Ba giờ hai mươi phút sáng. Xe cấp cứu vào cổng.

Điều dưỡng Phúc đẩy cánh cửa kính, gọi vào: "Bác sĩ Hà, tây ba lô, bất tỉnh ở khách sạn Phạm Ngũ Lão."

Tôi đặt ly cà phê nguội xuống bàn, đi ra.

Người đàn ông trên cáng cao gần một mét tám, tóc nâu, da còn đỏ hơi nắng. Nhân viên khách sạn — một cô gái chừng hai mươi tuổi, mặc đồng phục xanh navy — chạy theo sau, hai tay bóp chặt vào nhau. Cô nói bằng tiếng Anh lẫn tiếng Việt, giọng run: "Anh ấy tên James. Phòng 408. Nhân viên dọn phòng tìm thấy anh ấy nằm dưới sàn, không phản ứng."

Tôi nhìn nhanh. Da tái. Mồ hôi ướt áo. Thở nông.

"Có thấy thuốc hoặc bơm tiêm gì trong phòng không?"

Cô gái nhìn tôi, chớp mắt.

Tôi đổi sang tiếng Anh: "Did you see any syringe? Insulin pen? Medication?"

Cô gật đầu mạnh: "Yes. Có — có cái bút tiêm. Màu xanh. Để trên bàn."

Đủ rồi.

Tôi quay vào: "Glucose 30% chuẩn bị. Lấy ven ngay."

SpO2 88. Mạch 112. Đường huyết mao mạch — máy đo hiện chữ LO, nghĩa là dưới 1.1 mmol/L. Hạ đường huyết nặng. Tiêm truyền dextrose 30% tĩnh mạch chậm. Tôi đứng cạnh giường, mắt trên màn hình monitor, tay kiểm tra lại vị trí kim.

Hai phút.

Bốn phút.

Ngón tay anh cử động trước. Nhỏ, chậm — như người ngủ mơ đang cố vươn tay nắm thứ gì. Rồi mi mắt rung. Rồi anh mở mắt.

Nhìn lên trần nhà trắng. Nhìn đèn huỳnh quang. Nhìn tôi.

Mắt anh — màu nâu sẫm, lòng trắng có tia đỏ — mở rộng theo kiểu của người không hiểu mình đang ở đâu. Kiểu nhìn đó tôi thấy nhiều lần rồi: hoảng loạn không ra tiếng. Không phải đau. Là mất phương hướng hoàn toàn.

Anh cố ngồi dậy.

Tôi đặt tay lên vai anh, nhẹ nhưng chắc: "Don't move. You're okay."

Anh nằm xuống nhưng mắt vẫn nhìn quanh — màn hình, ống truyền, tường bệnh viện màu vàng ngà, điều dưỡng Phúc đứng gần cửa. Miệng anh mấp máy nhưng không ra tiếng. Có thể anh không biết đang ở đâu, đang ở nước nào, ai là người đứng trước mặt.

Tôi lấy tờ giấy từ bàn — tờ giấy in tiêu đề bệnh viện, mặt sau còn trắng — và viết bằng chữ in hoa, to:

Đưa trước mắt anh.

Anh nhìn tờ giấy. Đọc. Nhìn tôi. Đọc lại.

Rồi anh thở ra — thật dài, thật chậm — như người vừa đặt xuống thứ gì nặng lắm.

James Warren. Ba mươi bốn tuổi. Melbourne. Kỹ sư phần mềm, nghỉ phép ba tuần, đi một mình qua Thái Lan, Campuchia, Việt Nam. Tiểu đường type 1 từ năm mười sáu tuổi — anh tự kể, tiếng Anh chậm lại vì còn mệt, nhưng rõ ràng, như người đã quen kể lý lịch bệnh cho bác sĩ nước ngoài nghe nhiều lần.

Bút insulin Lantus. Tiêm mỗi tối trước ngủ. Tối qua anh ăn nhẹ, uống hai lon bia với nhóm du khách quen ở quán trên phố Bùi Viện, về phòng lúc gần hai giờ sáng. Mệt quá. Quên tiêm.

"Tôi biết mình không nên quên," anh nói. Giọng không xin lỗi. Là nhận. "Nhưng tôi quên."

Tôi gật đầu. Không phán xét. Người tiểu đường type 1 sống hai mươi năm với bệnh vẫn có thể quên — không phải vì bất cẩn, mà vì mệt, vì xa nhà, vì đêm ở thành phố lạ người ta dễ mất đi cái kỷ luật bình thường. Tôi không nói điều đó với anh, nhưng tôi hiểu.

