ngoc_han
Tên thật: Ngọc Hân
Nhà thơ kiêm tác giả tản văn. Ngọc Hân say mê văn hóa và đời người miền Tây sông nước — những góc khuất lặng lẽ của lịch sử, những con người bình thường sống qua những thời đại không bình thường.
27
Tác phẩm
0
Lượt đọc
0
Lượt thích
0
Theo dõi
706
Chương
Tác phẩm (27)
Cô Gái Chăm Bên Sông Hậu
Châu Đốc, An Giang, 2018. Fatimah — cô gái Chăm Islam học du lịch — đi chợ Châu Đốc mỗi sáng, mang trên mình cả tấm hijab và câu hỏi về bản sắc giữa đám đông người Kinh.
Hà Tiên Trong Sương
Hà Tiên, Kiên Giang, thế kỷ XVIII. Mạc Thiên Tứ — thi nhân lẫn quan võ — ra bờ biển trước bình minh, ngồi nghe sóng và tìm chữ còn thiếu trong bài thơ đêm qua.
Cô Gái Bắt Xe Đò
Cà Mau, 2015. Mười chín tuổi, hai trăm năm mươi ngàn trong túi, lần đầu lên xe đò đi Sài Gòn tìm việc. Cà Mau lui dần sau cửa kính — không phải bỏ đi, chỉ là đi.
Mùa Nước Nổi
Ký ức tuổi thơ của một đứa trẻ miền Đồng Tháp trong mùa lũ năm 1983 — khi cái nghèo và hạnh phúc sống chung dưới một mái nhà sàn.
Sông Nước Mùa Nước Nổi
Miền Tây tháng 9 khi nước nổi tràn đồng. Cuộc sống sông nước: ghe xuồng, cá linh non, bông súng, và những đứa trẻ bơi như rái cá.
Rừng Đước U Minh
Cà Mau, 1952. Người du kích trẻ nằm ẩn trong rừng đước U Minh Hạ — mùi bùn, tiếng chim, và nỗi nhớ nhà không thể gửi đi.
Cổ Loa
Bi kịch bán-sử thời An Dương Vương: sự thật bị xóa về nàng Mỵ Châu, người giữ Trống Đồng Loa Thành, và cái án "bán nước" oan nghìn năm. Vũ trụ Tứ Phủ – Dấu Nêu (Dòng 2), mảnh cầu nối Sơn Tinh Thủy Tinh với Cõi Người.
Bọc Trăm Trứng
Thiên sử thi khởi nguyên của cả một vũ trụ: Lạc Long Quân và Âu Cơ, bọc trăm trứng, và diệu kế cây nêu nhốt Kẻ Có Trước Đất xuống đáy Biển Hư. Cái ác không thắng bằng gươm, mà chờ con người quên cội nguồn.
Sơn Tinh Thủy Tinh
Viết lại Sơn Tinh Thủy Tinh: không phải chuyện hai thần đánh ghen, mà bi kịch một tình anh em bị cái ác cổ dưới Biển Hư bẻ gãy. Người chắn nước, hóa ra, đang cứu kẻ dâng nước.
Ngày Mưa Hồng
Hồng, 23 tuổi, đang có ngày tệ nhất tuần — bị từ chối phỏng vấn lần hai, cãi nhau với mẹ, rồi mưa ập xuống Sài Gòn đúng lúc không có dù. Dưới mái hiên tạp hóa, một ông già đang nghe "Mưa Hồng" của Trịnh Công Sơn.
Mưa Tháng Bảy
Vĩnh Long, 2019. Về thăm ngoại đang ốm — mưa tháng Bảy miền Tây rây nhỏ đều đặn, tay ngoại nhỏ trong tay mình, và cái cảm giác không muốn vào trong dù ngoại đã ngủ.
Người Đi Tuần Rừng
U Minh Hạ, Cà Mau, 2014. Kiểm lâm viên anh Điền canh 4.000 héc-ta rừng đước một mình — mỗi lần phát hiện vi phạm là không bắt được ai, nhưng anh vẫn đi vì không đi thì còn ai đi.
Cõi Người 1: Thức Tỉnh
Hà Nội hôm nay: một cô gái bán nước mang Ấn cổ thức dậy, và cuộc chiến giữ nước nghìn năm trở lại dưới lốt những tập đoàn hiện đại. Phong ấn chạy bằng lòng nhớ của muôn dân, không bằng sức một anh hùng.
Người Đàn Bà Thời Bao Cấp
Đồng Tháp, 1981. Bà Hoa đổi gạo lấy muối, đổi muối lấy vải, nuôi ba đứa con một mình. Bà phân biệt được nghèo và đói — hai thứ trông giống nhau nhưng khác nhau hoàn toàn.
