Mười một chiếc thuyền ra cửa Lở từ lúc sao Mai còn chưa mọc. Hến đếm lúc chúng đi, và bây giờ, ngồi xổm trên mỏm đá đầu bãi Rạng, nó đếm lại lúc chúng về.

Một. Thuyền nhà bà Lụi, mũi sơn nhựa cây đỏ. Hai. Thuyền ông Ngao, cái mái chèo vá bằng lạt mây. Ba, bốn, năm. Sau lưng nó, cha nó ngồi trên bãi, cái rìu đá trong bàn tay cụt hai ngón cứ lên xuống, lên xuống, khoét vào lòng một thân cây vông đã bóc vỏ. Tiếng rìu đều như tiếng người già ho.

"Mấy chiếc rồi?" cha hỏi, không ngẩng lên.

"Tám."

"Đếm to lên. Cha không nghe."

"Chín! Mười!"

Chiếc thứ mười là chiếc bè của Gành, không phải thuyền, chỉ là mấy cây luồng buộc lại, nhưng đi ra thì đếm thì về cũng phải đếm. Gành đứng trên bè, chống sào, lưng trần đen bóng, cái lưới gai vắt trên vai còn nhỏ nước. Hến đưa tay lên che mắt nhìn ra phía cửa sông. Nước cửa Lở bao giờ cũng đục vàng, phù sa đẩy ra gặp nước biển xanh xám thành một đường viền cong như vành nón. Thuyền thứ mười một phải ở ngay sau đường viền ấy.

Nó ở đó thật. Thuyền nhà ông Ngao em, cái thuyền nhỏ nhất bãi.

"Mười một," Hến nói, và đứng dậy phủi cát dính đùi.

Rồi nó ngồi xuống lại.

Bởi mặt nước sau lưng chiếc thuyền thứ mười một trũng xuống. Không phải sóng. Sóng thì gồ lên. Đây là một quãng nước rộng bằng cái sân phơi cá, tự nhiên lõm vào như mặt chiếu có người vừa ngồi xuống, và chiếc thuyền trượt theo cái lõm ấy mà đi. Ông Ngao em đứng giữa thuyền, mái chèo còn cầm trên tay, không chèo. Hến thấy ông quay lại nhìn ra sau, rồi nhìn xuống, và cái miệng ông mở ra mà không có tiếng.

"Cha," Hến gọi.

Tiếng rìu dừng.

Cái thuyền nghiêng một bên rồi đứng thẳng lên, đứng thẳng như người ta dựng cái chày, mũi chỉ lên trời. Rồi nó tụt xuống. Không lật, không vỡ, cứ thế tụt xuống thẳng, như người ta ấn một cái que vào bùn. Mặt nước khép lại. Một vòng bọt trắng nở ra, rộng dần, rồi tan.

Trên bãi, có ai đó hét. Hến không biết ai. Nó chỉ biết nó vẫn đang đếm, đếm lùi, mười, mười, mười, như thể đếm lại thì sẽ ra mười một.

"Gành!" cha nó gầm lên, bàn tay cụt quơ về phía bè. "Gành, vào bờ! Bỏ lưới, vào bờ!"

Gành đã thấy. Cậu ta chống sào xuống, cả người gập lại như cây cung, cái bè lao vào chỗ nước cạn. Và mặt nước sau lưng cái bè bắt đầu gồ lên.

Lần này thì nó gồ lên thật. Một cái lưng xám đen nhô khỏi nước, bám đầy hà, dài, dài mãi, dài hơn cả dãy giàn phơi lưới của làng. Nước từ trên lưng nó chảy xuống thành thác. Và dọc hai bên sườn, ngay chỗ mép nước, Hến thấy những cái chân. Ngắn, nhọn, nhiều vô kể, xếp hai hàng như chân con rết lật ngửa trong bếp, cứ cào cào vào cát đáy.

Cái bè chạm cát. Gành nhảy xuống, lội, ngã, đứng dậy, chạy. Cái lưng xám trườn theo, lên tận chỗ nước ngập gối, những cái chân cào lên cát ướt thành rãnh. Rồi nó dừng lại ngay cạnh cái bè trống. Nó không đụng vào bè. Nó nằm im một thoáng, như đang ngửi, rồi rút lui, chậm, cả cái thân dài lùi ra biển, chìm, chỉ còn lại hai hàng lỗ trên cát và mùi tanh như cá ươn để quá ba nắng.

