên chiếu.

"Mày còn ai đợi không?"