"Bạn bè? Gia đình biết bạn đang ở đây không?"

Anh lắc đầu. "Chuyến đi một mình. Ba tuần." Ngừng. "Mẹ tôi biết tôi ở Việt Nam. Nhưng bà không biết chính xác đâu."

Tôi không hỏi thêm. Đó là lựa chọn của anh.

Bốn giờ mười lăm. Đường huyết anh lên 6.8 mmol/L. Ổn. Tôi kiểm tra lại lần nữa, ghi vào hồ sơ, rồi ngồi xuống ghế cạnh giường để điền phác đồ theo dõi đêm.

Anh nằm nhìn trần nhà. Im lặng một lúc rồi nói: "Nhìn cô giống như cô đang làm bài thi."

Tôi nhìn lên.

Anh gật vào tờ hồ sơ tôi đang viết, giọng nhẹ — không phải đùa hẳn, nhưng cũng không hoàn toàn nghiêm túc.

"Hồ sơ bệnh nhân," tôi nói. "Nhưng so sánh không sai lắm."

Anh hơi cười. Lần đầu từ lúc tỉnh.

Phòng cấp cứu đêm lúc này yên. Một ca hen phế quản đã ổn định, nằm phòng trong. Một bà cụ đau bụng đang chờ kết quả siêu âm. Không có tiếng máy báo động. Không có tiếng giày chạy. Chỉ có tiếng monitor đều đều và ánh đèn trắng làm mọi thứ trông phẳng hơn thực tế.

James nói: "Tôi đã đi nhiều nước. Chưa lần nào phải vào bệnh viện."

"Lần này thì có."

"Ừ." Anh nhìn bàn tay mình — vẫn còn dấu băng keo chỗ lấy ven. "Cảm ơn. Cô — tôi không biết tên."

"Hà," tôi nói. "Bác sĩ Hà."

Anh thử phát âm: "Hà." Không hoàn toàn đúng giọng, nhưng gần. "Khó phát âm hơn tôi nghĩ."

"Tiếng Việt có sáu thanh."

"Sáu?" Anh nhìn tôi như tôi vừa nói điều không thể. "Tiếng Anh chỉ có... không có thanh."

"Đúng vậy."

Anh im. Có lẽ đang thấy thứ gì đó buồn cười trong đó — không phải buồn cười theo nghĩa bình thường, mà theo nghĩa nhận ra sự bất cân xứng giữa hai thế giới. Người ở đây dùng sáu thanh mỗi ngày như thở. Anh đến đây không có một thanh nào.

Sáng sớm. Trời còn chưa sáng hẳn nhưng ánh đèn đường ngoài cửa sổ đã bắt đầu cạnh tranh với bầu trời.

Tôi xem kết quả đường huyết kiểm tra lần ba: 7.2. Ổn định. Anh đã ăn được bánh mì từ căng tin — một ổ nhỏ, ăn chậm, nhưng ăn được. Tôi gọi điều dưỡng trực sáng bàn giao, ký phiếu xuất viện, ghi chú vào hồ sơ phần dặn dò: Không bỏ insulin. Cần theo dõi đường huyết mỗi 4 giờ trong 24 giờ tới. Nên báo gia đình vị trí hiện tại.

Điều dưỡng Phúc đưa anh ra sảnh lúc bảy giờ ba mươi. Tôi đang đứng ở quầy bàn giao hồ sơ, chuẩn bị kết thúc ca.

Anh đi ra với ba lô trên lưng — ai đó ở khách sạn đã mang đến. Quần short, áo thun xanh nhạt, giày thể thao cũ. Nhìn như bình thường, như bất kỳ du khách nào sáng sớm ra đường. Chỉ có vẻ mặt khác — không phải sợ hãi nữa, nhưng còn đó cái gì yên lặng hơn bình thường.

Anh thấy tôi.

Bước lại, đưa tay ra.

Tôi bắt.

Bàn tay anh to, ấm, bắt chắc — không quá chặt, không lơ lửng. Kiểu bắt tay của người muốn nói điều gì đó thật nhưng không tìm được chữ.

"Thank you," anh nói.

Tôi gật đầu.

Không cần nói thêm. Anh biết. Tôi biết.

Anh quay ra cửa. Ánh sáng buổi sáng hắt vào khi cánh cửa kính mở ra — vàng nhạt, còn sớm. Anh bước ra ngoài, hòa vào thành phố đang thức dậy.

Tôi nhìn theo cho đến khi không còn thấy bóng anh nữa.

Rồi cúi xuống, tiếp tục ký hồ sơ.