Tùng đi rồi, để lại tôi trơ trọi giữa cái khoảng không của quán cà phê vắng tanh và cái màn hình điện thoại đang lấp lánh như một cánh cửa bước vào thế giới khác. Một cái link xanh lè, nhìn muốn click liền nhưng tay cứ tần ngần như sợ chạm vào điện giật. Đúng là cái số tôi, ba chục tuổi đầu mà vẫn còn long đong lận đận, cứ tưởng đã khám phá bản thân đủ nhiều để định hình sự nghiệp, ai dè vẫn đang loay hoay như con kiến lạc đường.

Tôi thở dài thườn thượt, cái hơi thở mang theo mùi cà phê đá và cả chút chán chường của một thằng thất nghiệp dài hạn. Thôi thì, Tùng nó cũng có lòng. Miễn phí mà, có mất gì đâu ngoài vài phút bấm bấm. Tôi tặc lưỡi lần nữa, mạnh tay chạm vào cái link. Màn hình chuyển cảnh. Một giao diện trắng tinh khôi hiện ra, đơn giản đến mức không có gì để chê, cũng chẳng có gì để khen. Giống như tờ giấy trắng tinh khôi của một khởi đầu mới, hoặc là của một mớ hỗn độn sắp ập đến.

Phía trên cùng là dòng chữ “AI Khởi Tạo Hồ Sơ Năng Lực Của Bạn – Đem Đến Phiên Bản Tốt Nhất Của Chính Bạn”. Nghe sáo rỗng kinh khủng, y chang mấy câu slogan của đa cấp nhưng không hiểu sao, nó lại có một sức hút lạ kỳ, như một lời hứa hẹn ngọt ngào với một trái tim đang tan nát vì sự nghiệp. Tôi lướt xuống. Một loạt câu hỏi hiện ra, không phải kiểu “Bạn tên gì? Ngày sinh?” nhàm chán mà là những thứ... hay ho hơn.

“Hãy kể về một lần bạn thất bại ê chề nhất trong công việc và điều bạn học được từ nó.”

Tôi đứng hình mất mấy giây. Trời đất quỷ thần ơi, AI gì mà hỏi chuyện đời tư sâu sắc như thể là một nhà tâm lý học vậy? Đáng lẽ phải là hỏi thành tích, kinh nghiệm làm việc chứ? Mà nhắc đến thất bại ê chề thì tôi có cả một bộ sưu tập, xếp hàng dài như Vạn Lý Trường Thành luôn ấy chứ. Tôi gõ gõ, kể về cái dự án khởi nghiệp thời sinh viên, cái hồi tôi ôm mộng làm giàu nhanh chóng rồi lỗ sấp mặt, phải bán cả xe máy để trả nợ.

“Bạn đam mê điều gì nhất, kể cả khi điều đó không liên quan đến công việc hiện tại?”

Câu hỏi này lại làm tôi giật mình một lần nữa. Đam mê? Giờ này mà còn đam mê cái gì nữa, chỉ đam mê tiền thôi chứ. Nhưng rồi, như một thước phim quay chậm, tôi nhớ lại những buổi tối cặm cụi mày mò sửa máy tính cho mấy đứa bạn, cái cảm giác sung sướng khi cứu sống được một con laptop tưởng chừng đã chết. Tôi gõ, miêu tả chi tiết về những lần "khám phá bản thân" qua việc "phẫu thuật" máy móc, sửa chữa những linh kiện phức tạp, cảm giác như mình là một vị cứu tinh của công nghệ.

Cứ thế, tôi điền từng câu hỏi, lúc thì cười tủm tỉm vì những kỷ niệm ngớ ngẩn, lúc thì hơi chạnh lòng vì những ước mơ và sự nghiệp dang dở. Cái app này không chỉ hỏi về thông tin, nó còn moi móc cả những cảm xúc, những mảnh ghép rời rạc của cuộc đời tôi, như thể nó đang cố gắng dựng lại một bức tranh hoàn chỉnh về con người tôi mà ngay cả tôi cũng chưa từng thực sự nhìn thấy. Nó hỏi về những mối quan hệ bạn bè, những lần tôi giúp đỡ người khác mà không cần đền đáp, những sở thích "khủng" mà không ai biết.

Tôi kể về tình bạn, những mối quan hệ đã định hình tôi thành con người ngày hôm nay.