Chợ Nổi Cái Răng — Buổi Sáng Sớm
Cần Thơ, 2006. Bà Tư Hồng bán dưa hấu trên xuồng lúc năm giờ sáng — khi ống kính du khách Tây hướng vào bà, bà không biết mình vừa trở thành "bức tranh làng quê".
Đảo Hồ Tiêu
Phú Quốc, Kiên Giang, 1993. Ông Trọng trồng tiêu ở sườn núi Chúa — mười lăm năm công sức, từ chối tất cả đề nghị mua đất. Vườn tiêu đó bây giờ là bãi đậu xe resort bốn sao.
Lễ Ok Om Bok Bên Hồ Bà Om
Trà Vinh, đương đại. Rằm tháng Mười — lễ cúng trăng Ok Om Bok của người Khmer bên hồ Bà Om. Cốm dẹp, ghe ngo, tiếng trống chiêng, và điều mà tốc độ chèo không đo được.
Hà Nội Nhớ Một Người
Một tập tản văn về Hà Nội qua giác quan của cô gái rời đi 5 năm rồi trở về — phố cũ, mùi bún bò, tiếng còi, và người đã ở lại chờ đợi.
Làng Mình Mùa Lúa
Tản văn về làng quê Bắc Bộ vào mùa gặt — mùi rơm, tiếng lúa, bàn tay nứt nẻ của bà nội, và đứa cháu xa nhà về thăm sau 5 năm.
Cõi Khuất 2: Nợ Một Chuyến Đò
Đầu mùa mưa, vài tháng sau khi Vọng suýt phải mở hồ sơ riêng để tự minh oan, một chuyến đò ngang chở ba mươi bốn người qua khúc sông Hồng ở Bến Sáo bị lật giữa dòng. Hai mươi hai người chết cùng một giờ dương, đẩy Bến Vong tới điểm vỡ trận thật sự. Lần đầu tiên, kẻ đứng sau cửa Chín buộc phải lộ mặt, và Vọng phát hiện cái giá thật của mùa này không phải là bắt được kẻ phản luật, mà là một món nợ ở một khúc sông khác, gần nhà anh hơn nhiều. Mùa 2/3 của Cõi Khuất, Tuyến C vũ trụ Tứ Phủ – Dấu Nêu.
Cõi Khuất 1: Bến Vong Nghẽn
Vọng, đồng Địa Phủ duy nhất còn hành nghề đúng luật ở Hà Nội, dẫn hồn qua Địa Phủ mười cửa bằng cách thu đủ "lời khai hai phía". Khi ngày càng nhiều gia đình chọn một bản điếu văn mẫu thay vì kể thật về người đã khuất, hồ sơ ùn tắc bất thường ở bến Vong, và một giọng nói lạ bắt đầu "duyệt nhanh" giúp anh những ca khó nhất, đúng luật tới mức không bắt bẻ được. Mùa 1/3 của Cõi Khuất, Tuyến C vũ trụ Tứ Phủ – Dấu Nêu.
Cõi Người 2: Đội Lốt
Sau đêm cả một dân tộc bắt đầu nhớ lại, hàng nghìn người mang Ấn cùng thức dậy, đông đến mức không ai kịp thẩm tra ai là ai. Giữa cơn hỗn loạn ấy, một làng ven sông gọi sai tên vị thần của chính mình, và Ngọc lần ra một kẻ săn khác hẳn Cao Biền: nó không phá đền, nó chỉ làm người ta thôi gọi tên, rồi bước vào cái chỗ trống ấy mang gương mặt của người ta tin nhất. Mùa 2 vũ trụ Tứ Phủ – Dấu Nêu.
Cõi Người 3: Nước Dâng
Mùa thu năm ấy mưa đã tạnh mà nước không rút. Sông Hồng lên quá báo động giữa tháng Chín, Hồ Tây dâng, còn một hồ thủy lợi ở trung du cạn trơ đáy để lộ một cái làng chìm với sáu trăm ngôi mộ chưa ai dời. Người chết đuối không về bến Vong: xác thì sông trả, hồn thì sông giữ. Vọng quay lại xin Ngọc giúp dưới cõi Âm, và đội Hội Nêu lần ra một vị thần nước đang đi tìm người giữ trống như nghìn năm trước ông đi tìm Mỵ Nương. Mùa 3 vũ trụ Tứ Phủ – Dấu Nêu.