Gành ngồi bệt dưới chân Hến, thở như ống bễ.

"Nó không ăn cái bè," Hến nói.

"Cái gì?"

"Nó đuổi anh lên tới đây. Rồi anh chạy, nó dừng ở cái bè. Nó không ăn cái bè."

"Em đếm cái đó làm gì?" Gành ngẩng lên, mắt đỏ. "Ông Ngao em vừa mất kìa."

Hến không đáp. Nó cũng không biết vì sao nó lại nói câu ấy.

Tối đó cả bãi Rạng ngồi quanh đống lửa cọ. Không ai nướng cá. Mười chiếc thuyền kéo lên bãi nằm thành hàng như mười cái quan tài khoét dở.

"Bỏ bãi," bà Lụi nói. Bà ngồi ôm đứa cháu ngủ gục, giọng khản. "Lên đồi. Ăn củ mài, ăn rau tàu bay. Đói còn hơn chết."

"Lên đồi thì cá ai đánh?" ông Ngao anh hỏi. "Bà ăn rau được mấy mùa?"

"Mấy mùa cũng được. Em ông thì đã hết mùa rồi đấy."

Ông Ngao anh cúi gằm xuống. Lửa nổ lách tách.

"Có người lớn," cha Hến nói. Ông nói ít, nên khi ông nói thì ai cũng quay lại. "Mùa trước đi bán thuyền ngược sông, tôi thấy trại của họ. Trên đồi cỏ tranh, chỗ sông chia hai nhánh. Cao gấp mấy người. Có một người đàn bà chữa cho họ, đặt tay lên là liền."

"Chuyện ông kể từ mùa trước, ai biết thật hay mơ," bà Lụi nói.

"Thật."

"Mà có thật thì họ đánh nổi con này? Ông thấy nó dài bao nhiêu chưa?"

"Năm mươi sải," Hến nói. "Cháu đếm theo giàn lưới. Giàn lưới dài mười sải, nó dài bằng năm giàn."

Cả vòng lửa im lặng nhìn nó.

"Con bé này," bà Lụi lắc đầu. "Người ta chết mà nó đếm sải."

"Đếm thì mới biết mà nói với người ta," Hến cãi. "Cháu đi. Cháu chèo ngược sông tìm họ."

"Một mình à?"

"Anh Gành đi với cháu."

Gành ngồi bên kia lửa, giật mình. Cậu nhìn Hến, nhìn cha Hến, rồi nhìn xuống hai bàn tay còn run. Rồi cậu gật đầu.

Cha Hến đặt cái rìu xuống cát. Ông nhìn con gái rất lâu, cái nhìn ông vẫn dùng để nhìn một thân cây trước khi quyết định khoét nó thành thuyền hay để nguyên.

"Lấy thuyền nhà mình," ông nói. "Chèo sát bờ bên trái. Nước bên ấy nông, nó không vào được."

"Sao cha biết nó không vào được?"

"Cha không biết. Nhưng cha mong thế."

Đêm ấy, khi trăng còn chưa lên, chiếc thuyền độc mộc của nhà ông Vạc rời bãi Rạng, đi ngược con nước đục. Hến ngồi mũi, Gành chèo lái. Sau lưng họ, ngoài cửa Lở, mặt biển đen phẳng như một tấm da trống căng.

"Hến," Gành gọi khẽ sau một quãng dài. "Lúc nãy em nói nó không ăn cái bè. Thế nó ăn cái gì?"

"Em không biết. Nhưng nó dừng lại ở cái bè lâu lắm, như là nó đợi cái bè đứng dậy chạy."

"Bè thì chạy sao được."

"Thì thế. Nên nó mới bỏ đi."

Gành không nói nữa. Mái chèo khua nước nghe rõ hơn.

"Anh sợ không?" Hến hỏi.

"Không," Gành đáp, rồi chữa lại ngay. "Có. Em đừng kể với ai."

Hến đếm nhịp chèo. Đến nhịp thứ ba trăm, nó nghe ở rất xa ngoài khơi có tiếng nước trũng xuống, một tiếng hít vào dài, rồi im.