Người Gỡ Oán

Chín mươi chín phần trăm người chết ở đất này đi rất dễ: nhà mua đủ bộ, thắp đủ tuần hương, có người gọi tên ra thành tiếng, thế là xong. Phần trăm còn lại thì quẩn: kẹt lại trong đúng một động tác của khoảnh khắc oán thành hình, lặp đi lặp lại đêm này qua đêm khác. Nhà nào có người quẩn thì gọi đội của Lê Ngần. Việc của họ không phải đuổi ma, mà là đọc cái vòng lặp ấy như đọc một hiện trường, tìm ra chỗ sai vẫn còn nguyên trong đời người sống, rồi bắt người sống sửa nó. Đó mới là chỗ khó: khách thuê họ để nhà hết động, nhưng cái giá luôn là một người trong nhà phải nói ra câu mình đã giấu nhiều năm. Rất nhiều nhà, sau khi biết giá, chọn tiếp tục sống chung với con ma.

Cầu Bảy Giáp khánh thành, và hôm sau chiếc đò ngang chở cả cù lao qua sông suốt mấy chục năm được bán đi. Chỉ có điều đường dẫn phía cù lao còn bốn trăm mét bùn chưa làm xong, nên suốt hơn một năm, cái cồn ấy có một cây cầu đứng nhìn thấy được từ bến mà muốn qua nó thì phải đi vòng bảy cây số. Mười tháng nay, đêm nào ở bến cũng có một người đứng mé nước gọi đò ba tiếng rồi im, và cả xóm đều nghe, và không một ai xuống bến. Đội của Lê Ngần tới đây vì một chuyến xe tang không vô được tới nhà. Việc của họ không phải đuổi ma, mà là tìm ra chỗ sai vẫn còn nguyên trong đời người sống rồi bắt người sống sửa nó. Lần này chỗ sai không phải một việc ai đó đã làm. Là một câu ai đó đã nói, và cả một cái xóm cùng để yên cho nó đứng đấy.

Một nữ sinh nội trú bị nhóm bạn lớn hơn rượt vào một phòng học trống lúc nửa đêm để "dạy cho một bài", rồi bỏ đi sau tám phút, tưởng chỉ là một trò doạ. Chốt cửa đã hỏng từ lâu, đơn báo sửa không ai xử lý, nên em phải tì lưng giữ cửa suốt đêm cao nguyên lạnh sâu. Người tìm thấy em lúc năm giờ rưỡi sáng là giám thị trưởng, người đã gây dựng ngôi trường này từ một dãy nhà tranh hai mươi hai năm trước, và trong ba mươi giây đứng trước cánh cửa đó, ông chọn ghi thành một cơn đột quỵ tim. Ba năm sau, một cuộc gọi lạc vào tổng đài đưa đội của Lê Ngần lên cao nguyên. Việc của họ không phải đuổi ma, mà là tìm ra chỗ sai vẫn còn nguyên trong đời người sống rồi bắt người sống sửa nó. Lần này chỗ sai không phải một người ác. Là một người tốt, dưới áp lực có thật, chọn sai trong đúng ba mươi giây, và một ngôi trường không thể tách rời khỏi cái sai đó khỏi mọi điều tốt nó đã làm.

Một công nhân tổ đông lạnh bị nhốt trong kho -18°C một mình vì chốt an toàn hỏng đã năm tháng không ai sửa, chết cóng qua đêm ca ba. Biên bản xưởng ghi "đột quỵ". Người ký biên bản không phải ác nhân — chỉ là một quản đốc sợ hai trăm công nhân của cả thị trấn mất việc nếu sự thật lộ ra. Mười tám tháng sau, một bà mẹ chồng ra chợ mua đồ cúng lần thứ tư trong tháng đưa đội của Lê Ngần tới thị trấn ven biển Cồn Nghêu. Lần này chỗ sai không phải danh dự hai mươi năm của một ngôi trường, mà là nồi cơm của cả một thị trấn — và cái giá của sự thật đau theo một cách khác hẳn.

Một chuyến ghe chạy tránh bão thiếu người, một chàng trai hăm ba tuổi được réo đi phụ tay lúc nửa đêm, "trả công riêng, không ghi sổ" vì ghe đã đủ số người đăng ký. Sóng lớn hất anh xuống biển, xác không tìm thấy. Vì tên anh chưa từng có trong danh sách thuyền viên đêm đó, trên giấy tờ anh chưa từng ra khơi — mẹ anh không được công nhận có con mất tích trên biển. Một tháng sau cơn bão, đội của Lê Ngần tới một làng chài miền Trung còn ngổn ngang mái tôn và ghe hư, đi tìm một cái tên bị xóa khỏi một cuốn sổ, và lần đầu tiên sau bốn quyển, họ quyết không để vụ phụ thua thêm một lần nào nữa.

