47. — Có làm mới có ăn.

Ở đời, ai cũng phải làm việc. Có làm việc thì mới giàu có, thịnh vượng và mới tiến-hóa được. Có làm việc thì mới giữ được cái phẩm-giá con người và mới là người có ích cho nhà, cho nước, cho xã-hội.

Tiểu dẫn. — Người làm ruộng.

Một người làm ruộng, lúc gần chết, trối lại cho các con rằng: « Cái thửa ruộng của cha để lại cho các con, thì đừng có bán, vì có của chôn ở đấy ».

Cày sâu cuốc bẫm.

Khi người cha đã mất rồi, thì mấy người con đem thuổng (thêu), đem cuốc ra ruộng đào xới khắp nơi. Tuy không thấy của, nhưng thửa ruộng ấy cày sâu cuốc bẫm như vậy, thành ra được tốt màu, đến mùa gặt hái, được nhiều lúa hơn trước: hoa lợi làm ra được đó, chính là cái của chôn của người cha lúc sắp mất đã dặn lại.

Giải nghĩa. — Trối = lúc sắp chết dặn lại.

Câu hỏi. — Người làm ruộng trối lại cho các con thế nào? — Khi người cha chết, thì các con làm gì? — Ý người cha dặn các con là thế nào?

Cách-ngôn. — Có làm thì mới có ăn,

Không nhưng ai dễ đem phần đến cho.