Lạc Long Quân: Ba Trận Tinh
Trăm người con Rồng Tiên đã nở, đã lớn, đã ra trận, và có ba con quái không chịu chết như những con khác. Ngư Tinh ở cửa biển phía đông, thân to như đảo, bò lên bãi bằng trăm cái chân rết, chỉ đuổi theo cái gì có hình người. Hồ Tinh chín đuôi dưới hòn đá nhỏ giữa đầm lau phía tây, trả lại cho người ta những người đã chết đuối, đúng từng giọng nói, chỉ sai một cái nút lưới. Mộc Tinh là cây chiên đàn già nhất rừng Phong Châu, không đuổi ai, chỉ giữ một lời giao kèo mà ông cha cả làng đã gật đầu: mỗi năm một người. Ba trận cách nhau hai đời người. Thần không già, người thì có: một cô gái làng chài tên Hến gặp Lạc Long Quân năm mười bảy tuổi, gặp lại năm bốn mươi ba, và lần cuối năm bảy mươi. Huyền sử Dòng 1 của vũ trụ Tứ Phủ – Dấu Nêu, mở rộng ba trận mà Bọc Trăm Trứng chỉ kể lướt.
Bánh Chưng Bánh Dày
Ba năm sau khi giặc Ân rút và đứa bé làng Phù Đổng bay khỏi núi Sóc, đức vua già gọi hai mươi hai người con về Phong Châu và nói một câu ai cũng thuộc: cuối năm, đứa nào dâng được món vừa ý ta, đem lễ Tiên vương cho trọn đạo hiếu, ta truyền ngôi. Lang cả vét đáy biển tìm con trai mắt đen. Lang thứ ba săn con hươu bạc dân đồi thờ. Lang thứ bảy đi chợ mua cả ký ức. Lang Liêu, con thứ mười tám, mẹ mất sớm, sống ở bãi bồi với ba thửa ruộng, không có gì để dâng ngoài gạo nếp gieo từ vò thóc giống mẹ để lại. Cái mà chỉ người nếm cơm của vua biết: đã ba năm, lưỡi vua không còn nếm ra vị gì. Cái mà ông già giữ nêu trên đồi Tổ biết: Tết năm nay cửa mỏng hơn mọi năm. Huyền sử Dòng 2 của vũ trụ Tứ Phủ – Dấu Nêu, đời Hùng Vương thứ sáu, kể lại tích bánh chưng bánh dày bằng một giọng ấm, có bếp lửa, có cung đình, và có một đêm cả xóm thức canh nồi.
Chử Đồng Tử: Thành Một Đêm
Năm thứ hai sau hội kén rể Mỵ Nương, mùa nước thứ ba vừa rút. Ở xóm Chử, trên cái gò dân tin là thần núi nâng lên trong đêm lũ đầu tiên, một ông lão chài chết, và đứa con trai mười chín tuổi lấy cái khố duy nhất của hai cha con quấn cho cha xuống huyệt, rồi tự mình sống dưới nước. Ở Phong Châu, cô em út của Mỵ Nương, người đã đứng xem chị mình bị đem ra làm giải cho hai vị thần tranh nhau, xin cha mấy chiếc thuyền xuôi sông Cái. Một tấm màn quây tắm trên bãi lau, một dòng nước dội trôi cát, và nàng chọn chàng vì chàng không có gì để đổi lấy nàng. Vua cha không cho con về. Hai vợ chồng mở chợ, rồi chàng theo người buôn biển ra núi Quỳnh, trở về với một cây gậy, một cái nón và một lời dặn: che cho người thì nón rộng, che cho mình thì nón chỉ bằng cái nón. Bên vũng nước xoáy không gió nơi cả thành mọc lên trong một đêm, có một cái cọc mục ông bà dặn đừng nhổ. Huyền sử Dòng 2 của vũ trụ Tứ Phủ – Dấu Nêu, đời Hùng thứ mười tám, kể lại tích Chử Đồng Tử – Tiên Dung bằng giọng sông nước ấm, có chợ, có cha con, và có một đêm cả thành bay đi để lại một cái đầm.
Cõi Khuất 3: Người Không Được Chết
Mười bốn năm trước, Vọng đã giữ lại trái luật một hồn ở khúc sông trước nhà mình, chưa từng để nó qua bến Vong. Giờ đây, khi cơn tắc nghẽn luân hồi lan rộng bất thường quanh bãi giữa, khi Sênh lần theo dữ liệu dẫn thẳng về nhà anh, và khi Đàm Bặc, kẻ đã mất hết chức vị nhưng chưa từng mất niềm tin vào lý lẽ của mình, tìm tới không phải để đe dọa mà để nói một điều duy nhất — Vọng buộc phải đối diện với chính bản án anh vẫn áp cho người khác suốt bao năm qua. Mùa 3/3 của Cõi Khuất, Tuyến C vũ trụ Tứ Phủ – Dấu Nêu, khép vòng cả bộ ba phần.