Một người thợ cân ở chợ đầu mối biến mất giữa cao điểm hàng Tết, bị cả chợ mặc định là "trốn nợ" vì đó là chuyện thường ở nơi tín dụng đen chảy ngầm giữa các sạp hàng. Không ai trình báo, không ai truy hỏi, cho tới khi một cuộc gọi tổng đài ẩn danh lúc hai giờ sáng đưa đội của Lê Ngần tới khu cân hàng của thị trấn Cầu Vạc — và khi Trọng thử lần lại số máy gọi tới, anh phát hiện nó chưa từng tồn tại. Giữa những cuốn sổ nợ giấu trong đệm ghế và một trưởng ban quản lý chợ được cả thị trấn nể trọng, đội phải cân lại một cái chết đã bị cân sai ngay từ đầu.

Một khúc cua trên đèo Tây Nguyên mà tài xế nào cũng né nhắc tới. Tám tháng trước, một chuyến xe khách đường dài lao vào vách núi giữa sương mù, tài xế chết ngay tại chỗ, tay vẫn còn nắm vô lăng. Nhà xe gọi đó là tai nạn đường trơn. Nhưng khi Trọng tình cờ dừng chân tại trạm nghỉ Bến Sương trong một chuyến đi riêng, một vòng lặp âm thầm hiện ra ngay tại khúc cua đó, và đội của Lê Ngần phát hiện ba cuốn sổ nhật trình không hề khớp nhau — và một hành khách được cho là đã chết, thực ra vẫn còn sống, bị giấu đi suốt tám tháng ròng.

Một nghĩa trang ở miền Đông sắp phải dời đi lần thứ hai vì quy hoạch chồng quy hoạch. Người kỹ thuật viên được giao đo lại ranh giới đất chết giữa trưa nắng, tay vẫn còn nắm chặt cuộn thước dây. Kết luận ban đầu là say nắng. Nhưng khi đội của Lê Ngần lần theo từng centimet đất bị dịch chuyển từ tám năm trước, họ chạm phải một bí mật cũ hơn nhiều: một bóng người vẫn đứng bất động ở góc nghĩa trang, không ai còn nhớ tên, không ai còn nhớ mặt — và một câu hỏi lớn hơn cả vụ án đang chờ sẵn, khi tấm bản đồ của cả một năm trải ra trên sàn nhà.

Một công nhân xây dựng "bỏ trốn" đúng đêm chủ nợ tới đòi, chuyện quen tới mức không ai buồn báo án. Nhưng người thuê phòng trọ sau anh không ở nổi quá một tuần: cứ như có ai đang thu dọn đồ ra đi mà không bao giờ đi hết. Khi Khoa lật lại sổ vay, một con số không khớp lộ ra một sự thật lạnh hơn nhiều so với chuyện nợ nần: có một khoản tiền được trả không phải để trốn nợ, mà để mua một chỗ biến mất vĩnh viễn. Đây là quyển mở đầu cuộc săn đuổi mà cả đội không còn có thể quay đầu.

Bắt được người môi giới ở Quyển 9 khiến đội tưởng mình đã thắng. Nhưng ở một bệnh viện tuyến tỉnh miền Tây, một điều dưỡng gục ngã giữa ca trực đêm thứ năm liên tiếp, và hồ sơ chính thức ghi vội "đột quỵ do bệnh nền" cho một người ba tháng trước còn hoàn toàn khỏe mạnh. Khi đội lần ra một khoản tiền lạ trong tủ khóa cá nhân của cô, họ nhận ra: mạng lưới bán chỗ trốn không chỉ có một cửa hàng.

Ở một huyện miền núi Tây Bắc, một thợ khoan hầm chết trong vụ đá rơi mà hồ sơ gọi là "bất khả kháng". Đội lần theo thiết kế chống đỡ và phiếu nhập kho, thấy con số không khớp ở đúng đoạn anh vừa đi kiểm tra một mình. Song song, một ông già chẻ đá mang tiếng oan "bỏ mặc anh em" suốt ba mươi năm vừa qua đời, và một đường hầm cũ bỏ hoang bắt đầu lộ ra dưới mũi khoan thăm dò, ngay dưới chân một sự thật khác.